Evet, çoklu kişilik bozukluğu gerçek bir psikiyatrik hastalıktır. Filmlerde (örnekdeki Fight Club) konu edilse de, bu durum, tıp literatüründe Dissosiyatif Kimlik Bozukluğu (DKB) olarak adlandırılır. DKB, Dünya Sağlık Örgütü'nün ICD-10 ve Amerikan Psikiyatri Birliği'nin DSM-5 (Mental Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı) gibi uluslararası kabul görmüş tanısal kılavuzlarında yer alan, resmi olarak tanınan bir hastalıktır.[1][2]
Bozukluğun temeli nde, kişinin iki veya daha fazla ayrı ve belirgin kimlik durumunun (alter kişilikler) varlığı bulunur. Bu kimlikler, farklı zamanlarda kişinin davranışını, bilincini ve hafızasını kontrol edebilirler.
DKB'nin gelişiminde en önemli faktör, genellikle erken çocukluk döneminde yaşanan ciddi ve tekrarlayan travmalar (fiziksel, cinsel veya duygusal istismar gibi) veya aşırı stres durumlarıdır. Bu, kişinin başa çıkma mekanizması olarak ruhsal bütünlüğünün parçalanması şeklinde yorumlanır.
Nadir görülen bir hastalık olduğu düşünülmekle birlikte, toplumun yaklaşık %1'lik bir kısmını etkilediği tahmin edilmektedir.
Birden fazla kimliğin varlığına ek olarak, bu kişilerde genellikle normal unutkanlıkla açıklanamayacak düzeyde önemli kişisel bilgileri hatırlayamama (amnezi), zaman kaybı ve bazen beden dışı deneyimler (depersonalizasyon) görülebilir.
Yani, DKB, bilimsel temellere ve klinik verilere dayanan, ciddi bir ruh sağlığı sorunudur. Filmler bu konuyu popülerleştirmekte ancak genellikle abartılı veya dramatize edilmiş şekilde sunmaktadır.
Kaynaklar
- World Health Organization (WHO). Icd-11: International Classification Of Diseases. Alındığı Tarih: 5 Kasım 2025. Alındığı Yer: icd.who.int | Arşiv Bağlantısı
- American Psychiatric Association Publishing. (2013). Diagnostic And Statistical Manual Of Mental Disorders: Dsm-5 (5Th Edition).