İçerikler - Sayfa 307

Gestalt Psikolojisi, insan zihnine ve davranışına bir bütün olarak bakan bir ekoldür. Çevremizdeki dünyayı anlamlandırmaya çalışırken ayrıntılara takılıp kalmamamız gerektiğini söyler. Çünkü zihinlerimiz nesneleri daha karmaşık sistemlerin unsurları olarak algılama eğilimindedir.

Teorinin temel kabullerinden biri bütüncüllük veya bütünün, parçaların toplamından daha büyük olduğudur.^[1] Bu psikoloji ekolü, insan duyusu ve algısı çalışmalarının gelişiminde önemli bir rol oynamıştır. "Gestalt", kabaca yapılandırma veya nesnelerin bütün bir nesne oluşturacak şekilde bir araya getirilme şekli anlamına gelen Almanca bir kelimedir.

Melodi, belirli ses perdelerinin (İng: Pitch) ve ritmik öğelerin bir arada yer aldığı; kültürel ve evrensel pek çok özelliği içinde barındıran bir kavram olarak tanımlanabilir.^[1] Örneğin, pek çoğumuzun eğitimimizin ilk yıllarında öğrendiği müzik notaları olan "do, re, mi, fa, sol, la, si" birer ses perdesidir. Bu notaların belirli bir ritim kalıbı ve tempo ile birleşimi de melodiyi oluşturur.

Notaları düşündüğümüzde, belki "do" notası veya "la" notası tek başına bir anlam ifade etmez ama notaların oluşturduğu bütün, yani melodi belirli bir kültür içinde veya evrensel olarak bir anlam taşır hale gelir. Milli marşlar buna belirgin bir örnek olarak verilebilir. Marşlar da diğer müzikler gibi tekil ses perdelerinin bir araya gelmesinden ve buna eşlik eden bir ritmik yapıdan oluşur. Fakat bir araya gelen bu müzikal yapılar sadece melodiyi değil, melodiye yüklediğimiz anlamı da inşa eder. "Do" notası tek başına bir anlam ifade etmez veya bizde bir duygusal tepkiye sebep olmazken, milli marş içinde geçen pek çok do notası ve başka notalarla bir araya gelerek müziğe yönelik anlam ve duygu dünyamızın yapı taşlarını oluşturur.

NYU Grossman Tıp Fakültesi'ndeki araştırmacılar; çoğunlukla ABD ve Britanya'da bulunan 25 hastaneyle iş birliği içinde yürütülen bir araştırmada, kalp krizi sonrası hayatta kalan bazı insanların görünüşte bilinçsiz oldukları sırada aslında bilinçli bir ölüm deneyimi yaşadıklarını keşfetti.

Araştırmaya göre acil müdahaleye rağmen, hastanede CPR (kalp masajı) uygulanan 567 hastanın ancak yüzde onundan daha azı taburcu edilebilecek kadar iyileşebildi. Hayatta kalan hastaların ise yüzde kırkı CPR sırasında diğer standart ölçüm teknikleriyle tespit edilemeyen düzeyde bilinç durumunu hatırladı. Ayrıca araştırmada hastaların yaklaşık yüzde kırkının beyin aktivitesinin bir saat içerisinde düz çizgiden normale döndüğü tespit edildi.

İnsanlar farkında bile olmaksızın sürekli başkalarından bir şeyler öğrenirler. Böylece sosyal öğrenme, zahmetli bir yol olan deneme yanılma yöntemini önlemiş olur. Tekerleğin her seferinde yeniden icat edilmesine gerek yoktur. Peki kültürel öğrenmenin ve insan türünün evrimsel başarısının temeli olan bu yetenek nereden geliyor?

LMU'da Gelişim Psikolojisi ve Eğitim Psikolojisi Bölüm Başkanı Profesör Markus Paulus tarafından yürütülen bir araştırma, bu yeteneğin kökenlerinin erken çocukluk dönemine dayandığını gösteriyor. Markus Paulus, çocukların taklit etme yeteneklerini bakıcıları tarafından taklit edildikleri için kazandıklarını belirtiyor.