İçerikler - Sayfa 301

Triceratops, Geç Kretase döneminin Maastrihtiyen çağının sonlarında (yani yaklaşık 68 ila 66 milyon yıl önce), günümüzde Kuzey Amerika'nın batısında yaşamış bir "kazmosorin seratopsiyan" (İng: "chasmosaurine ceratopsian") dinozor cinsidir. Bilinen son non-avian dinozorlardan biriydi ve 66 milyon yıl önceki Kretase-Paleojen yok oluş olayına kadar yaşadı. Kelime anlamı 'üç boynuzlu yüz' olan Triceratops ismi, Yunanca "üç" anlamına gelen "trí- (τρί-)", "boynuz" anlamına gelen "kéras (κέρας)" ve "yüz" anlamına gelen "ṓps (ὤψ)" kelimelerinden türetilmiştir.

Büyük bir kemik fırfırına, kafatasında üç boynuza ve büyük, dört ayaklı bir gövdeye sahip olan, büyükbaş hayvanlar ve gergedanlarla yakınsak bir evrim sergileyen Triceratops, tüm dinozorlar arasında en çok tanınanlardan biri ve en iyi bilinen ceratopsian'dır. Aynı zamanda 8-9 metre uzunluğunda ve 5-9 metrik ton vücut kütlesiyle en büyüklerinden biriydi. Habitatında Tyrannosaurus da bulunmaktaydı ve hatta büyük olasılıkla Tyrannosaurus tarafından avlanmıştır da; ancak bu türlere mensup iki yetişkin dinozorun müze sergilerinde ve popüler medyada sıkça tasvir edildiği gibi gerçekten de karşı karşıya gelip savaştığı pek kesin değildir.

İndriler (I. indri), yaşayan en büyük lemur türüdür. Yaklaşık 6 ila 9.5 kg arasında ve 64-72 cm uzunluğundadırlar. Diğer lemur türlerinden ayrılan en büyük fiziksel özellikleri kısa kuyruklarıdır. Yalnızca 5 cm'e varan kuyruklara sahiptirler. Ayrıca siyah-beyaz ya da yalnızca siyah kılları vardır.

I. indri, indri cinsine ait tek yaşayan türdür. Sifakalar ve yünlü lemurlar ile birlikte indriidae ailesinin altında yer alır. 2005'te farklı renklerinden dolayı (siyah ve siyah-beyaz), iki alt tür olarak gösterilmiş olsalar da bu sınıflandırma kabul görmemiştir.

İş yapabilme yeteneği olarak tanımlanan enerji, çeşitli biçimlerde gözlenebilir ve bir enerji türünden diğerine dönüşebilir. Piller ve dolu barajlar potansiyel enerji depolamasına örnek verilebilirken durgun bir gözlemciye göre hareketli olan sistemler de kinetik enerjiyi gösterir. Elektron ve proton gibi yüklü parçacıklar hareket ettiklerinde elektromanyetik alanlar oluştururlar ve bu alanlar da elektromanyetik radyasyon şeklinde bir enerji taşınımını işaret eder.

Mekanik dalgalar ve elektromanyetik dalgalar, etrafımızdaki dünyada enerji taşınımının iki önemli yoludur. Mekanik dalgalar katı, sıvı, gaz ve plazma halindeki maddelerde gerçekleşen titreşimlerdir. Su dalgaları sıvı ortamlardaki, ses dalgaları da gaz ortamlardaki titreşimler ile oluşan dalgalara örnektir. Bu tip mekanik dalgalar ortamda ilerlerken moleküllerin birbirlerine çarpması ve enerji transfer etmesiyle oluşur. Uzayda ses dalgalarının yayılamamasının nedeni de budur.

Yapay Zekâ; akıl yürütme, öğrenme, algoritma oluşturma ve komutları gerçekleştirme olaylarının, insanların sinir sistemlerinden ilham alınarak geliştirilen ve bir dizi hesaplama teknolojisine dayanan bir bilimdir. Sanayi devrimi ile temelleri atılan makineleşme, önceleri sadece fiziksel işlerde insanlığa yardım ederken günümüzde insanlık düşünce ve bilgi işlem gerektiren durumlarda da yapay zekâya danışabilmektedir. Bundan dolayı yapay zekâ son yıllarda hayatımızın bir parçası haline gelmiştir.

Günlük işlemlerimizden en komplike işlemlere kadar insanlığa her konuda destek sağlayan yapay zekâ, tıp alanında da etkin bir şekilde kullanılmaktadır. Teknoloji geliştikçe yapay zekânın bu alanda daha fazla kullanılacağı ve kendisine verilen görevlerin daha da karmaşıklaşacağı tahmin edilebilir. Bu kulağa her ne kadar iyi ve yararlı bir gelişme gibi gelse de bilgisayar uzmanlarının ve hekimlerin yapay zekânın nasıl davranması gerektiği ve etik açısından bizleri nasıl etkileyeceği hakkında oldukça yoğun şüpheleri vardır. Bu şüphelerin nedeni, bilim insanlarının yapay zekâyı tıp etiğinin ilkelerini benimseyecek şekilde eğitmenin mümkün olup olmayacağı hakkında emin olamamalarıdır.^[1][2]

Büyük İskender, Balkanlardan modern Pakistan sınırlarına ulaşan geniş bir imparatorluk kurmuştu. Eğer yönünü daha batıya çevirmeyi düşünse, henüz kurulmamış Roma'nın tarih sahnesine çıkmasını engelleyebilirdi. Peki Büyük İskender neden İtalya'yı ele geçirmeye çalışmadı? Bunun nedeni belki de fırsat bulamadan ölmüş olması olabilir.

İskender, M.Ö. 336'dan M.Ö. 323 yılına kadar iktidarda kalmış ve çok genç yaşında, 32, Babil'de henüz nedeni bilinmeyen bir hastalık nedeniyle ölmüştür. İskender'in imparatorluğu, ölümünden kısa bir süre sonra dört halefi arasında paylaştırılmıştır. Fakat bu kadar erken ölmeseydi, İskender Roma'yı hedef alabilir ve muvaffak kuvvetleriyle Ebedi Şehri fethedebilirdi.