Ara Geçiş Türleri, Hatta Alemleri: Hayvan ve Bitkilerin Ortak Atası Hakkında Bilgiler

Gece Modu

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bu yazı, Canlıların Evrimi yazı dizisinin 17. yazısıdır. Dizinin ilk yazısına gitmek için buraya, dizideki tüm yazıları görmek için buraya tıklayınız. Yazı dizileri, EA Akademi'nin bir parçasıdır.

Yazı dizisi içindeki ilerleyişinizi kaydetmek için veya kayıt olun.

Hayvanlar ve bitkiler, öyle eski zamanlarda birbirinden ayrılmıştır ki; ortak ataları ne hayvandır, ne de bitki. Ortak ataları, bazı bakteri türleridir. Zira bundan yaklaşık 3.5 milyar yıl önce, doğada sadece bakteriler vardır; ne bitkiler ne de hayvanlardan bahsedilebilir.

Protistalar dediğimiz krallık, resmi olmayan dilde, şu şekilde tanımlanır: "Bitki, mantar ve hayvan olmayan tüm ökaryot canlılar." Çünkü bu krallıktaki (alemdeki) canlıların çoğu hem bitkilere ait hem de hayvanlara ait özelliklere sahiptir. Yani elimizde, bitkiler ile hayvanlar arası geçiş yapan devasa bir alem vardır; bırakın bir ya da birkaç türü... 

Örneğin çok meşhur bir protista olan Öglena (Euglena), bir bitki gibi fotosentez yapabilmektedir. Aynı zamanda bu ökaryotik tek hücreli canlıların pek çok türünde "göz noktası" denen bir organel yapı bulunur. Bu nokta, en ilkel göz olarak görülmektedir ve ışığa duyarlıdır. Sadece ışığın daha şiddetli olduğu yönü algılamayı sağlar. Öglena da bunu kullanarak daha bol ışığa yönelebilir, tıpkı bir hayvan gibi aktif hareket ile ışık kaynağına yaklaşabilir ve tıpkı bir bitki gibi fotosentez yaparak besinini üretebilir.

Bir algden örnek verelim, Science Daily'de 20 Haziran 2007 tarihinde yayınlanmış bir makale... Doğada bulunan bazı alg türleri, "mixotroph" dediğimiz ve hem ototrof, hem heterotrof beslenme biçimlerine sahipler. Yani hem kendi besinlerini üretebiliyorlar, hem de avlanabiliyorlar.

Aynı sitede yayınlanan bir diğer makaleye göre, Chlamydomonas reinhardtii isimli bir yeşil alg türü, hem hayvanlara, hem de bitkilere ait genleri taşımaktadır. Bu, ortak atalarından beri hayatta kalabilmesiyle açıklanabilir. Bildiğiniz üzere türleşme gerçekleştikten sonra ortak ata hayatta da kalanabilir, soyu tükenebilir de.

Bunun yanı sıra, mantarlar da ilginç bir geçiş olarak karşımıza çıkmaktadırlar. Hayvanlar, genel olarak serbest hareket edebilen, avlanan (heterotrof) türlerdir. Bitkiler ise genellikle sabit olan ve kendi besini üreten (ototrof) türlerdir. Ancak mantarlar, bitkiler gibi sabit olmakla birlikte, kendi besinlerini üretemezler; tıpkı hayvanlar gibi. Mantarlar, besinlerini vücutları dışarısında sindirirler (dışarı salgı) ve sonra parçalanmış besinler "yerler". 

Yani bitkilerle hayvanlar arasındaki geçiş türleri yok olmamıştır; hala aramızdadırlar. Ancak iki dev alemin ortak atası, bundan 3.5 milyar yıl kadar öncesine dayanmaktadır: Minik bakterilere. Burada farklılaşma başlamış, günümüze kadar bir kol hayvanlar alemini, bir kol bitkiler alemini oluşturmuştur. Ancak arada kalan türler de mantarlar, protistalar gibi alemleri oluşturmuştur.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • C. Institution. Green Algae: The Nexus Of Plant-Animal Ancestry. (2007, Ekim 12). Alındığı Tarih: 20 Temmuz 2018. Alındığı Yer: ScienceDaily

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 18/10/2019 16:07:20 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/39

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!

Sinekkapan (Venüs) Bitkisi Nedir? Hızlı Harekete Sahip Bitkiler Nasıl Evrimleşti?

Hayvanlar Davranışlarının Temeli: İçgüdüler, Bilinç ve Algı!

Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Bilim, spektrum analizidir. Sanat ise fotosentez...”
Karl Kraus
Geri Bildirim Gönder