COVID-19 ile Mücadelede D Vitamini, Kritik Bir Rol Oynuyor Olabilir!

İrlandalı Araştırmacılar, Yeni Bilgiler Işığında, COVID-19 Salgınıyla Mücadele İçin D Vitamini Önerilerinin Gözden Geçirilmesi Gerektiğini Düşünüyor!

COVID-19 ile Mücadelede D Vitamini, Kritik Bir Rol Oynuyor Olabilir!
Yazar Mark Travers Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı  CanberkÇolak 2. Yazar Canberk Çolak
4 dakika
8,781 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 1 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

D Vitamini psikolojik işlevlerin sağlığı için kritik önem taşımaktadır. Araştırmalar, D Vitamini eksikliğinin depresyon, mevsimsel duygudurum bozukluğu ve diğer psikolojik hastalıklarla ilişkili olabileceğini göstermiştir.

Yeni araştırmalar bununla da yetinmeyip, COVID-19 ile mücadelede D Vitamini eksikliğinin de bir takım olumsuz etkileri olabileceğini ortaya koymaktadır. 

Prabowo Raharusuna’nın önderlik ettiği Endonezyalı araştırmacılardan oluşan bir ekip, 780 ayrı laboratuvar onaylı SARS-CoV-2 vakası örneğinde, COVID-19 ölümleri ile D vitamini eksikliği arasında önemli bir ilişki gösteren bir rapor yayınladı. Araştırmacılara göre:

Bu çalışma, COVID-19 hastaları arasındaki can kayıplarını ve serum 25 (OH) D (hidroksivitamin D) seviyeleri ile ölümle sonuçlanan vakalar arasındaki muhtemel ilişkiyi belirlemeye odaklandı.

Temel bulgular:

Reklamı Kapat

  • D vitamini eksikliği olan COVID-19 vakalarının çoğu öldü.
  • Farklı hastalıklara da sahip olan ve normalden daha düşük D vitamini seviyeleri gözlemlenen yaşlı ve erkek vakalarda ölüm olasılığı daha yüksekti.
  • Yaş, cinsiyet ve komorbiditenin(birden fazla hastalığın eş zamanlı etkisi) etkili olduğu vakalarda, D vitamini seviyeleri de COVID-19 can kayıpları ile güçlü bir şekilde ilişkilidir.

Bu araştırma, her geçen gün zenginleşen, D vitamini ile COVID-19 şiddetini birbiriyle ilişkilendiren bilimsel çalışmalara katkıda bulunmaktadır. Filipinler'deki Davao Doctors Koleji’n'den Mark Alipio tarafından yayınlanan yakın tarihli bir rapor, hafif COVID-19 vakalarında, normal D vitamini seviyelerinin görülme olasılığının daha yüksek olduğunu tespit etmiştir.

Rapor, normal D vitamini seviyelerindeki enfekte vakaların, hafif klinik tedaviyle müdahale edilmeleri olasılığının, diğerlerine göre yaklaşık 19.6 kat fazla olduğunu ortaya koymaktadır.

Raharusuna'nın çalışması da benzer bir sonuca ulaşmıştır. Bilim insanları, deneklerdeki ölüm oranlarının D Vitamini eksikliği olan hastalar için 19 faktör arttığını tahmin etmektedirler. Ayrıca araştırmacılar, yaş, cinsiyet, var olan hastalıklar gibi COVID-19 can kaybı oranlarını etkilediği bilinen diğer etkilerini incelediklerinde, D Vitamini eksikliğinin, enfekte vakalardaki can kaybı sonucunun, tüm diğer etkilerden 10 kat daha fazla olduğunu tespit ettiler. Bazı tahminlere göre dünya genelinde bir milyardan fazla insanda D Vitamini eksikliği söz konusudur. Sonuç olarak araştırmacılara göre:

Yaş, cinsiyet ve birden çok hastalık durumu incelendiğinde, ölümlü vakalarla D-Vitamini eksikliği güçlü bir şekilde ilişkilidir. Rastgele kontrol edilen deneklerle, D vitamini takviyesinin COVID-19 sonuçları üzerindeki rolünü araştırmaya ve temel mekanizmaları oluşturulmaya çalışılmaktadır.

Araştırmacılar, sonuçlarının, devam eden bir araştırma çabasının sonuçları olduğunu ve verilerin değişebileceğini de açıkça belirtiyorlar. Buna rağmen, D vitamini ve COVID-19 arasındaki ilişki, hastalığı etkili bir şekilde azaltmanın veya tedavi etmenin olası bir yolu olarak bilim camiasında ilgi uyandırmaya devam etmektedir.

İrlandalı Araştırmacılar, D Vitamini Hakkındaki Önerilerin Değiştirilmesini İstiyor!

Tüm bu sonuçların bir uzantısı olarak, İrlanda Trinity Koleji'nden araştırmacılar, İrlanda hükümetine D vitamini suplementleri hakkındaki önerilerini değiştirmesi için çağrıda bulundu.

Trinity Koleji Tıp Fakültesi'nden Dr. Eamon Laird ve Prof. Rose Anna Kenny, İrlanda Yaşlanma Üzerine Çalışmalar (TILDA) enstitüsü ve Liverpool Üniversitesi'nden Prof. Jon Rhodes işbirliği ile yapılan gözlemsel çalışmada D vitamini ile COVID-19 nedeni ile gerçekleşen ölümler arasındaki ilişki incelendi. Araştırma kapsamında 1999 yılından beri Avrupa'da yetişkin popülasyonu üzerinde yapılan bütün D vitaminini ölçen çalışmalar analiz edildi ve elde edilen veriler COVID-19 ölüm oranları ile karşılaştırıldı.

Genel kanının aksine, bu çalışmada düşük enlemlerde yer alan ve tipik olarak güneşli sayılabilecek İspanya ve İtalya'nın kuzeyi gibi bölgelerde D vitamini eksikliğinin yaygın olduğu gösterildi. Aynı zamanda bu bölgeler Avrupa'da COVID-19 enfeksiyonun ve COVID-19 kaynaklı ölüm oranlarının en yüksek olduğu bölgelerdir.

Daha kuzey enlemlerde yer alan Norveç, İsveç ve Finlandiya gibi bölgelerde güneş ışığı daha az olmasına karşın insanların D vitamini seviyeleri daha yüksektir. Çünkü D vitamini besin takviyeleri ve gıda zenginleştirmeleri daha yaygındır. Bu bölgelerde COVID-19 enfeksiyonu ve ölümü daha azdır. Bu da düşük D vitamini konsantrasyonu ile COVID-19 kaynaklı ölüm arasındaki ilişkiyi anlamlı olarak ortaya koyar.

Reklamı Kapat

D Vitamini Nasıl Oluşur ve Ne İşe Yarar?

D vitamini, cildimize ulaşan ultraviyole güneş ışığı sayesinde üretilir. Ancak doğrudan kullanılamaz ve aktifleşmesi için karaciğere ve böbreğe gönderilir. Burada aktifleşerek bir hormona dönüşür ve vücudumuzdaki kalsiyumun dolaşımını arttırır. Bu sayede hem bağırsaktaki besinlerrden kalsiyum emilimi artar hem de iskeletteki kalsiyum seviyesi yeterli düzeyde tutularak iskelet sağlam ve güçlü tutulmuş olur.

Irish Cancer Society

Ayrıca D vitamini birçok yoldan immün sistemi de güçlendirir ve SARS-CoV-2 virüsü ile savaşmaya yardımcı olur. D vitamini ile immün sistem arasındaki ilişkiye dair daha detaylı bilgiye şuradaki yazımızdan ulaşabilirsiniz. Yapılan birçok çalışma D vitamininin koruyucu etkisini desteklemektedir.

Okundu Olarak İşaretle

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

İlginizi Çekebilecek Sorular
Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 19
  • Bilim Budur! 10
  • Muhteşem! 7
  • Umut Verici! 6
  • Merak Uyandırıcı! 6
  • İnanılmaz 4
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 3
  • Üzücü! 1
  • İğrenç! 1
  • Korkutucu! 1
  • Güldürdü 0
  • Grrr... *@$# 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Psychology Today | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 24/07/2021 21:30:53 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8701

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Canlı
Sinek
Atmosfer
Normal Doğum
Genom
Kuantum Fiziği
Maskeler
Küresel Isınma
Maske Takmak
İklim Değişimi
Vaka
Bilgisayar
İklim
Teori
Diş Gelişimi
Albert Einstein
Cinsel Seçilim
Konuşma
Sosyal Medya
Türkiye
Öğrenme
İnsan Sağlığı
Gaz
Anksiyete
Genel Halk
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın