Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Ön Bağlılık: Tek Bir Hedefe Baş Koymak İçin Alternatif Seçenekleri Ortadan Kaldırmanın Avantajları Nelerdir?

Ön Bağlılık: Tek Bir Hedefe Baş Koymak İçin Alternatif Seçenekleri Ortadan Kaldırmanın Avantajları Nelerdir? Fairygodboss
14 dakika
1,479
  • Psikoloji
  • Davranış Analizi
Evrim Ağacı Akademi: Bilime Dayalı Kişisel Gelişim Yazı Dizisi

Bu yazı, Bilime Dayalı Kişisel Gelişim yazı dizisinin 3. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Stanford Marshmallow Deneyi Nedir? Çocukken Sergilenen Öz Kontrol, Yetişkinlikte Başarıyı Nasıl Etkiler?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al

Ön bağlılık (İng: "precommitment"), belirli bir eylem planına bağlılığınızı sağlamak için seçeneklerinizi kasten sınırlamanız anlamına gelen bir tekniktir. Bu teknik genel bağlamda kaçınmanız gereken seçenekleri yok etme (örneğin evinizdeki sağlıksız bütün yiyecekleri çöpe atma); bu seçenekleri seçmeyi daha zor hale getirme (sağlıksız yiyecekleri bir dolaba sokup dolabı kilitleme) veya bu seçeneklerle olumsuz sonuçları ilişkilendirme (partnerinizle "Eğer sağlıksız bir yiyecek yersem ek ev işi yapacağım." türünde bir bahse girme) yollarıyla uygulanır.

Psikoloji bağlamında ön bağlılık, gelecekte deneyimleyebileceğiniz ve sizi yoldan çıkarabilecek dikkat dağıtıcı unsurlar veya isteklerinize rağmen optimal bir eylem planını takip etmenizi sağlamak için kullanılır. Örneğin gelecekte sorunlu bir kimse ile iletişim kurmak isteyebileceğinizi biliyor ve iletişim kurmaktan kaçınmak istiyorsanız, bu kişinin numarasını telefonunuzdan silerek ve bu kişiyi sosyal medya hesaplarınızda engelleyerek iletişim kurmamaya yönelik bir ön bağlılık yaratabilirsiniz.

Tüm Reklamları Kapat

Oyun teorisi bağlamında ise ön bağlılık, genellikle belirli bir eylem tarzına bağlılığınızı sağlayan ve tehditlerinizi daha inandırıcı kılmaya yönelik bir strateji olarak kullanılır. Örneğin ilerleyen bir ordu, geri çekilirken kullanabileceği köprüleri yakarak ilerlemeye yönelik bir ön bağlılık yaratabilir.

Bu çerçevede ön bağlılık, hayatın pek çok alanında kullanılabilecek değerli bir teknik halini almaktadır. Makalemizde ön bağlılık kavramı hakkında daha fazla bilgi edinecek, tekniği mümkün düzeyde etkili bir şekilde nasıl kullanabileceğinizi ve gerektiğinde başkaları tarafından kullanılmasıyla nasıl baş edebileceğinizi göreceksiniz.

Tüm Reklamları Kapat

Ön Bağlılık Örnekleri

Paniğe kapılıp hisse senetlerinizi kötü bir zamanda satabileceğinizi düşünüyorsanız yatırım hesabınızdan çıkış yapmak ve şifrenizi hatırlamayacağınıza emin olduğunuz rastgele bir kombinasyon olarak belirlemek bir ön bağlılık örneğidir. Zira bu şekilde panikleseniz bile şifrenizi tekrar belirlemek için uzun süren bir doğrulama sürecine girmeniz gerekir ve uzunca bir süre hisse senetlerinizi satamazsınız; böylelikle sakinleşebilir ve durumunuzu akılcı bir şekilde değerlendirebilirsiniz.

