Sorulara Dön
1
Fizik & Kuantum

Nötrino nedir? Diğer parçacıklardan farkı nedir?

Nötrino nedir? Elektron ve protondan farkı nedir? Madde onlar için nasıl şeffaf olabiliyor?

2
Teşekkür
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
2 Cevap

Nötrinolar yalnızca zayıf etkileşim ve kütle çekimden etkilenen temel parçacıklardır. Temel parçacık dediğimiz ise başka herhangi bir alt parçacık tarafından ifade edilemeyen elektron, foton, kuark gibi parçacıkları ifade ediyor. Proton ve nötron buna dahil değil, çünkü kuarklardan oluşuyorlar. Nötrinolar aynı zamanda fermiyon grubuna dahiller, spinleri 1/2. Aşağıdaki görselde standart modelin temel parçacıklarını görebilirsiniz.

Standart model - Temel parçacıklar
Standart model - Temel parçacıklar
Wikipedia

Bildiğimiz kadarıyla üç adet nötrino çeşnisi (flavor) var. Bunların üçü de temel parçacık olarak standart modelde yer ediniyor: elektron nötrino, müon nötrino ve tau nötrino. Dikkat edecek olursanız elektron, müon ve tau'nun da birer temel parçacık olduğunu göreceksiniz.

Zayıf etkileşim dediğimiz olay aslında dört temel etkileşimden biri, diğer üçü güçlü etkileşim, elektromanyetik etkileşim ve kütle çekim. Zayıf etkileşim genellikle nükleer bozunmalardaki rolü ile biliniyor. Kütleleri çok düşük, yüksüzler ve güçlü etkileşimde bulunmuyorlar. Dolayısıyla nötrinoların çoğu etkileşmeden yıldızların bile içinden geçip gidebiliyor.

Nötrinoları tespit etmek için kurulan sistemler de bir hayli ilgi çekicidir. Örneğin IceCube Nötrino Gözlemevi, kutupta buzulun 1.5 ila 2.5 km altındaki bir alandaki 5160 adet dedektörden oluşan bir dizi ile bunu tespit ediyor. Oluşan ikincil parçacıkların suyun altında "suyun ışık içerisindeki hızından" daha hızlı gitmesi sonucu ortaya çıkardığı Cherenkov ışımasını ölçebiliyor. Aşağıdaki görselde IceCube dizisini görebilirsiniz.

IceCube Nötrino Gözlemevi
IceCube Nötrino Gözlemevi
IceCube Neutrino Observatory
1
Teşekkür (2)
Paylaş
1

Nötrinolar, temel parçacıklardan bir tanesi. Tıpkı elektron, proton gibi.

Nötrinoların elektron veya protonlardan farklı olmasının en büyük sebebi "nötr" olmaları. Bildiğimiz gibi elektron, negatif yüklü, proton ise pozitif yüklüdür. Ancak nötronlar elektriksel olarak nötr oldukları için hiçbir elektromanyetik güçten etkilenmezler.

Hiçbir etkiye maruz kalmadıkları için nötrinolar, madde içerisinde bir etkiye maruz kalmadan yüksek mesafeler kat edebilir. Bu sebeple nötrinolar penetrasyon yeteneği en yüksek parçacıklardır. Öyle ki; Dünya'nın çapı kadar uzunlukta yol kat eden nötrinolardan sadece 10 milyarda 1 tanesi proton veya nötronla etkileşime girer.

Nötrinoların deneysel keşfi ise elektromanyetik güçten etkilenmemeleri sebebiyle bir hayli zor olmuştur.

0
Teşekkür (2)
Paylaş
0

Kaynaklar

Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın