Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Altın çakal (Canis aureus)

Altın çakal (Canis aureus)
5 dakika
3,966
Tüm Reklamları Kapat
Altın çakal
  • Bilimsel Adı Canis aureus
  • Halk Arasındaki Türkçe Adı Altın çakal
  • Halk Arasındaki İngilizce Adı Golden jackal
Taksonomi
  • Bu içerik, Evrim Ağacı'nın tür gözlemleri ve türlere dair bilgileri barındıran Yaşam Ağacı projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.
  • Gözlem Ekle

Gözlem Bilgileri

Geleneksel olarak Kurban Bayramı zamanında ormanda bırakılan artıklara geleceğini düşünerek Sakarya/Karasu'da araziye çıktık ve düşündüğümüz gibi leşin başına genç bir birey. Leşin başında bir müddet durduktan sonra fazla oyalanmadı ve bulunduğumuz yöne doğru yürümeye başladı. Daha sonra yere sinerek yaklaşmasını bekledik. Birkaç kare aldıktan sonra fark etti ve bir süre bakıştık. Daha sonra yolun hemen kenarında bulunan eğreltilerin arasına girerek gözden kayboldu.

Diğer gözlemler ise Zonguldak/Esenköy'de kurduğumuz fotokapan ile kaydedildi. Fotokapanın önüne ufak et parçaları bıraktık, ardından yaklaşık 3-4 gün boyunca arazide bıraktık. Döndüğümüzde çeşitli kayıtlar ile karşılaştık.

Karasu/Sakarya'da kaydettiğimiz genç bir altın çakal (Canis aureus).
Karasu/Sakarya'da kaydettiğimiz genç bir altın çakal (Canis aureus).

Tanım ve Genel Bilgiler

Orta boyutlarda ve geniş bir alana yayılmış karasal bir etoburdur. Morfolojik olarak kurt ile çok benzer. Bu yüzden uzaktan kurt ile karıştırılabilir. Vücut uzunluğu 70 ile 85 cm arasındadır. Kuyruk uzunlu yaklaşık 25 cm kadardır. 4 bacak üzerinde hareketsiz duruş yüksekliği yaklaşık 40 cm'dir. Kürkü genellikle sarı veya soluk altın rengi ile kahverengiye yakın bir tondadır. Ancak bu renkler mevsimlere ve bölgelere göre farklılık göstermektedir. Uzun ince bacakları ve hafif vücudu sayesinde çok iyi koşuculardır. Örneğin Kuzey Tanzanya'daki Serengeti Ovasında altın çakallar yağışlı sezonlarında (Aralık-Ocak) kahverengi ile sarı tonlar hakimdir. Yağış olmayan sezonda ise (Eylül-Ekim) kürkü soluk altın rengine dönüşür. Gebelik süresi 60-63 gün arasındadır. 50 ile 90 günlükken sütten kesilirler. Cinsel olgunluğa yaklaşık 1 yaşındayken erişirler. Dişiler 9 taneye kadar yavru doğurabilmektedirler. Esaret altında 16 yıla kadar yaşabilmektedirler. Yavrular doğduktan sonra yaklaşık olarak 7,5 günde gözlerini açmaktadırlar.

Zonguldak/Esenköy'de kurduğumuz fotokapan ile görüntülenen bir yetişkin.
Zonguldak/Esenköy'de kurduğumuz fotokapan ile görüntülenen bir yetişkin.
Pedram Türkoğlu

Evrimsel Tarih ve Taksonomi

Kedi-benzeri etçiller (Feliformia) ve köpek-benzeri etçiller (Caniformes) yaklaşık 42-45 milyon yıl önce Carnivoramorpha isimli bir takımdan ayrıldıkları hesaplanmıştır. Altın çakalın son ortak atasının, 1.9 milyon yıl önce Avrupa'da Akdeniz kıyısında yaşamış Arno nehir köpeği (Canis arnensis) olduğu düşünülüyor. Küçük ve çakal benzeri bir etçildi. Genetik analizler, altın çakalın Hindistan'dan 20.000 yıl önce Buz Devri'nin sonlarına doğru yayıldığını gösteriyor. Ortak atalarının Hindistan'a daha önceki tarihlerde Doğu Avrupa'dan göç etmiş olması muhtemel. Bilinen en eski altın çakal fosili 7600 yaşındadır ve Lübnan/Beyrut bölgesinde keşfedilmiştir. Avrupa'daki en eski fosil ise Yunanistan'da keşfedilen 7000 yaşındaki fosildir.

Tüm Reklamları Kapat

Etçiller (Carnivora) takımı içerisinde Köpekgiller (Canidae) ailesinin üyesidir. Carl Linnaeus tarafından 1758 senesinde ''Canis aureus'' türü olarak sınıflandırılmıştır. Taksonomik olarak 7 tane alt türü vardır. Filogenetik olarak gri kurt (Canis lupus), kır kurdu (Canis latrans) ve Afrika altın kurdu (Canis anthus) türüne, Afrika'da yaşayan kara sırtlı çakaldan (Canis mesomelas) daha yakındır. Gri kurt ve Afrika altın kurdu ile üreyebilir ve verimli döller verebilir. Bu şekilde çakal-köpek hibrit türlerine Sulimov köpekleri denir. İleri koku alma duyuları sayesinde insanlar tarafından çeşitli işler için kullanılmaktadır.

Zonguldak/Esenköy'de kurduğumuz fotokapan ile kaydedilen bir yetişkin. Kameranın önünde ufak tavuk parçaları ile besleniyor.
Pedram Türkoğlu

Ekolojik Dağılım ve Habitat

Kuzey ve Doğu Afrika’da, Güneydoğu Avrupa ve Güney Asya'dan Myanmar'a kadar görülür. Türkiye'nin her bölgesinde olmakta birlikte özellikle kıyı şeridinde görülmektedir. Ormanlık alanları, bozkır alanları ve kurak kısa otlakları tercih ederler. Çakal türleri içerisinde en yaygın görülen ve en kuzeyde yaşayanıdır. Kurtların fazla olduğu bölgelerde rekabetten dolayı popülasyonları azdır.

Yetişkin bir erkek, Zonguldak.
Pedram Türkoğlu

Popülasyon ve Koruma Statüsü

Koruma statüsü ''Asgari endişe'' (LC) olarak belirtilmiştir. Nesli tehlike altında değildir.

Davranış ve Etoloji

Oldukça sessiz ve sakin bir canlıdır. Avlanmak için akşama doğru veya sabaha karşı olan vakti tercih ederler. Gündüzleri ise çalılıkların veya ağaçlık alanların arasında saklanırlar. İnsanlar ile karşılaştıklarında genelde kaçmayı tercih ederler. Çakallarda tek eşlilik durumu hakimdir ve eşleri ile ömür boyu birlikte yaşarlar. Ekim aylarında üreme dönemine girerler. Güçlü ve sağlam bacak kaslarına ve hafif bir vücuda sahip oldukları için hızlı koşucudurlar. Doğada yaşayan çakalların 8 yıla kadar yaşayabildiği bilinmektedir.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Zonguldak/Esenköy'de kurduğumuz fotokapan ile görüntülenen bir yetişkin.
Zonguldak/Esenköy'de kurduğumuz fotokapan ile görüntülenen bir yetişkin.
Pedram Türkoğlu

Diyet ve Metabolizma

Leşler, küçük memeliler, böcekler, yılanlar ve çift yaşamlılarla beslenirler. Kimi zaman sürü ile avlanma hareketi sergilerler ve bu şekilde daha büyük memelileri avlama şansı yakalarlar. Bazı bölgelerde aslan, sırtlan ve diğer büyük memelilerin avladıkları hayvanlardan arta kalan kısımları yemektedirler. İnsanlara yakın alanlarda yaşayan çakalların ise çöp ve çevresinde buldukları yiyecekleri de yediği bilinmektedir.

Zonguldak/Esenköy'de kurduğumuz fotokapan ile görüntülenen bir yetişkin. Postu ile kamufle olabildiğinden belirtelim ki görüntü sağ alt tarafta.
Zonguldak/Esenköy'de kurduğumuz fotokapan ile görüntülenen bir yetişkin. Postu ile kamufle olabildiğinden belirtelim ki görüntü sağ alt tarafta.
Pedram Türkoğlu

İnsanlarla Etkileşim ve Kültürel Referanslar

İnsanların en çok gördüğü birkaç memeli türü arasındadır. Özellikle kırsal bölgelerde yaşayanlar tavuk gibi küçük baş hayvanlar ile beslendikleri için çakal türü ile ikili ilişkileri kentsel bölgelerde yaşayanlara göre daha fazladır. Çakallar aç kaldıklarında kümeslere tavuk ve yumurta için girmektedirler fakat bu da olumsuz bir durum yaratmaktadır. Kümes sahipleri bu tip durumda çakalı öldürme yolunu tercih ettiklerinden dolayı zamanla köyde ve kırsalda insanlara yakın bölgelerde yaşayan çakalların neslinin azaldığı bilinmektedir. Çakallar oldukça sessiz ve gizli avlanan hayvanlar oldukları için halk arasında ''gizli ve sinsi'' olarak bilinmektedirler. Çakal ile ilgili ülkemizde birçok deyim kullanılmaktadır. Bunlardan bazıları şöyledir.

  • Çakal öldüye vurmak: Bayılmış, ölmüş ya da uyumuş gibi yapmak.
  • Çakal soluğu: Çok kısa süre dinlenme.
  • Çakal uykusu: Kısa bir zaman diliminde kestirilen uyku.
  • Çakal yağmuru: Güneşli havalarda yağan yağmur.
  • Çakal yolu: İnce ve dar ayak yolu, keçi yolu.

Etimoloji

Yerelde adı ''Çakal'' olarak bilinmesinin yanı sıra ''altın çakal'' ve ''Asya çakalı'' olarak da isimlendirilmektedir. Tür için İngilizce'de bu anlama gelen ''golden jackal'' ve ''Asiatic jackal'' ismi kullanılmaktadır. Sadece "çakal" denildiği zaman neredeyse her zaman bu tür kastedilir.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
11
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 6
  • Umut Verici! 4
  • Muhteşem! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 22/02/2024 20:02:51 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8474

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Odontoloji
Skeptisizm
Yörünge
Tardigrad
Şüphecilik
Kromozom
Popülasyon
Koaservat
Evrim Ağacı Duyurusu
Teori
Lgbt
Süt
Kuyruksuz Maymun
Beyin
Özel Görelilik
Cinsel Seçilim
Nobel Ödülü
2019-Ncov
Onkoloji
Tohum
Hastalık Kataloğu
Sinek
Deri
Anatomi
Mitler
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün bilimseverlerle ne paylaşmak istersin?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Kırmızı Gören Boğalar Neden Sinirleniyor?
Kırmızı Gören Boğalar Neden Sinirleniyor?
Brian Cox, Evrim Ağacı'nda: Sonsuz Evren'de Yerimiz Ne?
Brian Cox, Evrim Ağacı'nda: Sonsuz Evren'de Yerimiz Ne?
İlk Defa Ne Zaman Giysi Giydik?
İlk Defa Ne Zaman Giysi Giydik?
Utandığınızda Yüzünüz Kızarıyor mu?
Utandığınızda Yüzünüz Kızarıyor mu?
Bu Sıvı Neden Elimde Kaynıyor?
Bu Sıvı Neden Elimde Kaynıyor?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
F. Eren, et al. Altın çakal (Canis aureus). (4 Nisan 2020). Alındığı Tarih: 22 Şubat 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/8474
Eren, F., Türkoğlu, P. (2020, April 04). Altın çakal (Canis aureus). Evrim Ağacı. Retrieved February 22, 2024. from https://evrimagaci.org/s/8474
F. Eren, et al. “Altın çakal (Canis aureus).” Edited by Pedram Türkoğlu. Evrim Ağacı, 04 Apr. 2020, https://evrimagaci.org/s/8474.
Eren, Furkan. Türkoğlu, Pedram. “Altın çakal (Canis aureus).” Edited by Pedram Türkoğlu. Evrim Ağacı, April 04, 2020. https://evrimagaci.org/s/8474.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close