Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
Anonim
Anonim Üye
7

Dinozorlar sürüngen midir, yoksa kuş mudur?

3,395 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
3 Cevap
Pedram Türkoğlu
Genel Editör

Dinozorlar sürüngendir kuş değil; fakat kuşlar dinozordur.

Soruyu düzeltelim, “Kuşlar sürüngen midir?”

Tüm Reklamları Kapat

İşte o zaman işler karışıyor.

Kısa cevap: Dinozorların hepsi kuş değildir. Kuşlar, dinozorların içerisindeki bir başka dinozor dalıdır. Fakat dinozorlar da sürüngen olduğuna göre, kuşlar da sürüngen olarak sınıflandırılmalıdır.

Tüm Reklamları Kapat

Uzun cevap: Öncelikle “Sürüngen” nedir onu tanımlamak lazım. Bir kere lisede anlatıldığı gibi yumurtlamak, pullara sahip olmak ve değişkensıcaklı (soğukkanlı) olmak diye parametre yok. Çünkü doğuran, pulları olmayan ve sabitsıcaklı (sıcakkanlı) olan türleri vardır. Kladistik taksonomide Reptilia sınıfı, kuşlar dışındaki bütün sauropsid amniyotları barındıran bir omurgalı sınıf olarak değerlendirilir. Bu ne demek? Sınırları fazlasıyla bulanık olan bir tetrapod grubu demek. Yani tam olarak kime “Sürüngen” diyeceğimize karar veremiyoruzdur demek. Bir nevi “joker” kart gibi düşünün. Zaten çoğu taksonomist Reptilia sınıfını anlamlı bir takson olarak kabul etmez. Biraz daha açalım:

Dinozorlar özünde Reptilia (Sürüngenler) sınıfı içerisinde bulunurlar. Ancak Reptilia sınıfı taksonominin gelişmesiyle birlikte sürekli düzenlenmesi gereken bir sınıf oldu. Zira bu açıdan bakıldığında, doğrudan dinozorlardan evrimleşen kuşlar (Aves) da Sürüngenler sınıfı içerisinde sınıflandırılmalı. Üstelik sürüngenler sınıfı, “timsahlar” gibi kuşlara daha yakın olan sürüngenleri de içeren bir sınıf olduğu için bütün Diapsid kafatası tipini kapsayan bir takson olarak düşünülebilirdi? Dolayısıyla bu sınıflandırmaya göre “sürüngen” deyip geçtiğimiz taksonomik grupta hem timsahlar hem kuşlar hem de kertenkeleler bulunuyor olmalıydı. Bu yüzden “sürüngenler” bilim insanlarını zorlayan bir sınıflandırmadır.

Çok sevdiğim evrimsel biyolog ve anatomist Thomas Huxley’e göre Kuşlar ve Sürüngenler sınıfı, Sauropsida (Sürüngen Yüzlüler) ismini verdiği monofiletik grupta sınıflandırılmalıydı! Düşünün, dinozorları ile yakın akrabaları timsahları ve hatta kaplumbağaları “Sürüngenler” içerisinde sınıflandırıyorsunuz, fakat günümüzde hayatta olan diğer yakın akrabaları avian dinozorları (Kuşlar/Aves) dışarıda bırakıyorsunuz. Pek mantıklı değil. Thomas Huxley haklı olabilirdi...

Bakın, mavi ile çizilen alan geleneksel sınıflandırma. Mantıksız bir şekilde en son evrimleşen kuşlar dalını dışarıda bırakıyor. Fakat Huxley’in önerdiği noktalı (Sauropsida) grubu soru işareti bırakmıyor! Üstelik monofiletik bir hale getiriyor!
Bakın, mavi ile çizilen alan geleneksel sınıflandırma. Mantıksız bir şekilde en son evrimleşen kuşlar dalını dışarıda bırakıyor. Fakat Huxley’in önerdiği noktalı (Sauropsida) grubu soru işareti bırakmıyor! Üstelik monofiletik bir hale getiriyor!
Wikimedia

Timsahlar evrimsel olarak dinozorlara ve dolayısıyla kuşlara, kertenkelelere ve kaplumbağalara olduğundan daha yakın; ancak dinozor (Dinosauria) değiller. Fakat timsahları sürüngen olarak sınıflandırıyoruz? Sonuç olarak kuşlar ne kadar sürüngense, dinozorlar da o kadar sürüngendir.