Diğer örnekler arasında ise şunlar yer almaktadır:[1]

  • Dikkatinizi dağıtacak şeylerden kaçınmak amacıyla, ders çalışmak için kütüphaneye gitmek ve telefonunuzu evde bırakmak.
  • Kaçınmak istediğiniz cazip bir şeyi (örneğin diyet bozan yiyecekler) satan bir mağazanın önünden geçmemek için işe daha uzun bir yoldan gitmek.
  • Arkadaşlarınıza üretkenliğiniz veya sağlığınız için kötü olan belirli bir alışkanlığı bırakmaya karar verdiğinizi söylemek.
  • Önemli bir görevi kendi belirlediğiniz son tarihe kadar tamamlayamazsanız sevmediğiniz birine para vereceğinize dair bahse girmek.
  • Erken para çekmenin para cezasına tabi olduğu bir emeklilik hesabında para biriktirmek.
  • İhtiyacınız olan ancak iptal etmek isteyebileceğiniz, örneğin bir dişçi randevusu için depozito ödemek.

Buna ek olarak, Yunan mitolojisinde iyi bilinen bir ön bağlılık örneği, gemisi Sirenlerin (yani denizcileri güzel şarkılarla ölüme çeken yaratıkların) yanından geçmek zorunda kalan Odysseus'un hikayesinde görülür. Bu tehlikeyi önceden bilen Odysseus adamlarının kulaklarını balmumuyla tıkar ve kendisini geminin direğine sıkıca bağlatır, böylece Sirenlerin şarkısını adamları duyamayacak; kendisi duyabilecek ancak çağrılarına yanıt veremeyecektir. Bu örnek çerçevesinde ön bağlılık kavramı bazen Ulysses stratejisi olarak da anılır (Ulysses, Odysseus'un Latincesidir.)[2]

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Ön bağlılığın tarihsel bir örneği, Soğuk Savaş sırasında devletlerin kendilerini hedef alan bir nükleer saldırı olması halinde yine nükleer saldırı ile karşılık vermeyi önceden taahhüt ettikleri caydırma stratejisidir. Bu örnek özellikle kendilerine karşı yapılan bir nükleer saldırıda SSCB'nin tüm nükleer silahlarını fırlatmak üzere kurulmuş "ölüm güvenceli" bir sistem olan Sovyet Ölü El sisteminde belirgin bir hal almaktadır.[3] Ön bağlılık stratejisinin bu aşırıya kaçan biçmi bazen "umutsuz hal stratejisi" veya "ölü temel stratejisi" olarak da adlandırılmaktadır.

Ön bağlılığın iyi bilinen bir başka tarihi örneği de Cortes'in Aztek imparatorluğuna saldırısı sırasında yaşanmıştır. Seferin başında Cortes'in adamlarından bazıları bir gemi çalıp eve dönmeye karar vermiştir. Cortes, bu isyan girişimini durdurduktan sonra adamlarının, belirlediği eylem planına bağlı kalmalarını sağlamak amacıyla kendi gemilerini denizin dibine batırmış ve eve dönme seçeneğini tamamen ortadan kaldırmıştır.[4]

Bir başka ön bağlılık örneği, iki yarışmacının her birinin gizlice büyük ikramiyeyi bölüşmek ya da çalmak arasında seçim yapmak zorunda olduğu Golden Balls oyun programında yaşanmıştır. Program kapsamında her iki yarışmacı da seçimlerini yaptıktan sonra seçeneklerini açıklamaktadır. Eğer her ikisi de ikramiyeyi bölüşmeyi seçerse ikramiyeyi bölüşürler; ikisi de ikramiyeyi çalmayı seçerse hiçbir şey kazanamazlar. Bununla beraber yarışmacılardan biri ikramiyeyi bölüşmeyi, diğeri çalmayı tercih ederse çalmayı tercih eden yarışmacı ikramiyenin tamamını kazanır.

Yukarıdan da bir kısmını izleyebileceğiniz programın bir bölümünde yarışmacılardan biri, diğer yarışmacıya yarışmada ne yaşanırsa yaşansın çalma seçeneğini seçeceğini söylemiştir. Bu, diğer yarışmacının bir şey kazanabilmesinin tek yolunun bölüşmeyi seçmek ve ikramiyeyi çalan oyuncu ile ikramiyeyi bölüşen oyuncu arasında ikramiyeyi bölüşeceklerine yönelik bir karar alınması anlamına gelmektedir. Bu senaryodaki ön bağlılık risklidir; çünkü ikramiyeyi bölüşmesi gereken oyuncu sinirlenerek çalmayı seçebilir. Buna karşın strateji, uzun bir tartışma sonrasında ikinci yarışmacının bölüşme seçeneğini seçmesi ve seçimlerin gösterildiği anda ilk yarışmacının da bölüşme seçeneğini seçtiğinin ortaya çıkmasıyla, yani iki yarışmacının da ikramiyenin yarısını bölüşmesiyle sonuçlanmıştır.

Not: Ön bağlılık kavramı bireysel düzeyde, toplum düzeyinde kolektif olarak ve bir kuruluşun içerdiği insanlar adına kullanılabilmektedir.[5], [6]

Tüm Reklamları Kapat

Pixabay

Ön Bağlılığın Faydaları

Özellikle psikolojik bağlamda ön bağlılığın temel faydası, sizi ve belirlediğiniz optimal eylem planını çevresel etkiler, güçlü duygular, duygudurum değişiklikleri ve hayatınızdaki bir şeyin sonuçlarına yönelik beklentilerinizin değişmesi gibi belirlediğiniz yoldan çıkaracak etmenlere karşı güvence altına almasıdır.[7], [8]

Ön bağlılık ana hatlarıyla kısa vadeli ayartma ve dürtüsellik gibi sorunlar karşısında bile değerlerinize ve uzun vadeli hedeflerinizle uyumlu bir şekilde hareket edeceğinizden emin olmanızı sağlar ve bu çerçevede başarılı bir özdenetim sergilemenizi; sonuç olarak faydalı davranış ve alışkanlıklarda (örneğin egzersiz yapmak veya ders çalışmak) bulunmanızı veya kötü davranış ve alışkanlıklardan (örneğin bağımlılık ve erteleme) kaçınmanızı mümkün kılar.[1], [8], [9], [10], [11], [12], [13], [14] Bunun yanında ön bağlılık başkaca türde davranışlarda bulunmanızı da sağlayabilir; örneğin normal bir durumda biriktireceğiniz bir miktar parayı, şayet harcamak sizin için daha faydalı olacaksa, duygusal refahınızı artıracaksa eğlenceli bir şeyler yapmak için harcamanıza yardımcı olabilir.[15]

Ön bağlılığın bir başka potansiyel faydası da sosyal açıda ortaya çıkmaktadır. Ön bağlılık, çevrenizdeki kimselere bir eylem planını takip edebildiğinizi gösterir. Bunun da başkalarını sizi doğrudan desteklemeye ikna etmek veya ihtiyacınız olan kaynaklara erişmenizi sağlamak gibi çeşitli faydaları olabilir.

Buna ek olarak ön bağlılığın sosyal faydaları oyun teorisi bağlamında özel bir önem kazanmaktadır. Örneğin bir ordu ilerlerken arkasındaki köprüleri yaktığında istilacı birlikler motive olabilir ve aralarında işbirliği geliştirebilir; zira geri çekilmenin artık bir seçenek olmadığını kavramışlardır. Böylesi bir köprü yakma senaryosu savunma ordusunun birliklerinin motivasyonunu da düşürebilir; zira işgalcilerin saldırıya tamamen bağlı olduklarını görürler. İş ve işyeri pazarlıkları gibi daha gündelik durumlarda bu türde senaryolar tehditlerinizin daha inandırıcı görünmesini sağlayabilir; örneğin biriyle yaptığınız bir pazarlık sırasında ortaya koyduğunuz şartların karşılanmaması takdirinde pazarlıktan çekileceğinizi söyleyerek bir ön bağlılık sergileyebilirsiniz.

Tüm Reklamları Kapat

Özetle ön bağlılık sergilemenin, sergilendiği bağlam gibi faktörlere bağlı birçok potansiyel faydası bulunmaktadır. Bu faydalar arasında özellikle baştan çıkarma gibi sorunlar karşısında hedeflerinize uygun hareket etmenizi sağlamak ve başkalarına bir eylem planına bağlı olduğunuzu göstermek yer alır; bu faydalar da örneğin çevrenizdeki insanları sizi desteklemeye teşvik edebilir veya tehditlerinize inanmalarını sağlayabilir.

Akılda Tutulması Gerekenler

Bu tekniğin uygulanıp uygulanmaması, uygulanacaksa nasıl uygulanacağı konusunda karar verirken akılda tutulması gereken birkaç akılda tutulması gereken unsur vardır:

Bunlar arasında ilki yanlış bir eylem planına ön bağlanmanın mümkün olmasıdır. Örneğin bir kararı haddinden erken alabilir; ardından ön bağlılık çerçevesinde ortadan kaldırdığınız başka bir eylemin uzun vadede sizin için daha iyi olacağını çok geç keşfedebilirsiniz.

