İçerikler - Sayfa 764

İçinden geçtiğimiz bu günlerde, sağlık, fen ve sosyal bilimler alanlarından bilim insanlarının en önemli görevlerinden biri güvenilir ve etkili bir aşının insanlara ulaşmasını sağlamak ve insanların bu aşıyı olmakta bir çekince görmeyeceği koşulların yaratılmasına katkıda bulunmaktır.

Koronavirüse karşı geliştirilen aşıların Faz 3 çalışmalarındaki etkinliklerine dair halihazırda bildiğimiz sayılar, aşı üreticilerinin yaptıkları basın açıklamalarından gelmekte. Maalesef henüz, toplanan veri, bilimsel bir makale ya da bağımsız denetçi raporları vb. kaynaklar kamuyla paylaşılmadı. İngiltere’nin düzenleyici otoritesinin, aşı üreticisi firmadan veriyi aldıktan bir hafta gibi kısa bir süre sonra aşıyı onaylaması ve bunu yaparken de klinik çalışmanın değerlendirildiği herhangi bir raporu kamuyla paylaşmaması maalesef onay süreçlerinde sağlanması gereken şeffaflığın ihlaline neden oldu. Bununla kalmayıp, İngiltere’nin aşı üreten şirkete yasal zırh vererek, aşının yan etkilerine maruz kalan insanların dava açmalarını engelleyecek düzenlemenin yapılması da, ne yazık ki insanların aşıya olan güvenlerinin zedelenmesine yol açmakta.^[1]

Geçmişte insanlar seyahat etmek ve ağır yükleri kaldırmak için ayaklarını kullanırdı. Şimdi ise hızlı trenler ve uçaklarla seyahat edip rahat koltuklarımıza gömülüyoruz. Arkamıza yaslanıp oturmak için ayırdığımız fazladan süre, bize kalp hastalıkları gibi bedellerle dönüyor.

Yeni bir hipoteze göre, aslında rahatlamak çok da kötü bir şey değil. Hatta bir bakıma, rahatlamak için evrimleştik bile diyebiliriz. Tek sorun şu: Günümüzde, rahatlamak için yanlış yolları seçiyoruz.

Primatlar önlerindeki görsel bilgiyi, tıpkı dijital kameraların pikselleri gibi, beyinlerinin görsel korteksinde bulunan küçük işlem birimlerini kullanarak işlerler. Cenevre Üniversitesinden bilim insanları, Current Biology dergisinde yayımlanan çalışmalarında Max Planck Enstitüsü ve Paris Milli Doğa Tarihi Müzesinin de işbirliği ile görsel becerilerimizin kaynağını anlamak için bu işlem birimlerinin primatlar arasında oldukça farklılık gösteren boyutlara göre ölçeklenmiş olup olmadığını araştırdılar.^[1]

Madagaskar’da yaşayan gri fare lemuru (Microcebus murinus), yalnızca 60 gramlık kütlesiyle yeryüzündeki en küçük primatlardandır. 55 milyon yıl önce evrimleşmiş ilk primatların pek çok özelliğini taşıması bakımından çok özel bir tür olan fare lemurlarını inceleyen bu çalışma, görsel sistemimizin bugüne dek olağanüstü bir şekilde korunagelmiş olduğunu ve hem uzak geçmişteki atalarımızın hayatında hem de şimdiki günlük yaşamımızda görsel sistemin önemini vurguluyor.

Zayıf kuvvet (veya zayıf etkileşim), evrendeki tüm maddeyi yöneten dört temel kuvvetten biridir; diğer üçü kütleçekimi, elektromanyetizma ve güçlü kuvvettir. Diğer güçler, bir şeyleri bir arada tutarken, zayıf güç, şeylerin parçalanmasında veya bozunmasında daha büyük rol oynar.

Zayıf kuvvet, kütleçekiminden daha güçlüdür; ancak yalnızca çok kısa mesafelerde etkilidir. Atom altı seviyede hareket eder ve yıldızlara yakıt olmada ve elementler yaratmada çok önemli bir rol oynar. Thomas Jefferson Ulusal Hızlandırıcı Tesisi'ne (Jefferson Lab) göre, evrendeki doğal radyasyonun çoğundan da sorumludur.

Spinal musküler atrofi (SMA) çoğunlukla bebekleri ve çocukları etkileyen ve kaslarını kullanılmalarını zorlaştıran bir hastalıktır. Spinal musküler atrofi (SMA), ilerleyici dejenerasyon ve omurilikteki (yani, alt motor nöronlar) ve beyin sapı çekirdeklerindeki ön boynuz hücrelerinin geri dönüşü olmayan kaybından kaynaklanan kas güçsüzlüğü ve atrofisi ile karakterizedir. Zayıflığın başlangıcı, doğumdan yetişkinliğe kadar değişir. Zayıflık simetrik, proksimal > distal ve ilerleyicidir.

Bu olduğunda, çocuğun kasları zayıflar ve küçülür (Kas atrofisi), çocuk baş hareketini kontrol etmekte, yardım almadan oturmakta ve hatta yürümekte güçlük çekebilir. Bazı durumlarda, hastalık kötüleştikçe yutma ve nefes alma konusunda sorun yaşayabilir.