İçerikler - Sayfa 61

Dağlarda geçirilen berrak bir gün gibisi pek yoktur: masmavi bir gökyüzü, keskin bir soğuk ve taze yağmış karın oluşturduğu bembeyaz bir örtü… Peki Güneş bu kadar parlarken yükseklerdeki kar neden hızla erimez? Bu sorunun yanıtı, büyük ölçüde atmosferimizde gizli. Colorado’da atmosfer üzerine çalışan bir bilim insanı olarak, gelin bu konuyu birlikte inceleyelim.

Dünya’nın atmosferi yüzeyden başlar ve uzaya kadar uzanır, atmosferin içinde birçok farklı gazın karışımı bulunur. Bu gazlar arasında soluduğumuz oksijen ve yağmur ile karın oluşmasını sağlayan su buharı da vardır. Atmosfer, yaşamın sürdürülebilmesi için kritik öneme sahiptir.

Dünya Günü (İng: "Earth Day") yaklaşırken bu küresel etkinlik, çevreyi korumanın evdeki günlük yaşamı şekillendiren koşullara daha yakından dikkat etmemiz gerektiği anlamına da geldiğini bize hatırlatıyor. Kullandığımız suyun kalitesi de dikkat etmemiz gereken bu koşulların başında geliyor.

Bu konudaki tartışmalarda giderek daha fazla dikkat çeken unsurlardan biri de, gıda ambalajlarından içme suyuna kadar her şeyde bulunan sonsuzluk kimyasalları (İng: "forever chemicals") veya PFAS adı verilen maddelerdir. Araştırmacılar bu riskleri daha iyi anlamak için çalışmalarını sürdürürken, yeni düzenlemeler ve ev tipi filtreleme sistemlerindeki ilerlemeler günlük maruziyeti azaltmayı giderek kolaylaştırıyor.

Astronominin temeline geometrinin konulması Pythagoraşçılarla başlar. Platon'un ortaya attığı sistematik duruşla gökyüzündeki hareketlerin düzenli ve dairesel, hızların ise sabit olduğu kabul edilmiştir. Pythagorasçılar bütün gök cisimlerinin, yani gezegen ve yıldızların (o zamanlar bilinen gök cisimlerinin) küresel olduklarına, dairesel yörüngelerde hareket ettiklerine inanmış, kürelerin arasında bir uyum olduğunu varsayarak gezegenlerin uzaklıklarını bu uyumla ilişkilendirmişlerdir.

Onlara göre gök cisimleri, merkezin etrafında uzaklıklarıyla orantılı bir şekilde hareket etmekteydiler. Yörüngeleri ise hızlarıyla orantılıydı. Platon, iki küreli evren modelini açarken ilk kürenin merkezde bulunan Dünyamız (yeryüzü), ikincisininse yıldızlar küresi olduğunu söylemiştir. Tüm bu varsayımlar sonrası evren modelini belirlerken yeryüzünün ve yıldızların değişkenliği için şu iddiada bulunmuştur:

Günümüzde çoğu araba yolculuğu, gününüzü yavaşlatan bir tür trafik sıkışıklığı, yol çalışması veya rastgele bir tehlike içeriyor gibi görünüyor. Ancak durum çok daha kötü olabilir.

Örneğin, size doğru gelen başka bir arabayla dar bir dağ geçidinde ilerlemeye ne dersiniz; hem de tek bir yanlış hareketin felaketle sonuçlanabileceği bir yerde? Dünyanın birçok bölgesinde karşılaşılan gerçek tam olarak budur. Buralarda bir noktadan diğerine gitmenin tek yolu, hayatınızı kendi ellerinize almaktır. Bu yüzden kemerlerinizi bağlayın, çünkü dünyanın en tehlikeli yollarından bazılarında ürkütücü bir yolculuğa çıkıyoruz.