Ayasofya (veya resmi adıyla "Ayasofya-i Kebîr Câmi-i Şerîfi"), İstanbul'da yer alan bir cami ve dünyanın en ilgi çeken yapılarından bir tanesidir. Çok özel bir mimariye sahip olan Ayasofya, aynı yerde üç kere inşa edilmiştir. Günümüze ulaşan Ayasofya, Bizans döneminde İmparator Juatinianos tarafından inşa edilmiştir.

Ayrıca Ayasofya:

Tek çocuk politikası, Çin Halk Cumhuriyet’inde 1980 yılında yürürlüğe konulmuş bir antinatalist politikadır. Politikanın amacı hızla artan nüfusa karşı önlem almaktı. Politika 2016 yılında yürürlükten kaldırılıncaya kadar birçok aileyi tek çocuğa kısıtlanmıştır.^[1] 2016’da politika iki çocuk politikası ile değiştirilmiş ve bu yeni politika 2021’de yerini üç çocuk politikasına bırakmıştır.^[2]

Çin'in yüzyıllardır en kalabalık ülke olmasının sebebi 11. yüzyılda Vietnam'dan getirilen Çampa pirincidir (İng: "Champa Rice").^[3] Yılda 2 kez hasat verebilen bu ürün aynı zamanda daha az su ve güneş ışığı gerek duymaktadır.^[3] 11. yüzyıldan itibaren en yüksek nüfusa sahip olan Çin, tek bir ürüne bağlı kaldığı için düzenli olarak kıtlıklarla karşılaşmıştır.

Bilim insanları, organizmalar arasında evrimsel ilişkiler kurmalarını sağlayan bilgiler toplar ve tıpkı bir dedektif gibi belirli kanıtlara dayanarak gerçekleri açığa çıkarır. Filogeni alanındaki evrim incelemeleri, morfolojik (biçim ve işlev) ve genetik olmak üzere iki tür kanıta odaklanır.

Benzer fiziksel özellikler ve genetik diziler paylaşan organizmalar, bu benzerlikleri içermeyen türlere kıyasla daha yakın akrabalar olma eğilimindedir. Hem morfolojik, hem genetik açıdan benzer özellikler homolog yapılar olarak adlandırılmaktadır. Bu yapıların benzerliği, yapıları barındıran türlerin ortak bir evrimsel geçmişe sahip olmasından kaynaklanır. Örneğin aşağıdaki şekilde de gösterildiği gibi yarasaların ve kuşların kanatları, insanların kolları ve atların ön bacakları, homolog yapılardır. Bahsi geçen yapıların tek bir kemikten oluşmadığı; şekil ve boyut bakımlarından farklı olmasına karşın birkaç kemik grubunun benzer bir düzende bulunduğuna dikkat ediniz.

Evrim teorisi, mekanizmaları sıkça yanlış anlaşılan veya doğrudan reddedilen, kavraması zor bir teoridir ve ilk ortaya atıldığı zaman birçok tartışmaya zemin olmuştur. Bununla beraber Türlerin Kökeni'nin yayınlanmasından 20 yıl kadar bir süre sonra biyologlar tarafından neredeyse evrensel olarak kabul görmüştür. Bu yazımızda evrim teorisi hakkında yanlış bilinen gerçekleri ele alacak; anlaşılması zor mekanizmaları ve ana hatlarıyla evrimi bu gerçekler çerçevesinde açıklayacak ve konu hakkındaki kafa karışıklığını gidermeye çalışacağız.

Evrim teorisini eleştirenler genellikle "teori" kelimesinin günlük dildeki anlamını bilimsel anlamıyla karıştırmakta ve teorinin önemini yabana atmaktadır. "Teori" kelimesi, bilim camiasında "zaman içinde kapsamlı bir şekilde test edilmiş ve kanıtlarla desteklenen bir kavram" anlamına; günlük konuşma dilinde ise "bir şeye yönelik bir tahmin veya açıklama" anlamına gelir. Dolayısıyla "Evrim, yalnızca bir teoridir!" dendiğinde henüz yeterli kanıtlarla desteklenmediği ve halen araştırıldığı anlaşılmaktadır. Peki atom teorisi, yerçekimi teorisi, görelilik teorisi de birer teori değil midir? Masamızda bulunan bir kalemi tutup boşluğa bıraktığımızda yere düşmez mi? Dört buçuk milyar yaşındaki dünyamızda yerçekimi teorisinin bir kanun olması için yeterince kalem yere atılmamış mıdır?

Hem prokaryotlarda hem de ökaryotlarda, DNA'nın ikinci işlevi (birincisi replikasyondur), hücrenin tüm fonksiyonlarını yerine getirebilmesi için ihtiyaç olan proteinleri oluşturmak adına gerekli bilgiyi sağlamaktır.

Bunu yapmak için, DNA "okunur" ya da bir mRNA molekülüne transkribe olur. mRNA daha sonrasında translasyon adı verilen süreç sayesinde protein oluşturmak için gereken kodu sağlar. Transkripsiyon ve translasyon süreçleri boyunca, kalıp DNA’dan kodlanmış olan spesifik bir amino asit dizisi ile bir protein oluşmuş olur.