İkincisi, en uygun eylem planına uygun bir ön bağlılıkta bulunsanız bile elde ettiğiniz sonuçlar yine de olumsuz olabilir. Örneğin bir iş görüşmesi sırasında belirli koşullara dayanarak bir ön bağlılık tekniği uygulayabilirsiniz; ancak hiç bilmediğiniz, haberinizin dahi olmadığı bir başka kimse karşı tarafa daha iyi bir alternatif önermiş olabilir ve karşı taraf da bu alternatifi tercih ederek sizin teklifinizi reddedebilir.

Tüm Reklamları Kapat

Agora Bilim Pazarı
Yaşasın Sırt Çantası : Gezginin El Rehberi

Yaşasın Sırt Çantası : Gezginin El Rehberi

Okan Okumuş

Pek çok insan dünyayı gezmek, kendi gündelik hayatından kopup farklı kültürlerden insanların gündelik hayatlarına dahil olmak, bu sayede ufkunu genişletmek, hatta kendini bulmak ister. Elbette bunun yolu alternatif bir gezi anlayışından geçer, yani turistten ziyade gezgin olmaktır işin püf noktası.

Yaşasın Sırt Çan­tası: Gezginin El Rehberi, dünya üzerinde yeni yerler keşfetmek isteyen ancak bu yolculuğa nereden ve nasıl başlayacağını bilmeyenlere ayrıntılı bir yol haritası çıkarıyor. Plan­lama, ulaşım, konaklama, bütçe, rehber kitaplar, faydalı internet kaynak­ları, sağlık, güvenlik, yemek, alışveriş, iletişim, festivaller; engellilere, eşcinsellere, çocuklu ailelere özel seyahat öne­rileri; hem çalışıp hem de gezebileceğiniz gönüllülük ve sosyal sorumluluk projeleri ve dünyayı tek biletle dolaşabileceğiniz iki rota örneği de dahil pek çok konuda faydalı bilgiler sunuyor.

Bu kitap “yıllardır dokuz-beş çalışmaktan bunalarak biraz olsun boyunbağları­nı gevşetmek isteyenlere, deniz-kum-güneş tatillerine kültürel alternatif­ler arayanlara, bir tur acentesi rehberinin peşine takılıp gezmekten yoru­lanlara, köklerini bir saksı yerine uçsuz bucaksız topraklara salmayı dile­yenlere yol göstermeyi ve ilham vermeyi, dünyayı gezip yeni yerler keşfet­menin sanıldığı kadar zor olmadığı gerçeğini örneklerle ve yaşanmış tecrü­belerle gözler önüne sermeyi amaçlıyor”.

Devamını Göster
₺48.00
Yaşasın Sırt Çantası : Gezginin El Rehberi

Üçüncüsü, ön bağlılık bazen çeşitli nedenlerle başarısız olabilir. Örneğin bağımlılık gibi bir sorunlu alışkanlığa başlamayı ön bağlılık çerçevesinde kendiniz için zorlaştırabilirsiniz; ancak bu bağımlılığa yönelik arzunun gücü zaman içinde idare edemeyeceğiniz bir seviyeye gelebilir ve bağımlı olabilirsiniz. Böylesi senaryolar özellikle bir kimsenin kendine çok fazla güvendiği durumlarda sorun halini almaktadır, zira aşırı özgüven insanları ön bağlılığından alıkoyan gereksiz riskler almaya sevk eder.

Buna ek olarak ön bağlılıkta bulunmak, çeşitli ve doğrudan dezavantajlara da sahiptir. Örneğin ön bağlılık, yeni bilgilerle karşılaştığınızda esnek bir şekilde yanıt verme yeteneğinizi azaltabilir; bir pazarlığa dahil taraflar arasındaki çatışmanın tüm katılımcılara zarar verecek şekilde büyümesi gibi çeşitli sosyal sorunlara yol açabilir.[16] Bu sorunlar "uçurumculuk" kavramı ile ilişkilendirilmektedir.

Yani ön bağlılık her durumda kullanılabilecek en iyi teknik değildir. Örneğin pazarlık ve stratejik kararlar söz konusu olduğunda kendinizi sınırlı bir dizi seçeneğe önceden bağlamak yerine ilgili tüm seçenekleri seçebileceğiniz bir esneklikte olmanız daha iyidir.

Özetle ön bağlılık kapsamında yanlış eylem planının takip edilmesi, doğru eylem planının takip edildiği durumlarda bile olumsuz sonuçların elde edilebilmesi, ön bağlılığın başarısızlıkla sonuçlanabilmesi ve zararlı risk-alıcı davranışlar ve sorunlu sosyal çatışmalar da dahil olmak üzere çeşitli sorunlara yol açabilmesi gibi akılda tutulması gereken önemli unsurlar bulunmaktadır.

Pixabay

Ön Bağlılık Araçları

Bir ön bağlılık aracı (veya bağlılık aracı), kendinizi takip etmek istediğiniz bir eylem planına bağlamak için kullandığınız araçtır. Örneğin bir işinizi bitirmek için kendinize bir son tarih belirlediyseniz, bu son tarih sizin ön bağlılık aracınız haline gelir. Benzer şekilde biriyle bir şeyi yapacağınız üzerine bahse girerek bir sorumluluk hissi yaratırsanız bu bahis bir ön bağlılık aracı olmaktadır.

Ön bağlılık araçları sözlü ifadeler, sözleşmeler ve fiziksel eylemler gibi birçok şekilde olabilir ve farklı ön bağlılık araçlarının farklı avantajları ve dezavantajları vardır. Örneğin sözlü bir ifade, imzalı bir sözleşmeye kıyasla daha kolay yapılabilir, ancak aynı zamanda sizi tercih ettiğiniz eylem planına bağlı tutma olasılığı daha düşüktür.

Bir teknik olarak ön bağlılık, genellikle belirli bir ön bağlılık aracının veya bu türden birden fazla aracın kullanılmasını içerir. Örneğin evde sağlıksız yiyecekler yemekten kaçınmak istiyorsanız, ön bağlılık aracınız elinizdeki sağlıksız yiyecekleri kilitlemek (fiziksel bir eylem) veya partnerinizle o yiyecekleri yemeyeceğinize dair bir bahse girmek (sosyal bir sözleşme) olabilir.

Ön Bağlılık Tekniğini Nasıl Kullanabilirsiniz?

Bu tekniği etkili bir şekilde kullanabilmek için öncelikle nasıl çalıştığını ve potansiyel faydalarını kavramalı, ardından tekniği uygularken aklınızda tutmanız gereken şeyleri öğrenmelisiniz.

Bunları öğrendikten sonra ise kendinize ön bağlılığı hangi hedeflerinize ulaşmak için kullanacağınız ve en etkili şekilde nerede, ne zaman ve nasıl kullanabileceğiniz sorularını sormalısınız. Bu soruları sorarken yalnızca ön bağlılığın hedeflerinize ulaşmanıza ne şekilde katkıda bulunacağını değil, aynı zamanda ön bağlılığı kullanmanın riskleri; zaman, çaba ve para gibi kaynaklar açısından maliyeti gibi ilişkili faktörleri de göz önünde bulundurmalısınız.

Örneğin bu tekniği kötü bir alışkanlığınızdan kurtulmak için kullanacaksanız bu başlıkta ifade edilen değerlendirmeyi sizi alışkanlığınızı sürdürmekten alıkoyacak en iyi yolları tespit etmek için kullanabilirsiniz. Bu yolları tespit ederken alışkanlığınızı nasıl ve neden sürdürdüğünüz gibi faktörleri de göz önünde bulundurmalısınız. Bununla beraber ön bağlılığı bir pazarlık sırasında duruşunuzu güçlendirmek amacıyla kullanacaksanız bu ön bağlılığınızı karşı tarafa belirtmenin veya belirtmemenin faydaları üzerinde düşünebilir; eğer faydalı olacağına inanıyorsanız en iyi şekilde nasıl ifade edebileceğinizi belirleyebilirsiniz.

Tüm Reklamları Kapat

Bir Ön Bağlılık Stratejisine Nasıl Karşı Koyarsınız?

Birisi, örneğin bir pazarlık sırasında size karşı bir strateji olarak ön bağlılıkta bulunursa, öncelikle bu ön bağlılığın doğasını aşağıda belirtilen soruları da göz önünde bulundurarak değerlendirmelisiniz:

  • Ne surette bir ön bağlılık sergiliyorlar?
  • Ne kadar kararlılar? Örneğin düşüncelerini değiştirebilirler mi, değiştirebiliyorlarsa bu ne kadar zor olur?
  • Ön bağlılıkla ne elde etmeyi umuyorlar?

Bu soruların cevabını karşı tarafı gözlemleyerek, karşı tarafla veya karşı tarafı tanıyan insanlarla konuşarak, karşı tarafın geçmiş davranışları üzerine düşünerek alabilirsiniz.

Bu çerçevede karşı tarafın ön bağlılığını çözümledikten sonra, tercih edebileceğiniz seçeneklere ve amacınıza uygun olarak optimal karşı koyma stratejinizi belirleyebilirsiniz. Örneğin eğer sergileyeceğiniz ön bağlılığın sizi pazarlıkta karşı tarafa kıyasla daha avantajlı bir duruma getireceğini düşünüyorsanız bir ön bağlılık sergileyebilir ve işi yokuşa sürebilir; karşı tarafın taleplerini kabul etmenin daha faydalı olduğunu düşünüyorsanız aynı şekilde taleplerini kabul edebilir; veya karşı tarafın ön bağlılığını kararsız olarak değerlendiriyorsanız blöflerini açık edebilirsiniz.

Pixabay

Blöf

Pazarlık gibi durumlarda belirli bir eylem planına olan ön bağlılığınız konusunda blöf yapabilir, yani ilgili eylem planını takip etmeyecek olsanız bile takip edecekmiş gibi davranabilir veya ön bağlılık düzeyinizi abartabilirsiniz.

Tüm Reklamları Kapat

Bu çerçevede blöf, ön bağlılığın rakibin motivasyonunu düşürmek gibi bazı avantajlarından yararlanmanızı sağlayabilir ve ön bağlılıkta bulunduktan sonra belirli seçeneklere geri dönememek gibi bazı dezavantajlarını en aza indirmenize olanak tanıyabilir. Bununla birlikte ön bağlılığınız hakkında blöf yapmak, bir birey olarak ön bağlılıklarınıza duyulan inancın azalması gibi potansiyel dezavantajlarla birlikte uzun vadede güvenilirliğinizin düşmesi gibi tehlikeler de içermektedir.

Birinin ön bağlılıkları konusunda blöf yaptığını düşünüyorsanız, bu blöfe bu kişinin ön bağlılığını kanıtlamasını isteyerek, ön bağlılığını dolaylı şekillerde sorgulamanızı sağlayan sorular sorarak, blöfünü doğrudan açık ederek veya hiçbir şey yapmayarak karşılık verebilirsiniz.

Bu çerçevede karşılığınız, ilgili kişinin blöf yaptığı bağlam ve blöf yaptığından ne kadar emin olduğunuz gibi çeşitli faktörlere bağlıdır. Örneğin bir kimsenin sizden muhtemelen boşa harcayacağı bir miktar kaynak alabilmek için ön bağlılık blöfü attığından eminseniz blöfe vereceğiniz karşılık farklı; bir pazarlık sırasında karşı tarafın size birkaç kötü şartı kabul ettirmek için ön taahhüt blöfü yaptığını düşünüyorsanız vereceğiniz karşılık farklı olacaktır.

