İçerikler - Sayfa 381

Kurulan devletlerin veya oluşturulan büyük devlet benzeri organizasyonların yönetimi, göründüğünden daha çetrefilli ve girifttir. Monarşi ile yönetilen devletlerde dahi yönetim mekanizmasının işlemesi için birden fazla kuruma ve yüzlerce kişiye ihtiyaç vardır. Yani her bir yönetimsel oluşum kendi elit ve bürokrat sınıfını yaratmak mecburiyetindedir. İşte bu elit ve bürokrat sınıfının içinde bulunduğu yapıyı ilgili devletin "Teşkilat Yapısı" olarak adlandırmaktayız.

Devletlerin teşkilat yapılarının tarih boyunca birbirlerinden birtakım farklılıklar arz ettiği bilinmektedir. Bu farklılıkların en önemli sebepleri arasında coğrafyayı, iklimi, devlet politikalarını ve devletin siyasi sınırlarını sayabiliriz. Bu sayılanlar arasında coğrafya ve iklimin önemi bir adım daha öne çıkmaktadır. Bu önemi bir örnekle açıklamak gerekirse, Gazneli devletinin askeri teşkilatında önemli bir yer tutan filler ve bu fillerden sorumlu olan filbân kurumunu biz Osmanlı devletinde görmemekteyiz.

Madagaskar ada ülkesi veya resmi adıyla Madagaskar Cumhuriyeti, Afrika kıtasının bir parçası olarak kabul edilmektedir ve dünyanın en büyük 4. adası olarak kayıtlara geçmektedir.^[1] Madagaskar, Afrika kıtasından 400 km uzakta bulunmakla beraber, izole ada popülasyonları barındırdığı için Afrika kıtasının faunası (hayvan popülasyonları) ve florası (bitki popülasyonları) ile farklılıklar sergilediğinden birçok açıdan benzersizdir.^[1]

Madagaskar’da sıcak ve nemli mevsim şartları Kasım'dan Nisan'a, serin ve kurak mevsim şartları ise Mayıs'tan Ekim ayına kadar uzanmaktadır. Musonun adanın kuzeybatı kesimlerinden getirdiği yağmur en çok sıcak ve nemli mevsimlerde hissedilmektedir. Ada, genel olarak orta seviyede yağmur almaktadır. En soğuk ay olarak Haziran (sıcaklıklar 10 C°'nin altına düşebilir), en sıcak ay olarak da Aralık'tır (sıcaklıklar 25 C° ve üzerine ulaşabilir).

Trikotillomani, kişinin kafa derisinden veya vücudunun diğer bölgelerinden tekrarlı bir şekilde kıl veya saç yolması sonucunda vücudunun herhangi bir bölgesinde kıl kaybına, bununla birlikte kişinin sosyal hayat ve iş hayatı gibi alanlarda işlevselliğinde bozulmalara yol açan bir bozukluktur. Bu rahatsızlığa sahip kişiler dürtülerine yenik düşüp saçlarını yolduktan sonra rahatlama hissederler. Hastalık genellikle çocuklukta başlar. Rahatsızlığı yaşayan kişiler kıllarını yolma esnasında karıncalanma hissetseler de acı hissetmediklerini söylerler. Bazı kişiler saçlarını yolduktan sonra bu saçları ağızlarına alır ve neredeyse bu rahatsızlığı yaşayanların %30'u saçlarını yutar. Bu duruma trikofaji adı verilir.

DSM-5'te tanımlanan Obsesif Kompulsif Bozukluk ve İlişkili Bozukluklar kategorisinde tanımlanan Trikotillomani Bozukluğu için tanı kriterleri şunlardır:

Doğa belgeselleri dediğimizde aklımıza ilk olarak kuşkusuz BBC ve National Geographic yapımları gelecektir. Dolayısıyla yaban hayatının ilgi çekici özelliklerinin sadece Afrika veya Güney Amerika gibi tropikal coğrafyalarda olduğu düşünülüyor. Halbuki doğa, her yerdir… Kutup çöllerinden okyanusların derinlerine kadar! Canlılık, gezegenemizdeki neredeyse tüm coğrafyalara uyum sağlamayı başarmıştır. Canlılığın var oluşu başlı başına "ilgi çekici"dir. Önemli olan canlılığı anlamak. Bunu da ancak ekoloji ve evrimsel biyoloji çerçevesinde yapabiliriz!

Üzerinde yaşadığımız kara parçası sayısız hikayeler barındırıyor. Göç etmeye hazırlanan bir leylekten, resifte avlanan bir orfoza kadar… Bu hikayeleri anlatmak için 2.5 yıl sürecek zorlu bir serüvene çıkıldı. Gerek bilimsel altyapısı, gerekse içerik kalitesiyle şimdiye kadar Türkiye’de yapılmış en iyi doğa belgeseli olacağından şüphe yok. Resmi tanıtımını aşağıdaki videodan izleyebilirsiniz.

Merkür; günberide 46.001.200 km, günötede ise 69.816.900 km ile Güneş'e en yakın ve en küçük olan gezegendir. Güneş'e çok yakın olmasından ötürü, Kepler Yasaları gereği, Güneş Sistemi'ndeki en hızlı gezegendir. Yok denecek kadar ince bir atmosfere sahip olduğundan Merkür'de çok büyük sıcaklık dalgalanmaları yaşanmaktadır.

Merkür aynı zamanda birçok ilginç özelliğiyle de bilinmektedir. Örneğin; Güneş sistemindeki diğer gezegenlere göre neredeyse dik bir şekilde dönmektedir: Merkür'ün eksen eğikliği yaklaşık olarak bir derecenin 1/30'i kadardır. Bir başka ilginç özelliği ise, bugüne kadar Merkür'ü yalnızca iki uzay aracının ziyaret etmiş olmasıdır. Yörüngesinin dengesizliği, Güneş'e çok yakın oluşu ve Merkür'e yapılacak bir yolculuğun çok fazla yakıt harcaması nedeniyle Merkür'ün araştırılması zor bir gezegen olduğunu söyleyebiliriz.