Elbette özünde, dinozorlar ve kuşlar da memeliler gibi sürüngen atalarından, sürüngenler de amfibi atalarından evrimleşmiştir. Daha da geriye gittiğimizde balık atalarına ulaşırız. Tabii o dönem yaşamış söz konusu sürüngenler, amfibiler ve balıklar, günümüzde var olan türler değiller. Benzer özelliklerle sınıflandırılan atasal türler. Neil Shubin’in İçimizdeki Balık kitabı yine bu yüzden harika bir eserdir.

Sonsöz: Sürüngenler sınıfını anlamsız kabul edip, monofiletik bir grup olan Thomas Huxley’in önerisi Sauropsida’yı anlamlı kabul etmek gerektiğini düşünüyorum. İsim değişikliği zor gelecekse, Kuşlar (Aves) sınıfını, klad olarak Sürüngenler (Reptilia) içerisinde değerlendirebiliriz.

346 görüntülenme
Bu cevabın içeriği ve doğruluğu, Evrim Ağacı editörleri tarafından kontrol edilmiş ve onaylanmıştır.
16
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Sami Bozgöz
Sami Bozgöz
8K UP
Öğrenci

Dinozorlar sürüngendirler. Dinozorların kuşlara olan evriminde bir ara form olan Archaeopteryx[1] hem kanatlıdır hem de kuyruğu kemiklidir. Günümüzdeki kuşlar da malumunuz dinozorlardan gelmektedir. Kısacası; dinozorlar sürüngendirler ve zaman içerisinde kuşlara evrimleşmişlerdir.

220 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Ç. M. Bakırcı, et al. Dinozorlardan Kuşlara Evrimin En Net Örneklerinden Birisi: Archaeopteryx. (17 Temmuz 2011). Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
2
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Rasim Tunçel
Rasim Tunçel
1,365 UP
Tıp doktoru, Nöroloji uzmanı

öncelikle şunu söylemek gerek ki karaya çıkan tüm omurgalılar tetrapod soyundan gelmektedir. ilk evrimleşme sürüngenlere olduğu için karada ki çoğu omurgalı sürüngen soyundan gelmekte dinozorlar (yani iki ayaklı sürüngenler) da öyle evrimsel olarak bakıldığında kuşların dinazorların bir türünden evrimleştiği görülebilir. Yani kuşlar dinazordur denebilir. Ancak dinazorların ne kadarının kuşlara ve ne kadarının günümüz sürüngenlerine benzediği şuan için çok açık değil. Yani evrimsel süreç içinde sınıflamaya bakmakla kesitsel (günümüz türleri için) olaraksınıflamaya bakmak biraz farklılık içermekte gibi duruyor. sonuç olarak şuan amfibiler hariç tüm kara omurgalıları Reptiliomorpha altında incelenmekte. Dinazorların kuşlara evrimleşen tek atası archeopteryx olmayabilir. Nitekim tüy gelişimi ve boş kemikler therapoda'nın tamamını kapsıyor gibi görünmekte ve therapoda'ların tamamını ilkel dişli ve omurga kuyruklu kuşlar sınıfına sokarsak o zaman T.rex veya Velociraptor gibi bazı geç dönem dinazorlara ilkel kuşlar damak mümkün olabilir mi? Belki...

150 görüntülenme
1
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
"Domates Gribi" Hastalığı Neyin Nesi?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close