Özet ve Sonuçlar

  • Ön bağlılık, bir eylem planına bağlı kalmanızı sağlamak için mevcut seçeneklerinizi kasıtlı olarak sınırlandırdığınız bir tekniktir.
  • Biriyle iletişimi koparmak için numarasını telefonunuzdan silmek veya bir pazarlık esnasında ortaya attığınız şartlar kabul edilmezse pazarlıktan çekileceğiniz iddiasında bulunmak bu tekniğe örnek olarak verilebilir.
  • Ön bağlılık, özellikle ayartma gibi sorunlar karşısında amaçlarınıza uygun hareket etmenizi sağlayabilir; başkalarına bir eylem planına bağlı olduğunuzu göstermenizi mümkün kılarak ve böylelikle bu kimseleri sizi desteklemeleri yönünde teşvikte bulunmaya veya tehditlerinizi ciddiye almaya itebilir.
  • Ön bağlılıkla ilgili akılda tutulması gereken önemli unsurlar yanlış bir eylem planına ön bağlılık göstermenin mümkün olduğu, doğru bir eylem planına ön bağlılıkta bulunsanız bile yine de olumsuz sonuçlar elde edebileceğiniz gerçeği, ön bağlılığın her şeye rağmen başarısız olabileceği ve son olarak zararlı risk alma ve sorunlu sosyal çatışmalar gibi çeşitli sorunlara yol açabileceğidir.
  • Ön bağlılık tekniğini etkili bir şekilde kullanmak için tekniğin içeriğini potansiyel fayda ve tehlikelerini de göz önünde bulundurarak kavramalı; ardından amaçlarınız ve içinde bulunduğunuz koşullar gibi faktörleri de hesaplayarak ilgili ön bağlılık aracını belirlemelisiniz.
Alıntı Yap
Okundu Olarak İşaretle
26
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 7
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Evrim Ağacı Akademi: Bilime Dayalı Kişisel Gelişim Yazı Dizisi

Bu yazı, Bilime Dayalı Kişisel Gelişim yazı dizisinin 3. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan "Stanford Marshmallow Deneyi Nedir? Çocukken Sergilenen Öz Kontrol, Yetişkinlikte Başarıyı Nasıl Etkiler?" başlıklı makalemizden başlamanızı öneririz.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

EA Akademi Hakkında Bilgi Al
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 07/12/2022 10:50:19 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/13410

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Doğa Yasası
Sosyal
Müzik
Sahte
Cinsiyet
Yanlış
Biyokimya
Wuhan Koronavirüsü
Astronomi
Evrimsel Biyoloji
Çeşitlilik
Manyetik
Su Ayısı
Karanlık Madde
Obezite
Kimya Tarihi
Lgbt
Tedavi
Avcı
Göğüs Hastalığı
Doğru
Savunma
Önlem
Nasa
Atmosfer
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Alıntı Yap
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
I. Shatz, et al. Ön Bağlılık: Tek Bir Hedefe Baş Koymak İçin Alternatif Seçenekleri Ortadan Kaldırmanın Avantajları Nelerdir?. (24 Kasım 2022). Alındığı Tarih: 7 Aralık 2022. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/13410
Shatz, I., Karagözoğlu, M. (2022, November 24). Ön Bağlılık: Tek Bir Hedefe Baş Koymak İçin Alternatif Seçenekleri Ortadan Kaldırmanın Avantajları Nelerdir?. Evrim Ağacı. Retrieved December 07, 2022. from https://evrimagaci.org/s/13410
I. Shatz, et al. “Ön Bağlılık: Tek Bir Hedefe Baş Koymak İçin Alternatif Seçenekleri Ortadan Kaldırmanın Avantajları Nelerdir?.” Edited by Mert Karagözoğlu. Evrim Ağacı, 24 Nov. 2022, https://evrimagaci.org/s/13410.
Shatz, Itamar. Karagözoğlu, Mert. “Ön Bağlılık: Tek Bir Hedefe Baş Koymak İçin Alternatif Seçenekleri Ortadan Kaldırmanın Avantajları Nelerdir?.” Edited by Mert Karagözoğlu. Evrim Ağacı, November 24, 2022. https://evrimagaci.org/s/13410.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'ndaki reklamları, bütçenize uygun bir şekilde, kendi seçtiğiniz bir süre boyunca kapatabilirsiniz. Tek yapmanız gereken, kaç ay boyunca kapatmak istediğinizi aşağıdaki kutuya girip tek seferlik ödemenizi tamamlamak:

10₺/ay
x
ay
= 30
3 Aylık Reklamsız Deneyimi Başlat
Evrim Ağacı'nda ücretsiz üyelik oluşturan ve sitemizi üye girişi yaparak kullanan kullanıcılarımızdaki reklamların %50 daha az olduğunu, Kreosus/Patreon/YouTube destekçilerimizinse sitemizi tamamen reklamsız kullanabildiğini biliyor muydunuz? Size uygun seçeneği aşağıdan seçebilirsiniz:
Evrim Ağacı Destekçilerine Katıl
Zaten Kreosus/Patreon/Youtube Destekçisiyim
Reklamsız Deneyim
Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve en iyi cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.