Keşfedin, Öğrenin ve Paylaşın
Evrim Ağacı'nda Aradığın Her Şeye Ulaşabilirsin!
Premium
Paylaşım Yap
250 ATP Ödüllü Soru: Shellshock veya savaş bunalımı tam olarak nedir? Hemen cevapla!
Tüm Reklamları Kapat
Aklımdan Geçen
Tür Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Başlık
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Ekle
Soru Sor
Stiller
Kurallar
Topluluk Kuralları
Bu alan, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu türün ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu alanın amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim topluluğuna değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Aklınızdan geçenlerin bu platformda bulunmuyor olabilecek kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Size Özel
Makaleler
Sena Küçükkıvanç
Uyarlayan 25 Ekim 2022 4 dk.

Arkeokimyacı Marvin Rowe, 2015 yılında güneydoğu Utah'ın Kara Ejder Kanyonu'ndaki dar bir kaya çıkıntısına tırmandığında, bitmek bilmeyen bir tartışmaya son noktayı koymaya kararlıydı. Bu, yıllardır kaya sanatı araştırmacıları ve arkeologları, Genç Dünya yaratılışçılarıyla karşı karşıya getiren bir tartışmaydı.

Elinde X ışını floresans tabancasıyla kendini uçurumun dik yüzünün kırmızı kayasına bağlayan Rowe, tartışmanın kaynağına odaklandı: Tozlu kanyon zemininin birkaç metre üzerinde yükselen, solmuş bir antik kaya resmi (kapakta görülüyor)... Bazıları, resmin bir ejderhaya veya pterodaktile ait olduğunu iddia ediyordu. Ancak araştırmacılar, uzun zamandır bunun çok daha sıradan bir şey olduğunu düşünüyordu. Çalışmaya dâhil olmayan, Kuzey Amerika'daki kaya sanatının önde gelen uzmanlarından biri olan David Whitley, bu konuda hakkında şunları söylüyor:

76
0 Yorum
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Çağrı Mert Bakırcı
Yazar 21 Ekim 2022 38 dk.

Bell Teoremi (veya "Bell'in Eşitsizlik Teoremi" veya "Bell Eşitsizliği Teoremi") olarak bilinen matematiksel teorem, kuantum mekaniğinin doğası gereği olasılıkçı (probabilistik) olduğunu doğrulayan matematiksel bir teoremdir ve aynı zamanda bu teoremden yola çıkarak geliştirilmiş fiziksel deneylerin sonuçlarına işaret etmekte de kullanılır. Bell Teoremi ve bu teorem sayesinde geliştirilmiş olan fiziksel deneyler, Evren'in kuantum ölçekte olasılıkçı olduğunu göstermiş, Evren'in bu olasılıkçı doğasına işaret eden gözlemleri deterministik yöntemlerle açıklamaya çalışan "yerel gizli değişken" teorilerinin verilerle uyumsuz olduğunu ortaya koymuştur. Bu başarıya giden yoldaki en önemli deneyleri yapan Alain Aspect, John Clauser ve Anton Zeilinger üçlüsü, 2022 Nobel Fizik Ödülü ile taçlandırılmıştır.

Bu bağlamda "yerel" sıfatı, klasik fiziğin ve görelilik teorilerinin önemli bir parçası olan yerellik prensibini kastetmektedir. Bu prensibe göre parçacıklar, sadece yakın civarlarındaki konumda olan bitenden etkilenebilirler ve sadece yakın civarlarındaki nesneleri etkileyebilirler; uzak mesafelerde etkiye sahip olamazlar. Yerellik prensibi, aynı zamanda fiziksel alanlar yoluyla aktarılan bilginin ışık hızından daha hızlı gidemeyeceğini de söyler.

189
0 Yorum
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Çağrı Mert Bakırcı
Yazar 21 Ekim 2022 16 dk.

Kuantum süperpozisyon, elektron veya foton gibi kuantum nesnelerin, Schrödinger'in Dalga Fonksiyonu tarafından tanımlanan olasılıklar dahilinde bulunabilecekleri bütün kuantum durumlarında aynı anda bulunması durumudur. Örneğin bir elektronun spin özelliği, belli bir eksende "yukarı" veya "aşağı" şeklinde iki olasılığa sahiptir; ancak elektron, herhangi bir ölçüm veya gözlem yapılana kadar, klasik nesnelerden aşina olduğumuz gibi, "ya yukarı ya aşağı spine sahip" değildir: Ölçüm/gözlem yapılana kadar o elektron, "hem yukarı spine hem aşağı spine sahiptir; ancak ne yukarı spine ne aşağı spine sahiptir". Bu, kuantum nesnelere özgü, sıra dışı bir özelliktir ve klasik fizik algılarımızla bunu kabullenmemiz veya anlamamız mümkün gözükmemektedir; zira klasik dünyada bunun eşi olan hiçbir durum bulunmamaktadır.

