Evrim Ağacı Logo Evrim Ağacı
Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Yaban Arıları Küçülüyor ve Bunun Nedeni İklim Değişikliği Olabilir!

Yaban Arıları Küçülüyor ve Bunun Nedeni İklim Değişikliği Olabilir!
Yaban arısı
The Connexion
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, New Scientist isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bazı siyah ve sarı çizgili piknik ziyaretçileri (yaban arıları), atalarının bir asır önce sahip olduğu vücut büyüklüklerine göre daha küçük olabilirler. İklim değişikliğinin neden olduğu sıcaklıklardan dolayı devam eden küresel ısınmadaki artışın bir sonucu olarak, en az bir yaygın yaban arısı türü küçülüyor gibi görünüyor.

Isınmaya bağlı küçülme, omurgalılarda antilop ve serçeler gibi türlerde halihazırda belgelenmiştir ve bu durum, ısıdan kaynaklanan stres veya yiyecek bulunabilirliğindeki değişikliklerden, hatta vücut büyüklüğü ile ısının tutulması arasındaki ilişkiden kaynaklanıyor olabilir. Ancak iklim değişikliğinin böceklerdeki vücut büyüklüğü üzerindeki etkisi tam olarak anlaşılamamıştır.

İspanya, Castilla - La Mancha Üniversitesinde bir böcekbilimci olan Carlo Polidori ve meslektaşları, Madrid Ulusal Doğa Bilimleri Müzesinde onlarca yıllık böcek örneklerine rastladıklarında, böceklerin vücutlarının zaman içerisinde nasıl değiştiğini gözlemleme fırsatı buldular. Ekip, müze koleksiyonlarında 200'den fazla ağaç eşek arısının (Dolichovespula sylvestris) vücut boyunu, baş genişliğini ve kanat boyunu ölçtü. Ölçtükleri örnekler, İber Yarımadası'ndaki çeşitli yerlerden geldi ve bu örneklerden bazıları 1904 yılına kadar uzanıyordu.

Gözlemleri sonucunda yaban arılarının zamanla küçüldüğünü gördüler. Verilerini İberya iklim kayıtlarıyla karşılaştırarak, boyuttaki bu küçülmenin artan sıcaklıklarla ilişkili olduğunu buldular. Ekip, gözlemin nedenselliği konusunda emin olamasa da böceklerdeki bu tür küçülme, daha yüksek sıcaklıklarda hızlanan ve daha küçük yetişkinler üretme olasılığı içeren erken gelişimlerine bağlı olabilir.

Daha Küçük Kanatlar!

Bir başka çalışma, yaban arıları gibi diğer böceklerinde iklim değişikliğine bağlı olarak küçüldüklerini ortaya çıkardı. Bu, sosyal yani koloni halinde olan canlı türlerinde böyle bir etkiyi gösteren ilk çalışma. Bu tür sosyal (koloni şeklinde olan) böcekler, kovanlarının sıcaklıkları üzerinde gelişmiş bir kontrole sahiptirler; ancak buna rağmen sonuçlar bu türlerin bile iklim değişikliğine karşı duyarlı olabileceklerini göstermektedir. Polidori şöyle söylüyor:

Vücut boyutunun küçülmesinin yeni (ve gelecekteki) böcekler üzerinde bazı olumsuz etkileri olması muhtemeldir. Örneğin, daha küçük yaban arıları, geçmişteki eşek arıları ile karşılaştırıldığında yalnızca daha küçük boyuttaki av türlerini avlayabilirler.

İşin garibi, arıların kanatları vücutlarının geri kalanından daha hızlı küçülüyor. Buna bağlı olarak, Polidori'ye göre, eğer kanat şeklinde değişiklikler de meydana gelmiyorsa, modern yaban arısı uçuş esnasında daha az çevik ve daha az hızlı olacaktır. Ottawa Üniversitesinden Jessica Forrest, sıcaklıklardan ziyade çevresel faktörlerin yaban arısı boyunun küçülmesi üzerinde direkt bir etkisinin olabileceğini ifade ederek şöyle diyor:

Eşek arılarının yedikleri av böcekleri ortalama bir oranla küçülüyorsa, bu durumda eşek arıları da geçen yüzyılda daha küçük bir vücut boyutuna evrimleşmiş olabilir.
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • İnanılmaz 5
  • Tebrikler! 3
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • Muhteşem! 1
  • Bilim Budur! 1
  • Üzücü! 1
  • Korkutucu! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: New Scientist | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 03/12/2020 11:12:56 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9512

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Evrimleşme
Koaservat
Gezegen
Makale
Kuyruk
Evrim
Ahlak
Odontoloji
Kuyrukluyıldız
Şempanze
Bilim Felsefesi
Radyasyon
Canlı
Sosyal Mesafelendirme
Astrobiyoloji
Çocuklar İçin Bilim
Böcek
Yıldız
Böcekler
Sinirbilim
Ölüm
Hayvan
Evrimsel Süreç
Kalıtım
Türlerin Kökeni
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Bilim ve sanat, bir kuşun iki kanadı gibidir. Bu iki kanadı kullanabilen toplumlar uçar ve özgür olurlar. Uçamayanlar ise tavuk olur... 'Tavuk toplum', önüne atılan bir avuç yemi gagalarken, arkadan yumurtalarının alındığının farkında bile olmaz!”
Anonim
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol