Bu Reklamı Kapat
Bu Reklamı Kapat

Dinozorlarda Üreme: Dinozorlar Nasıl Seks Yapıyordu?

Dinozorlarda Üreme: Dinozorlar Nasıl Seks Yapıyordu?
6 dakika
65,788
  • Cinsiyet ve Cinsellik Araştırmaları
  • Paleozooloji

Kuşların doğrudan atalarını içlerinde barındıran dinozorların nasıl seks yaparak üredikleri konusu uzun süredir bilim insanlarının kafasını kurcalamaktadır. Çünkü günümüzdeki kuşların büyük bir kısmının penisleri yoktur. Bunun yerine kloak denen ve idrar, dışkı ve sperm/yumurta kanallarını ortak olarak barındıran bir açıklığa sahiptirler. Bu kloaklarını birbirlerine sürterek çiftleşirler. Acaba dinozorlar da bunu yapıyorlar mıydı?

İki T-rex'in kloaklarını birbirine sürttüğünü düşünmek biraz komik bir görüntü oluşturuyor olsa da, bilimsel analizlere göre bu imkansız değil. Fakat bazı araştırmalar, dinozorların penislere sahip olabileceğini de düşündürüyor. Bulunan bazı fosiller ve karşılaştırmalı anatomi analizleri sayesinde elde ettiğimiz bilgiler, dinozorların nasıl seks yaptığına ışık tutabilir. Biz de, bilim sanatçılarının bu konudaki çalışmalarından bir derleme yapmak istedik. Umuyoruz en azından bir perspektif kazandırması açısından faydalı olur.

Bu Reklamı Kapat

Dinozorların Nasıl Seviştiğini Nereden Biliyoruz?

Dinozor seksi ile ilgili incelemelerin yaygın olarak görülmemesinin sebebi, bu konun biraz tabulaştırılması ve ortalıkta yeterince kanıt bulunmamasından kaynaklanıyor. Tabii geçmişe yolculuk yapmamızı sağlayacak bir DeLorean'ımız olsa durum hemen değişirdi...

Normalde, dinozor gibi hayvanlar ölünce tüm yumuşak dokular çözünür, geriye fosilleşebilecek sadece iskelet kalır. Yani, fosillerden geriye cinsel organlara dair çok az kanıt kalmıştır. Bu yüzden bilim insanları dinozorların yaşayan akrabaları olan timsah ve kuşları inceleyerek dinozorların cinsel organlarının neye benzediğini tahmin etmeye çalışırlar.

Bu Reklamı Kapat

Bu videoda, dinozorlar gibi devasa hayvanların nasıl seks yaptığına bir bakış atacağız.
BBC Earth Unplugged

Yüz elli milyon yıldan fazla bir süre boyunca dünya üzerinde yüzlerce farklı türde dinozor yaşadı. Pratik için hayli zamanları vardı yani. Üreme organları büyük olasılıkla çok fazla çeşitlilik gösteriyordu. Ama muhtemelen bazı benzerlikler de vardı.

Yukarıda da dediğimiz gibi, kuşların da timsahların da vücut dışına uzanan bir penisleri yoktur. Tüm üreme sistemleri, kloak denilen bir açıklık içindedir. Şu an yaşamakta olan en erken türlerle karşılaştırıldığında erkek dinozorların organlarının görece küçük olduğunu söyleyebiliriz. Yani iki dinozor, kloak öpücüğü denilen sürtüşmeyi başarabilmek için çok fazla yakınlaşmak zorundaydı.

Dinozorların dört bacağı ve bir de kuyruğu olduğunu düşünürsek kloaklarını sürtüştürmek için sınırlı sayıda pozisyon vardır. Küçük dinozorlar büyük ihtimalle modern timsahlar gibi bir pozisyon seçtiler. Dişi çömelip kuyruğunu yana atar. Erkek arkadan yanaşır, bir bacağını dişinin üstünden geçirerek vücudunun alt kısmını dişiye doğru kıvırır. Eğer dört ayağı da yere basıyorsa bu hareket özellikle işe yaramaktaydı. Ama Tyrannosaurus ya da devekuşu benzeri Struthiomimus gibi iki bacaklı dinozorlar muhtemelen denge ve koordinasyon zorluklarıyla da yüzleşmişlerdir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Bilim insanlarının bilgisayar simulasyonlarıyla gösterdikleri gibi, eğer onlar da kuşlar ya da diğer hayvanlar gibi çiftleşmeyi deneselerdi bu girişim, kendilerini kısırlaştırmalarıyla son bulurdu. Yani, Kentrosaurus kamasutrası biraz daha farklı olabilir. Misyoner, arka arkaya veya dişinin yan yattığı bir pozisyon da olsa hadım olmamak için hata payı hala çok azdır. 

Dinozorlar Nasıl Seks Yapıyordu?

1. Anlaşılan erkek Pelecanimimus'lar seks sırasında dişilerine gerçek anlamda "binmeyi" severdi!

Ana görselimizde gördüğünüz bu devekuşu benzeri canlı, yaklaşık 120 milyon yıl önce Kretase Dönemi'ninde yaşamıştı. Uzunluğu 2-2,5 metre civarındaydı. Asıl ilginç olan ise, çoğu ornithomimosaur'un dişlerinin olmamasının aksine Pelecanimimus'un 220 civarında dişi vardı!

2. O boynuzları nereye doğrulttuğuna dikkat et, Pentaceratops!

Pentaceratops, isminden de anlaşılacağı gibi kafasında 5 tane boynuz bulunan bir ceratopsid cinsi. 75 milyon yıl önce Kretase Dönemi'nin sonlarına doğru yaşadı ve 8 metre uzunluğundaydı.

3. Tyrannosaurus rex, başlamadan önce biraz koklaşıp sürtüşüyor gibi...

Herkesin adını en çok bildiği theropod türü T-rex, yaklaşık 85-65 milyon yıl önce Kretase Dönemi'nde yaşamış, 7 tonluk ağırlığı ve 5,000 kg'lık çene kuvvetiyle dinozorlar tarihinde en büyük etoburlardan biriydi. 

Küçük kolları da pek sorun teşkil etmiyordu. Hatta belki de bu iş için evrimleşmişlerdi. Bu avcı ve leşci türün bir ısırığı, kemiğe bile nüfuz edebilir. Aslında bu, dişi T-rex için kötü haber sanırız.

Bu Reklamı Kapat

T-rex, küçük elleri sayesinde kendine bir tutunma pozisyonu bulmuş olabilir. Ama büyük ihtimalle kolay yolu seçti ve sadece çömeldi. Eğer bu durum zorlu geliyorsa, birkaç tona ulaşan, bedeni sert zırh ve ölümcül silahlarla bezeli dev dinozorları bir düşünün. Mesela Kentrosaurus'un sırtı ve kuyruğu korkutucu dikenlerle kaplıdır.

Çiftleşme pozisyonunda iki T-rex resmine bakan, çiftleşme pozisyonunda iki T-rex fosili.
Çiftleşme pozisyonunda iki T-rex resmine bakan, çiftleşme pozisyonunda iki T-rex fosili.
Asturias Jurasik Müzesi

4. Kentrosaurus'un vücudunun seks için pek uygun olduğu söylenemez.

Yaklaşık 150 milyon yıl önce Geç Jurasik Dönemi'nde yaşamış Stegosaurus'un kuzenlerinden olan Kentrosaurus'un sırtında, kalçalarında ve omzunda sivri plakalar bulunuyordu. Bu yüzden pek sekse elverişli diyemeyiz. 

Bilim yazarı Brian Switek, paleontolog Heinrich Mallison'a sordu. Bir bilgisayar simülasyonu yaratarak onların nasıl çiftleştirdiklerini araştırıyorlardı. Araştırmada erkeğin, çömelmiş dişinin üstüne geleneksel yolla bir bacağını atarak çiftleşmesini anlayacaklardı ki sonuç pek iç açıcı değildi. Evet bu yolla erkek, kısır kalabiliyordu. Ayrıca dişiler, kuyruklarını vertikal eksene doğru, bu durumu kolaylaştıracak şekilde kaldıramıyorlardı. Çünkü lumbal omurların başlangıcı birbiri ile kaynaşmış durumdaydı. Bazı araştırmacılara göre dişiler, yan yatıp erkeğin işini kolaylaştırıyordu. Bazılarına göre ise, erkek fazlaca büyük penis ile bu durumun üstesinden geliyordu. Son olarak da bazı araştırmacılara göre dinozorlar, insanların aksine tam olarak erişkinliğe ulaşmadan cinsel olarak aktif duruma geliyorlardı. 

Ne yazık ki seks kaseti olmadığından kesin sonuçlar için araştırmalar devam ediyor. 

Bu Reklamı Kapat

5. Sauroposeidon suda yapıyor olabilir.

Fakat çiftleşmek korkunç bedensel silahlar olmadan bile bir meydan okuma olabilir. Dev sauropodlar 80 tona kadar ulaşabilir. Bir erkek dişinin üzerindeyken dişi, erkeğin ağırlığının da büyük bir kısmını taşımak zorunda kalır. Bazı araştırmacılar dişilerin bu kadar güçlü olamayacağını, bu yüzden sauropodların sığ sularda çiftleştiklerini ve kaldırma kuvvetinin ağırlıklarını azalttığını düşündüler. Ama bu pek olası gözükmüyor. Yürürken ona destek sağlayan güçlü bacakları, muhtemelen ekstra yükü taşıyacak kadar da güçlüydü. Bununla birlikte erkek, dişinin kalın ve kaslı kuyruğunu geçebilmek için manevra yapıp eğik bir duruş almalıydı. Gerçekten de tehlikeli denebilecek kadar dengesiz bir durum.

Bu sauropod yaklaşık 110 milyon yıl önce yaşadı. 12 metrelik boynuyla, belki de yaşamış en uzun boyunlu dinozor olabilir. Genelde kıyılarda yaşıyorlardı ve oralarda ürüyorlardı. Suda yapmayı tercih etmeleri, inanılmaz ağırlıkları yüzünden olabilir. Belki de o abartılı boyunlarını böyle geriye atıyorlardı, kim bilir?

Bazılarına göre çiftleşme sırasında dişi, erkeğin ağırlığı ile mücadele içerisindeydi. Eğer erkek, günümüz filler ve gergedanlar gibi bacaklarını dişinin üstüne atıyorsa, dişinin tek ayakla yürüme sırasında sahip olduğu ağırlıktan pek fazla olmayacaktır. Biyomekanik uzmanı R. McNeill Alexander'a göre, eğer onlar yürüyebilecek kadar güçlüyseler, çiftleşecek kadar da güçlü olmalılar. 

İşte dinozorlar bu şekilde çiftleşiyorlar. Çok çok dikkatlice. Aslına bakarsanız gerçeği hiç bilemeyebiliriz. Ama tahmin yürütebiliriz.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Güldürdü 21
  • Tebrikler! 12
  • İnanılmaz 8
  • Bilim Budur! 7
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 7
  • Umut Verici! 7
  • Muhteşem! 6
  • Merak Uyandırıcı! 6
  • Grrr... *@$# 1
  • İğrenç! 1
  • Üzücü! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: BuzzFeed | Arşiv Bağlantısı
Bu Reklamı Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 11/08/2022 09:31:16 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/3815

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Bu Reklamı Kapat
Size Özel (Beta)
İçerikler
Sosyal
Gönderiler
Kanser
Kadın
Elektromanyetizma
Böcek Bilimi
Sars
Kimya
Kuyrukluyıldız
Buz
Sağlık Personeli
Deprem
Cinsellik Araştırmaları
Su
Öğrenme
Hızlı
Hareket
Evrenin Genişlemesi
Anksiyete
Zeka
Cinsel Seçilim
Matematik
Test
Kırmızı
Oyun
Jinekoloji
Onkoloji
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Başlık
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Gönder
Ekle
Soru Sor
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve kabul edilen cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.