Dünyanın İlk Hayvanları Üreme Konusunda Neden Bu Kadar Başarısızdı?

Bilim insanlarının yaptığı yeni araştırmalar sayesinde, dünyadaki ilk hayvanların üreme konusunda pek de başarılı olmadığını görüyoruz. Hatta bu konuda o kadar başarısızlardı ki yaşamın çeşitliliği milyonlarca yıl boyunca aslında engellenmiş oldu. Evrim hızının artması, ancak stres ve rekabetin eşeyli üremeyi ortaya çıkarmasıyla mümkün oldu.

Cambridge Üniversitesinden araştırmacılar bu çalışma için dünya üzerinde bilinen en eski hayvanlara ait olan ve yaklaşık 574 milyon yıl önce yaşamış canlıların fosillerini incelediler. Bu hayvanlar, sadece tek bir ebeveynin genlerinden yavrular yaratarak eşeysiz çoğalıyorlardı.

Nature Ecology and Evolution dergisinde yayımlanan bu yeni araştırma, paleontologların uzun zamandır sorduğu bir soruyu bizim için açıklığa kavuşturuyor. Bu soru, dünyadaki hayvan yaşamının milyonlarca yıl boyunca neden nispeten değişmeden kaldığıdır.

En eski canlılardan bazıları, 635 ila 539 milyon yıl önceki Ediyakaran döneminde yaşamış olan Fractofusus cinsiydi (her ne kadar hayvanlardan ziyade eğrelti otlarına benzeseler de). Ağızları, organları veya uzuvları yok gibi görünüyordu ancak etraflarındaki sudan besin maddelerini emdiklerine inanılıyor. Tıpkı günümüzdeki çilek bitkilerinin yaptığı gibi, sürgünler aracılığıyla klonlar göndererek eşeysiz yollarla ürüyorlardı. Cambridge Üniversitesi Zooloji Bölümü'nden baş yazar Dr. Emily Mitchell bu durumu şöyle açıklıyor:

Ediyakaran döneminde hayat oldukça güzeldi, bu yüzden eşeyli üremeye olan ihtiyaç oldukça sınırlıydı. Nispeten az rekabet vardı, dolayısıyla herhangi bir şeyi değiştirmek için gerçek bir baskı da yoktu.

Mitchell ve ekibi, Ediyakaran dönemine ait fosiller açısından dünyanın en zengin kaynaklarından biri olan Newfoundland'daki Mistaken Point bölgesinden gelen fosilleri incelediler. Araştırmacılar, hayvan topluluklarının belirli koşullar altında nasıl davranmış olabileceğini simüle etmek için bir bilgisayar modeli oluşturdular. Erken hayvan topluluklarının neden nispeten az sayıda türe sahip olduğunu incelemek için de bu modeli kullandılar.

Ediyakaran dönemindeki hayvanlar, kaynak rekabetinin sınırlı olduğu zengin sularda yaşıyorlardı. Derin okyanuslardan daha sığ sulara yayıldıkça; gelgitler, fırtınalar, değişen sıcaklıklar ve farklılaşan besin seviyeleri gibi daha fazla çevresel baskıyla karşılaşmış olmaları muhtemeldi. Mitchell, bu çevresel baskıların etkisini şu şekilde özetliyor:

Stres temel olarak eşeyli üremeye yol açar. Bu gerçekleştiğinde, artan rekabet nedeniyle hayvanlar yeni alanlarda kolonileşmeye çalıştığı için dağılma mesafelerinde büyük bir artış görebiliyoruz.

Bu hayvanlar yeni habitatlara ve yeni üreme biçimlerine uyum sağladıkça türlerin çeşitliliği de arttı. Bu süreç, hayvanların hareket kabiliyeti kazandığı bir sonraki dönem olan Kambriyen'de daha da hızlandı.