Her birkaç yılda bir, Kanada'nın Yukon bölgesindeki Amerika tavşanlarının sayısı zirveye çıkar. Tavşan popülasyonu artarken, avcıları olan vaşak ve kır kurtlarının sayıları da artar. Ardından tavşan popülasyonu hızla düşer ve avcılar da yok olmaya başlar.

Ekologlar arasında ünlü bir fenomen olan bu döngü, 1920'lerden beri incelense de son yıllarda araştırmacılar şaşırtıcı bir sonuca ulaştı: Tavşan sayısının zirveye çıktıktan sonra azalmasının sebebi, sadece avcıların çok sayıda tavşanı yemesi değildi; bir faktör daha vardı: Yırtıcılar tarafından çevrilmiş olmanın sebep olduğu kronik stres, anne tavşanların daha az beslenmesine ve daha az yavrulamasına sebep oluyordu. Tekrar tekrar maruz kalınan avcı kovalamalarından hayatta kalmak, beyin kimyalarında, travma yaşamış insanlarınkine benzer şekilde, uzun süreler devam eden değişiklikleri tetikliyordu. Beyin kimyasındaki bu değişiklikler, avcı popülasyonları tükendikten sonra bile tavşanların normal oranlarda üremesini engelliyordu.

Zamanla yiyeceklerimizdeki kimyasal bileşenler, bağışıklık sistemimiz ve bağırsaklarımız arasındaki ilişki daha iyi anlaşılmaya başlandıkça, doğru besinlerin tüketilmesinin bağırsaklar tarafından oluşturulan immün yanıtta ne kadar aktif rol oynadığını fark etmekteyiz. Tükettiğimiz besinler, bağırsaklarımızın oluşturduğu immün cevabı iki yolla etkiler: Bağırsakla ilişkili lenfoid doku ortamındaki kimyasal bileşenleri oluşturarak ve mikrobiyotayı oluşturarak.^[1]

Vücudun çeşitli yerlerinde lenfoid dokular bulunur. Bunlar arasında, aşina olabileceğiniz bronşlar ve burun boşluğu da bulunur. Bu dokuların en büyüğü ise, bağırsakla ilişkili lenfoid dokudur.^[2] Lenfoid doku, B ve T gibi bazı bağışıklık hücrelerini içeren ve vücuttaki lenf düğümlerinde bulunan bir yapıdır. B ve T hücrelerinin yanı sıra, antijenleri işleyen ve onları mukoza altındaki lenfosit hücrelerine gönderen M adlı başka bir bağışıklık hücresi tipine de sahiptir.^[3] Bağışıklık sistemi hücrelerinin %70'i, bağırsaktaki lenfoid dokuda bulunur.^[4] Bu nedenle bağırsaklarımızdaki bu dokunun sağlıklı işleyişi ve yediğimiz yiyeceklerle etkileşimi çok önemlidir.

Oldukça klasik bir başlangıç olacak, ama sağlıklı bir yaşam, sağlıklı bir vücuttan geçmektedir. Bu gerçek, çeşitli nedenler ile insanların kimi dönem zayıflamasına, kimi dönem ise kilo almasına sebep olur. Fakat insanlar, zamanın ekstra önem arz ettiği 21. yüzyılda, beslenme alışkanlıklarını değiştirerek, kısa sürelerde tüketime hazır olan ancak bol miktarda sağlık sorunu olduğu bilinen "fast food" adlı yiyeceklere yöneldi. Hal böyle olunca insanlık, ciddi bir obezite sorunu ile karşı karşıya kaldı ve buna bağlı olarak da "hızlı kilo vermek" daha da büyük bir önem arz etmeye başladı.

Hızlı kilo vermek için neler yapılabileceğinize dair günümüze kadar pek çok iddia ve yöntem ileri sürülmüştür. Çok büyük bir kısmının bilimsel hiçbir temeli olmayan bu iddiaların hepsini burada ele alamayacağız. Bunun yerine bizler, bu makalemizde, yaptığı meslekten dolayı saatler içerisinde çok sayıda kilo kaybeden motorsporlarındaki yarışçılardan bahsedeceğiz.

Tırtıllar çok fazla besin tüketirler ve bu konuda pek de seçici değillerdir. Ana besin kaynakları olan bitki yapraklarını, hem yaprak döken bitkilerden hem de iğne yapraklılardan alabilirler. Bu kadar fazla yemek, haliyle, fazla dışkı anlamına gelmektedir. Bugüne kadar tırtıl dışkısının etkileri, ekolojik etki veya toprak döngüsüne katkıları gibi çeşitli sebeplerle araştırılmıştır. Ancak bu dışkının iklim üzerindeki etkisi, bugüne kadar görmezden gelinmiş gibi görünmektedir. Her ne kadar tırtıl dışkısı gibi "ufacık" bir unsurun, küresel ısınma gibi devasa bir iklim değişimiyle ilgili olmayacağını varsaymak kolay olsa da, bu varsayım bizi hataya düşürecektir.

Bitkilerin dışarıdan gelen zararlılara karşı kendi savunma mekanizmaları olduğunu biliyoruz. Görünüşe göre tırtıllar, bunlardan birkaç tanesini aşmayı başarmıştır. Bu olay, özellikle mısırlarda görülmektedir. Mısırlar, mantar enfeksiyonlarını önlemek veya otçul hayvanları uzak tutmak için kullandıkları kimyasallara sahiptirler. Ancak bu bitkiler aynı anda sadece bir çeşit kimyasalı kullanabilmektedir. Yani ya mantar enfeksiyonundan korunacaklar ya da otçul hayvanlardan...

Çoğu durumda bilim insanları, ortaya çıkacak netice ve risklerin toplamı arasındaki ilişkiyi incelemeye merak duyarlar. Diğer bir deyişle, bir risk faktörünün veya ona karşı bir müdahalenin varlığının, yokluğuna ("kontrol" durumuna) kıyasla, gelişen bir neticedeki riski değiştirip değiştirmediğini öğrenmekle ilgilenirler. Ancak bu sırada dikkatli olunmazsa kolayca düşülecek bir hata vardır.

"Risk", bir olayın veya neticenin meydana gelme olasılığını ifade eder. Bu risk, genellikle olumsuz veya istenmeyen bir olay veya neticeyle ilgilidir. Bu nedenle çoğu zaman negatif bir anlamı vardır; ancak Türkçede kullandığımızın aksine pozitif olayların meydana gelme ihtimali için de "risk" sözcüğü kullanılabilir. Biz, Türkçede, pozitif olayların yaşanma ihtimaline "risk" yerine "şans" deriz; ancak en nihayetinde hepsi birer olasılıktır. Buna göre istatistiksel olarak: