İçerikler - Sayfa 275

Kılsız, soluk tenli bir kuzu; bulanık bir sıvıyla dolu büyük boy sandviç torbasına benzeyen bir şeyin içinde yan yatmış durumda. Gebelik süresinin yalnızca dörtte üçünü tamamlamış olan hayvanın gözleri kapalı, burnu ve uzuvları sanki bir rüya görüyormuş gibi sallanıyor.

Kuzu, Pennsylvania'daki Philadelphia Çocuk Hastanesindeki araştırmacılar tarafından 2017 yılında gerçekleştirilmiş olan yapay rahim deneyindeki sekiz canlıdan biriydi. Ekip, yapılan araştırmayı aynı yılın Nisan ayında yayımladığında yaptıkları deneylerin videoları geniş bir kitleye yayıldı ve insanların hayal güçlerini harekete geçirdi.^[1] Bu deney bazılarına insanların tamamen bir laboratuvarda tasarlanıp büyütüldüğüne dair bilimkurgu fantezilerini çağrıştırıyordu.

1931 yılında İtalyan Alplerinde Tridentinosaurus antiquus fosili keşfedilmişti. Araştırmacılar, başlarda bu fosilin erken sürüngen evrimini anlamak için önemli bir örnek olabileceğini düşünüyordu.

Çevresindeki kayaya karşı koyu renkte görünen vücut hatları, başlangıçta korunmuş yumuşak dokular olarak yorumlanmıştır. Bu da fosilin Protorosauria grubunun bir üyesi olarak sınıflandırılmasına yol açmıştı. Ancak fosilin biraz "garip" bir şekilde korunmuş olması, bu garip hayvanın hangi sürüngen grubuna ait olduğu konusunda birçok tartışma yaratmıştı ve fosilin jeoloji tarihindeki konumu belirsizdi.

Dünya üzerindeki yaşamın çıkış noktası, insanlar için her zaman bir merak konusu olmuştur. Bilim insanları yıllarca, gezegenimizde evrimi başlatan yaşamın yapı taşlarının; bir asteroit, kuyruklu yıldız ya da meteordan geldiğine inanarak yıldızlara yönelmiştir. Ancak günümüzde, bazı bilim insanları Dünya'daki yaşamın gerçek kökenlerinin, başından beri Dünya'da olması ihtimalini öne sürmektedir.

Science Advances'ta yayımlanan yeni bir makale şu soruyu soruyor: Gezegenimizdeki yaşamın kökeni aslında hep burada olabilir miydi?

Tetrapodomorpha veya Choanata olarak bilinen grup, dört uzuvlu omurgalılardan oluşan bir kladı ifade eder ve yaşayan tetrapodlara, bugünkü lob yüzgeçli balıklardan daha yakın akrabalar olan Sarcopterygii sınıfını içerir. Bu grupta, balık ve erken labirentodontlar arasında geçiş gösteren ileri formlar da bulunmaktadır. Tiktaalik gibi bu canlılar da "fishapod" yani "ayaklı balık" olarak adlandırılır, çünkü görünümleri ve uzuv morfolojileri yarı balık, yarı dört uzuvlu bir yapıya işaret eder.^[1]

Tetrapodomorfları tanımlayan belirgin özelliklerden biri, yüzgeçlerinde gözlenen anatomik evrimdir. Özellikle, omuz ekleminde yer alan dışbükey başlı humerus, bu evrimin önemli bir göstergesidir. Çünkü bu özellik, su ortamında hareket etmek için özelleşmiş bir yapının karasal yaşama geçişini yansıtır.

Psikanalitik Teori çerçevesinde bilinç öncesi (veya "önbilinç"), bilinçten hemen önce gelen kısımdır. Bilinç öncesi, bilinçdışı ve bilinçli durumlar arasında yer alan zihinsel "tabakayı" ifade eder ve bilişsel mimari içindeki bilgi akışına ilişkin incelikli bir bakış açısı sunar. Psikanalitik Teori'ye göre düşünceler, belirli bir anda bilinçsiz olduklarında ancak bastırılmadıklarında, "bilinç öncesi" dönemdedir. Bu nedenle, Sigmund Freud tarafından Josef Breuer'e atfedilen bir ifadeyle, önbilinçteki düşünceler hatırlanmaya müsaittir ve kolayca "bilinçli hale gelebilirler".

Günümüzde bu tip konuları bilimsel perspektiften inceleyen bilişsel psikoloji, bir disiplin olarak zihinsel işleyişin gizemlerini çözmek için bilinçli ve bilinçsiz süreçlerin alanlarını araştıran, nöroloji ile iç içe olan psikolojinin bir alanıdır. Önbilinç kavramı da bu araştırma ortamında çok önemli bir konuma sahiptir. Bilişsel psikoloji bağlamında bilinç öncesi süreçler; şu anda bilinçli farkındalığın odak noktasında olmasa da nispeten kolaylıkla erişilebilen düşünceleri, anıları ve uyaranları kapsar. Bu eşik alanı, bilginin bilinçdışı rezervuardan bilincin ön saflarına aktarılmasının altında yatan mekanizmaları açıklamaya çalışan araştırmacılarla birlikte, bilimsel araştırmaların odak noktası haline gelmiştir.