"Gözlemlenebilir Evren'den" bahsederiz, peki ışığı bize yetişemediği için "Gözlemleyemediğimiz" kısmının gerçek boyutundan ne kadar emin olabiliriz?
Matematik hesaplamalarıyla asıl evrenin boyutuna dair tahminler görebiliyoruz ve bunu matematiğin gücünü küçümsemek anlamında ima etmeden soruyorum: Gerçek manada evrenin boyutunu bilmemizin bir ek yolu olabilir mi ya da var mıdır? Ya da her zaman "Cevaplanamaz" konulardan birisi olarak mı kalacaktır?
Bunu hesaplamak için bir kaç veriye ihtiyacımız var bunları kesin bilsek hesaplama yapabiliriz. Bu veriler şunlar: evrenin planck mesafesi olarak genişleme hızını yani noktasal genişleme hızını bilsek. İkincisi bu hızın tabi geçmişte daha erken evrelerde sabit olup olmadığını veya artıp artmadığı ve arttıysa ne kadar arttığını dönemlere göre bilsek. Bu bilgilere ek olarak da son bir veri olarak evrenin geçmişte bigbangın ilk evrelerinde belli bir zamanda toplam ne kadar hacmi olduğunu veya büyüklüğünü bilmek. (Tabi yukarıda belirttiğim genişleme hızındaki yaşanan değişimleri en azından bu büyüklük zamanından bu güne kadar hangi dönemlerde ne kadar değiştiğini bilmek gerekecek. ) Bu üç veri olsa mega evrenin büyüklüğünü kesin veya kesine yakın şekilde hesaplayabiliriz. Bu verilerden en sıkıntılı olanı genişleme hızının geçmişte sabit olmaması ve belli bir dönemden sonra bunun giderek arttığına dair bilgiler, tahminler veya hesaplamalar olması. Bu da mega evren konusunda hesaplama yapmayı çok zorlaştırıyor.
Kozmik ufkumuzun ötesine dair hiç bir etkileşim kurmanız mümkün olmadığı için bugünden geçmişe giderek bir hesaplama yapmak imkansız. Bu nedenle geçmişten bugüne bir hesaplama yaparak mega evrenin büyüklüğü ortaya çıkarılabilir. Bunun içinde yukarıdaki verilere ihtiyacınız var.
Bundan emin olmak imkansız, çünkü Büyük Patlama'dan sonra Evren'in radyasyon, madde ve enflasyon (Karanlık Enerji) bakımından ne düzeyde domine edildiği büyüme biçimini değiştiriyor:
Evren'in farklı unsurlar tarafından domine edilmesi durumunda nasıl büyüyeceğini gösteren grafikler.
Bu modellerden hangisinin gerçekten doğru olduğu, Evren'in toplam büyüklüğünü belirliyor. Haliyle, farklı modellere göre de farklı sonuçlar çıkıyor.
Benim bulabildiğim en küçük sonuç, Evren'in tamamının Gözlenebilir Evren'den 250 kat büyük olduğunu öngörüyor.
Tüm Reklamları Kapat
Kozmik Enflasyon Teorisi'ni temel alan bir hesaplamaya göre Evren'in toplam büyüklüğü, gözleyebildiğimiz kısmından en az kat fazla olduğunu ortaya koyuyor. Bu, halihazırda 880 milyar kere trilyon kilometre olan Gözlenebilir Evren'in çapından, 300 milyar kere trilyon daha büyük bir Evren olduğunu göstermektedir. Bu, Evren'in en az kilometre, yani yaklaşık 263 kuattuordesilyon kilometre, yani yaklaşık 263 katrilyon kere katrilyon kere katrilyon kilometre olduğu anlamına gelmektedir. Hem de "en az" bu kadar...
Bulabildiğim en büyük sonuç verense, Alberta Üniversitesi Teorik Fizik Enstitüsü'nden Don Page tarafından yapılan bir hesap: Buna göre Evren'in çapı (yani "10 üzeri 10 üzeri 10 üzeri 122") megaparsek genişliğinde...
Bunu bir düşünmek gerek: Mesela (yani "10 üzeri 10") ne demek? 1'in arkasına 10 tane 0 eklemek demek. Yani 10 milyar demek... (yani "10 üzeri 10 üzeri 10") ne demek? 10 üzeri 10 milyar demek... Yani 1'in yanına 10 milyar tane sıfır eklemek demek...
Bu durumda, sayısı şu demek: 1'in arkasına 122 tane sıfır eklediğinizde bir sayı elde edeceksiniz, öyle değil mi? İşte bu sayı kadar sıfırı, tekrardan 1'in yanına yazdığınızda, çok daha büyük bir sayı elde edeceksiniz, öyle değil mi? Hah, işte o devasa sayı kadar sıfır, 1'in arkasına yazdığınızda elde ettiğiniz sayı, Evren'in megaparsek cinsinden büyüklüğünü veriyor.
Tüm Reklamları Kapat
Ve 1 megaparsek bile kilometreye denk geliyor; yani sadece 1 megaparsek bile 30 milyon kere katrilyon kilometreye eşit!
Bunların hangisi doğru, şu anda bilmek çok zor. Ama araştırmalar devam ediyor.
130 görüntülenme
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
21
0
Paylaş
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverlerin ortak çabası ve öz denetimiyle yürüyen özgür bir ortam. Evrim Ağacı'nın yayınladığı makalelerin aksine, bu platformdaki soru ve cevapların içeriğini veya doğruluğunu Evrim Ağacı yönetimi denetlemiyor. Evrim Ağacı, burada yayınlanan cevapları desteklemez ve doğruluklarını garanti etmez. Doğru olmadığını düşündüğün cevapları denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru cevapları kaynaklarıyla yazabilir ve oylarınla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsin.