Modern insanlar önceki kuyruksuz maymunlar gibi ayrışabilir mi?

Kısa cevap: Mevcut koşullarda hayır, ayrışamayız. Türleşme dediğimiz sürecin gerçekleşmesi için en temel şart üremenin izole olmasıdır, yani popülasyonların birbirinden tamamen kopması gerekir. Günümüzde küreselleşme ve ulaşım ağları sayesinde dünyanın bir ucundaki insanla diğer ucundaki insanın gen akışı kesintisiz sürüyor.

Dün gece bilgisayar başında kahvemi yudumlarken İngilizce metinlerdeki gene flow terimine takılıp kaldım. Bunu gen akışı diye çevirip geçmek kolay ama işin özündeki o dinamizmi hissettirmek zor. İşte tam da bu kesintisiz gen akışı, yeni bir türün oluşmasının önündeki en büyük engel. Neandertallerle bizim atalarımızın yolları ayrıldığında, gruplar arasına koca buzullar veya aşılmaz dağlar girmişti. Bugün uçağa atlayıp saatler içinde başka bir kıtaya iniyoruz. Hal böyle olunca, bir grubun diğerlerinden genetik olarak tamamen izole kalıp yeni bir türe evrimleşmesi imkansız hale geliyor.

Doğal şartlardan uzaklaştığımız doğru ama asıl mesele izolasyon yokluğu. İnsanlık bir gün uzak gezegenlerde koloniler kurar ve Dünya ile fiziksel temas binlerce nesil boyunca koparsa, oradaki popülasyon yepyeni bir insan türüne dönüşebilir. Fakat bu gezegende kalıp sürekli birbirimize karıştığımız sürece, hepimiz aynı Homo sapiens potasında erimeye devam edeceğiz.