Bu yazımızda, kuantum nesnelerin bu olağanüstü özelliğinin ne anlama geldiğini anlatacağı ve bu nesnelerin bu tuhaf durumda bulunduklarını nereden bildiğimizi deneysel yöntemler üzerinden göstereceğiz.

91
0 Yorum
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Ögetay Kayalı
Yazar 20 Ekim 2022 10 dk.

Süperlüminal hareket, ışıktan hızlı gerçekleşen ya da gerçekleşiyor gibi gözüken olayları tanımlamakta kullanılan bir ifadedir. Einstein'ın Özel Görelilik Teorisi'ne aşina olanlar hemen karşı çıkıp, "hiçbir şey" ışıktan hızlı hareket edemez diyebilir. Lakin Özel Görelilik Teorisinin kendisi tam olarak bunu ifade etmemektedir ve "bazı şeyler" ışıktan hızlı hareket edebilir ya da öyle görünebilir. Fakat bu durum, ışıktan hızlı bir iletişimi mümkün kılmamaktadır. Özetle bugüne kadar, ışıktan hızlı hareket eden bir "parçacık" gözlenmemiştir. Bunun tek istisnası kuantum dolanıklık gibi gözükse ve hatalı bir şekilde öyle sanılsa da; aslında kuantum dolanıklık ile de ışıktan hızlı bir iletişim söz konusu değildir.

Buna rağmen, bugüne kadar radyo galaksilerde, BL Lac nesnelerinde, kuasarlarda, blazarlarda ve mikrokuasarların bir kısmında ışıktan hızlı (İng: "faster than light" veya kısaca "FTL") hareket gözlenmiştir. Ancak ışıktan hızlı hareket gerçek bir hareket değildir; görünürde olan bir harekettir ve dolayısıyla hiçbir fizik yasasını ihlâl etmemektedir. Görünür hareket (vgo¨ru¨nu¨rv_{\text{görünür}}), gözlemcinin cisme olan mesafesi (dd) ile cismin açısal hızının (ω\omega) çarpımıyla bulunur:

83
0 Yorum
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Sena Küçükkıvanç
Aktaran 18 Ekim 2022 2 dk.

Yeni hazırlanan bir rapor, felaket sonuçları olan gelecek küresel ısınma senaryosunu takip ettiğini söylediği kimya endüstrisine korkunç bir uyarıda bulunuyor. Aynı zamanda çarpıcı büyümeyi izlerken, sektörün 2050'ye kadar sürdürülebilir küresel ekonomiye olanak sağlaması için somut ve güvenilir yollar ortaya koyuyor.

Gezegen için Zararsız Kimyasallar (Planet Positive Chemicals) başlıklı rapor, Tokyo Üniversitesi Evrensel Ortak Varlıklar Merkezi ve bağımsız bir danışmanlık olan Systemiq tarafından hazırlandı ve Eylül 2022'de yayımlandı. Rapor, küresel sera gaz emisyonlarının %4'ünü oluşturan kimya endüstrisinin nasıl sürdürülebilir, düşük emisyon modeline geçebileceğini ve gezegen sınırları içerisinde çalışabileceğini keşfediyor. Gezegen sınırları, insanlığın gezegende güvenli bir şekilde yaşaması için insan faaliyetlerine (iklim değişikliği, kimyasal kirlilik ve stratosferik ozon incelmesi gibi) bağlı temel Dünya süreçlerindeki sınırlar anlamına geliyor.

68
0 Yorum
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Keşfet
Ara
Sohbet Agora

Bize Ulaşın

ve seni takip ediyor
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoş geldiniz!

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
"Konuştuğunda, genellikle bildiğin bir şeyi tekrar edersin. Dinlediğinde, genellikle bir şeyler öğrenirsin."
Jared Sparks
Kapak Görseli Seç
Videodan otomatik olarak çıkartılan karelerden birini seçin.
Kareler yükleniyor…
Videoyu kaydırarak istediğiniz kareyi seçin.
0:00 / 0:00
Kendi kapak görselinizi yükleyin. Görsel otomatik olarak kırpılacaktır.
Görseli sürükleyin veya tıklayın PNG, JPG veya WEBP (Maks. 10MB)