Yusufçuklar ve Kızböcekleri (Odonata)
/old/content_media/e5ef7a02fa14e4ac15506adb9542645a.jpg)
- Taksonomi
- Taksonomi
- Bilimsel Adı Odonata
- Halk Arasındaki Türkçe Adı Yusufçuklar ve Kızböcekleri
- Halk Arasındaki İngilizce Adı Dragonflies and Damselflies
- Üst Alan (Superdomain) Neomura
- Alan (Domain) Ökaryotlar (Eukaryota)
- Alem (Kingdom) Hayvanlar (Animalia)
- Alt Alem (Subkingdom) Gerçek Dokulular (Eumetazoa)
- Klad Parahoxlu Hayvanlar (Parahoxozoa)
- Klad İki yanlı simetrili hayvanlar (Bilateria)
- Klad Nephrozoa
- Klad İlkin Ağızlılar (Protostomia)
- Üst Şube (Superphylum) Ekdisozoa (Ecdysozoa)
- Şube (Phylum) Eklembacaklılar (Arthropoda)
- Klad Mandibulatlar (Mandibulata)
- Klad Pancrustacea
- Alt Şube (Subphylum) Altı bacaklılar (Hexapoda)
- Sınıf (Class) Böcekler (Insecta)
- Alt Sınıf (Subclass) Pterygota
- Takım (Order) Yusufçuklar ve Kızböcekleri (Odonata)
- Bu içerik, Evrim Ağacı'nın tür gözlemleri ve türlere dair bilgileri barındıran Yaşam Ağacı projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.
Bu Makalede Neler Öğreneceksin?
Bu bölümü yapay zekâ hazırlar.- Odonata takımı, yusufçuklar (Anisoptera) ve kızböcekleri (Zygoptera) olmak üzere iki alt takıma ayrılır ve yaşam döngülerinin bir kısmını suda nimf olarak geçirirler.
- Yusufçuk benzeri Meganeuropsis permiana türü 245 milyon yıl önce yaşamış ve 71 cm kanat açıklığı ile bilinen en büyük böcek olarak evrimsel başarılarının erken dönem örneğidir.
- Odonatalar etçil olup, diğer böcekler ve eklembacaklılarla beslenirler ve Latince 'dişli' anlamına gelen 'Odonto' kelimesinden adını alırlar.
Açıklama ve Genel Bilgi
Odonata, 4 kanatlı, uzun abdomenli (karın) ve etçil böcekler bulunduran bir takımdır. İçerisinde yusufçukların olduğu Anisoptera alt takımı ve kızböceklerinin olduğu Zygoptera mevcuttur. Kızböcekleri ve yusufçuklar farklı böceklerdir. Yusufçuklar, kanatlarını yere paralel kapatmaları ile ayrılır. Kızböcekleri ise arkalarında yere dik bir şekilde kapatırlar. Ayrıca kızböceklerinin kanatlarının 4'ü de neredeyse eşittir, kafaları da yusufçuklara göre daha yassıdır. Bu farkı ayrıntılı olarak anlattığımız yazımıza buradan erişebilirsiniz. Yaşam döngülerinin belli bir bölümünü suda nimf formunda avlanarak geçirirler. Ekdizis (kabuk değiştirme) hormonlarının artışı ile birlikte bir kamışa çıkarlar ve metamorfoz (başkalaşım) geçirerek kanatlı, erişkin hale ulaşırlar.
Evrimsel Tarih
Yusufçuk benzeri Meganeuropsis permiana türü 245 milyon yıl önce yaşamış, 71 cm'lik kanat açıklığı ile şimdiye kadarki bulunan en büyük böcektir. Aslında böcekler, uçma ilk evrimleştiğinde başka hiçbir organizma tarafından yaşam şekli olarak kullanılmamaktaydı. Bu nedenle rekabete girebilecek başka hayvan grupları olmadığından uyumsal başarıları da engellenememiştir. Birtakım amfibiler dışında Dünya'da onları eleyebilecek başka bir tür yoktu. Böylece sayıları artmış ve yanında bitkilerin çeşitliliğini getirmiştir.
Diyet
Diğer böcekler ve eklembacaklılar ile beslenirler.
Etimoloji
Latince Odonto yani "dişli" kelimesinden türetilmişlerdir. Çünkü çenelerinde (mandibula) belirgin diş yapıları mevcuttur.
- Merak Uyandırıcı!4

- Mmm... Çok sapyoseksüel!1

- Muhteşem!0

- Tebrikler!0

- Bilim Budur!0

- Güldürdü0

- İnanılmaz0

- Umut Verici!0

- Üzücü!0

- Grrr... *@$#0

- İğrenç!0

- Korkutucu!0

Bilimsel bir hata mı gördün?
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?
Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 22.11.2026 09:28:02 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/7255
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.