Tüm Reklamları Kapat

Balıkların İlginç Dünyası: Dünya'nın Balıkları...

3dk
Balıkların İlginç Dünyası: Dünya'nın Balıkları...
Evrim Ağacı Akademi: Canlıların Envai Çeşitliliği Yazı Dizisi
Bu yazı, Canlıların Envai Çeşitliliği yazı dizisinin 8. yazısıdır. Bu yazı dizisini okumaya, serinin 1. yazısı olan “Biyoloji Budur: Canlı Dünyasının Bilimi - Ernst Walter Mayr” başlıklı yazıdan başlamanı öneririz.
Tüm Reklamları Kapat

Bu Makalede Neler Öğreneceksin?

Bu bölümü yapay zekâ hazırlar.
  • Palyaçobalıkları erkek doğar ve hiyerarşik gruplarda yaşar; dominant dişi öldüğünde baskın erkek dişiye dönüşür ve hiyerarşi yeniden düzenlenir.
  • Köpekbalıkları da diğer canlılar gibi hücre bölünmesi sonucu kanser olabilir ve bu durum bilimsel olarak belgelenmiştir.
  • Köpekbalıkları genellikle yanlış anlaşılan tehlikeli hayvanlar olup, insanlar tarafından her yıl milyonlarca kez öldürülmekte ve türleri tehdit altındadır.

Palyaçobalıkları ve Cinsiyetler

Bütün palyaçobalıkları erkek doğarlar. Ancak yetişkinliğe eriştiklerinde, bazıları dişiye dönüşür. Palyaçobalıkları, aşırı katı bir hiyerarşiye sahip ufak gruplar halinde yaşarlar. Yalnızca dominant erkekler ve dişilerin çiftleşmesine ve yavru üretmesine izin verilir. Baskın dişi öldüğünde, erkek dişiye dönüşür ve baskın dişi haline gelir. Buna bağlı olarak hiyerarşi içerisindeki tüm erkekler 1 kademe yükselir.

Köpekbalıkları Kanser Olur mu?

Kanser, kontrolsüz hücre bölünmesidir. Dolayısıyla bölünen her hücrede hata olma olasılığı vardır. Böylece kanser oluşabilir.

Köpekbalıkları da aynı şekilde bölünen hücreye sahip oldukları için kanser olurlar. Hatta görüntülenmiş kayıtları da mevcuttur.

Tüm Reklamları Kapat

Boyalı Balık İskeleti

Berkeley'de bulunan Kaliforniya Üniversitesi'nde araştırmacı ve fotoğrafçı olan Adam P. Summers, Seattle Akvaryumu'ndaki bulunan balıkların iskeletlerini netleştirme ve boyama denen özel bir yöntemle işaretledikten sonra fotoğrafladı. Ortaya, fotoğrafta gördüğünüz Pulkafalı Skulpin örneğinde olduğu gibi ilginç görüntüler çıktı. 

Adam P. Summers

Kardinal Balıkları ve Yavruları

Bu türler genelde 10 santimetre boyundadır ve mercan kayalıklarında yaşarlar. Gececi türlerdir ve hayır, birçoklarının sanacağının aksine yavrularını ağzında koruyup büyüten, balıkların dişisi değil erkekleridir. 

Kardinal Balıkları olarak bilinen Apogonidae ailesinden bir tür ve ağzında koruduğu yavruları...
Kardinal Balıkları olarak bilinen Apogonidae ailesinden bir tür ve ağzında koruduğu yavruları...
Nicholas Terry

Köpekbalıkları ve Luis Suarez

Bir tarafta son 420 milyon yıldır var olan, yüz milyarlarca bireyi var olmuş olan, insanlarla son birkaç bin yıldır bir arada (en azından sahil şeridinde) yaşayan bir hayvan...

Diğer tarafta son 300.000 yıldır var olan bir hayvan türünün, 2014 yılı itibariyle son 27 yıldır yaşayan ve son 11 yıldır aktif olarak spor camiasında bulunan bir bireyi...

Tüm Reklamları Kapat

İlki, yüz milyarlarca bireyiyle, bugüne kadar kayıtlara geçmiş 2881 ısırma vakasına karıştı. İkincisi, tek başına, sadece 11 yılda, 3 ısırma vakasına karıştı.

Köpekbalıklarının küresel ölçekte sayısını da dikkate katacak olursak, Suarez, tek bir köpekbalığından on milyonlarca kat tehlikeli oluyor! Veya tek bir köpekbalığının ortalama 25 yıllık ömründe en fazla 1 defa insanlara saldırdığı düşünülürse (ki ortalamada bu sayı bundan milyonlarca kat düşüktür); tehlikenin boyutları anlaşılabilir.

Gerçek tehlikenin farkına varın!

Köpekbalıklarını Katlediyoruz!

Köpekbalıkları her zaman denizlerin "ölümcül katili" olarak tanımlanmış, Hollywood filmleri sayesinde kötü bir şöhrete kavuşmuş, ancak özel eğitmenlerle, kontrollü bir şekilde yanına ulaşıldığında, oldukça arkadaş canlısı ve uysal bir hayvan grubudur. Elbette besin zincirinin en üzerindeki bu avcıdan, bir kedi ya da köpek kadar uysal olması beklenemez; ancak yine de, filmlerde gösterilen katil yapıda olmadığını, evrimsel süreçte geldiği konumu koruma çabasından başka bir amacı olmadığı anlaşılabilir.

Öte yandan insan türünün, bunu türünün diğer bireylerinden saklama becerisi olsa bile, çok daha ciddi ve vahşi bir katil olduğunu görüyoruz. 

İstatistiki olarak köpekbalığı saldırılarından ötürü, ortalama olarak her sene 8-12 arası insan ölmektedir. Bu sayı kimi zaman sıfıra yanaşmaktayken, kimi zaman ufak artışlar gösterebilmektedir.

Öte yandan, her sene insan türü, 20-100 milyon arasında köpekbalığını sırf dekoratif, besinsel ve keyfi amaçlarla öldürmekte ve katletmektedir. Kimi zaman sırf suların korunması adına yok edilen bu hayvanlar, insanlar tarafından hiçe sayılmakta ve soyları tehdit altında sokulmaktadır.

Bu vahşete göz yummayın ve filmlerde gördüğünüz her şeyin gerçek olmadığını hatırlayın. Köpekbalıklarına yönelik katliamla ilgili daha fazla bilgiyi buradaki yazımızdan alabilirsiniz.

Bebek Kılıçbalığı

Sevgili okurlarımız, işte karşınızda bebek bir kılıçbalığı!
Sevgili okurlarımız, işte karşınızda bebek bir kılıçbalığı!

Kılıçbalıkları birkaç santimetrelik boyda doğup ortalamada 3 metreye kadar ulaşabilirler (bugüne kadar kaydedilmiş en uzun kılıçbalığı 4.55 metredir) ve 650 kilogramı aşabilirler! Genelde 550 metre civarındaki derinliklerde bulunurlar.

Cep Köpekbalığı

Burada gördüğünüz, Dünya'nın en nadir bulunan türlerinden biri olan "Cep Köpekbalığı". Öyle ki, türe ait günümüze kadar sadece 2 örnek tespit edilebildi; bunlardan ikincisi Nisan 2015'te yakalandı.

Tüm Reklamları Kapat

Tür, ismini bir cebe sığabilecek kadar ufak olmasından değil, yan yüzgeçlerinin hemen üzerinde bulunan bir cepten (kesecikten) alıyor. Henüz bu cebin ne işe yaradığı tespit edilememiş olsa da, türün dişilerinde bulunan bu yapının erkekleri çekmek üzere özelleşmiş feromonları (koku hormonlarını) içerdiği düşünülüyor. Bir diğer olasılıksa, derin okyanuslarda yaşayan hayvanların bu kesecikte üretilen ışık sayesinde önlerini görebildiği yönünde...

Tür üzerinde yapılan genetik ve evrimsel analizler, bu canlıların Mollisquama cinsine ait olduğunu ve en yakın akrabalarının fok köpekbalıkları olduğunu gösteriyor. 

Hayalet Kedi Balığı

Latince adı Kryptopterus minor olan bu balıklar, Endonezya ve Borneo'da yaşarlar. Bol bitkili, yavaş hareket eden asidik sulardan gelirler. Etçil olarak beslenirler ve akvaryumlarda canlı yemleri oldukça iştahla kabul ederler. Artemia, su piresi, kıyılmış kan kurdu ile beslenebilirler; kuru yemi ise pek sevmezler.

Hem diğer türlere hem de kendi türlerine karşı oldukça barışçıl olan bu canlılar, 21-26°C sıcaklıktaki ve 60 litrelik akvaryumlarda en fazla 8 santimetre boya erişecektir.

En az 4'lü gruplar halinde beslenmesi gereken sürü balıklarıdır. Bitkilendirilmiş akvaryumları sevseler de bitkisiz yüzme alanların da daha çok vakit geçirirler. Genelde orta seviyede yüzerler. Eğer dipte çok gezinen bir balık gördüyseniz muhtemelen hastadır.

Balina Köpekbalığı ile Dalış

Bu bir şaka ya da montaj değil! 2014 senesi içerisinde PADI Dalış Cemiyeti'nin düzenlediği fotoğraf yarışmasına gönderilen fotoğraflardan birisinde, dalgıçlar dev bir "balina köpekbalığı" ile dalış yapıyor:

PADI

Fotoğraf, bir deniz biyologu ve uzman dalgıç olan David Valencia tarafından çekildi. Kendisi bugüne kadar 7.000 dalışa imza attı ve şu anda Meksika'da çalışıyor. Fotoğrafı şöyle anlatıyor:

Solmar V isimli tekneden, en sevdiğim dalış bölgesi olan Meksika'nın Sorocco Adaları'nın Roca Partida bölgesinde dalarken bu fotoğrafı çektik. Fotoğrafı Nikon D300 kamera ile çektim. Roca'da balina köpekbalıklarıyla yaptığımız etkileşimleri eşsiz yapan şey, bu devasa balıkların kayaların etrafında yüzmesi ve tekrar tekrar yanımıza gelmesi. Bu fotoğrafta, orada olmanın gerçekten neler hissettirdiğini aktarmaya çalıştım.

Valencia, bunu fazlasıyla başarmış gibi gözüküyor! 

Rastgele Yazıya Git
18
Alt Başlıklar
MAKALE SONRASI

Bu makale üzerine konuşmaya devam et

Topluluk sohbetine katıl, yorum bırak veya ayrıntılı bir soru sor.

Bilimsel bir hata mı gördün?
Bu Makale Sana Ne Hissettirdi?
  • İnanılmaz
    İnanılmaz
    13
  • Tebrikler!
    Tebrikler!
    5
  • Muhteşem!
    Muhteşem!
    2
  • Bilim Budur!
    Bilim Budur!
    1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel!
    Mmm... Çok sapyoseksüel!
    1
  • Umut Verici!
    Umut Verici!
    1
  • Merak Uyandırıcı!
    Merak Uyandırıcı!
    1
  • Güldürdü
    Güldürdü
    0
  • Üzücü!
    Üzücü!
    0
  • Grrr... *@$#
    Grrr... *@$#
    0
  • İğrenç!
    İğrenç!
    0
  • Korkutucu!
    Korkutucu!
    0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • D. Hiskey. Clownfish Are All Born Male, A Dominant Male Will Turn Female When The Current Female Of The Group Dies. (31 Ağustos 2011). Alındığı Tarih: 10 Kasım 2019. Alındığı Yer: Today I Found Out | Arşiv Bağlantısı
  • J. Bryner. Adorable Pocket Shark Caught For Only The Second Time Ever. (24 Nisan 2015). Alındığı Tarih: 10 Kasım 2019. Alındığı Yer: Business Insider | Arşiv Bağlantısı
  • M. Denny. Photo Contest Winner David Valencia – The Story Behind The Shot. (25 Kasım 2013). Alındığı Tarih: 10 Kasım 2019. Alındığı Yer: PADI | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?

Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 27.10.2026 01:56:31 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/5054

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.

Keşfetmeye Devam Et