Kuantum Fiziği | Prof. Dr. Mete Atatüre (Cambridge Üniversitesi)

339 B görüntülenme16.04.2017
Evrim AğacıBi' Başka Video
Bu Videonun YazısıMete Atatüre, Thomas Young Madalyası'na Layık Görüldü!
Derinlemesine

Özet

Bu canlı yayın, Prof. Dr. Mete Atatüre'nin akademik yaşamı, Cambridge'deki laboratuvar çalışmaları ve kuantum fiziğinin temel kavramları etrafında ilerleyen geniş kapsamlı bir bilim sohbetidir. Yayında kuantum dolanıklık, ışığın kuantum gürültüsü, temel bilimin değeri, fizik eğitimi, evrim, bilimsel yayıncılık, kuantum bilgisayarlar ve bilimin toplumla ilişkisi ayrıntılı biçimde ele alınır.

Terimler

  • Canlılık

    Kimyasal tepkimeler, enerji akışı ve moleküler düzenlenmelerle sürdürülen biyolojik süreçlerin bütünü olarak ele alınır.

  • Algoritma

    Belirli girdilerden belirli çıktılara ulaşmak için izlenen düzenli işlem dizisidir.

  • Redoks tepkimesi

    Elektron alışverişine dayanan indirgenme ve yükseltgenme süreçlerini içeren kimyasal tepkimedir.

  • İndirgenme

    Bir atom, iyon veya molekülün elektron kazanmasıyla gerçekleşen kimyasal süreçtir.

  • Yükseltgenme

    Bir atom, iyon veya molekülün elektron kaybetmesiyle gerçekleşen kimyasal süreçtir.

  • Biyoenformatik

    Biyolojik verilerin bilgisayar bilimleri ve matematiksel yöntemlerle analiz edildiği alandır.

  • Protein katlanması

    Bir proteinin amino asit zincirinin işlevsel üç boyutlu yapısına dönüşme sürecidir.

  • İnorganik molekül

    Genellikle karbon temelli biyolojik yapılar dışında sınıflandırılan moleküllerdir.

  • Organik molekül

    Çoğunlukla karbon temelli bağlar içeren ve canlı kimyasında önemli rol oynayan moleküllerdir.

  • Hidrotermal baca

    Okyanus tabanında sıcak, mineralce zengin akışkanlar çıkaran ve yaşamın kökeni tartışmalarında önem taşıyan jeolojik yapılardır.

  • Oksijenli solunum

    Hücrelerin oksijen kullanarak organik moleküllerden enerji elde ettiği metabolik süreçtir.

  • Evrim yasası

    Canlı popülasyonlarının nesiller boyunca genetik ve fenotipik olarak değiştiğini ifade eden doğa olgusudur.

  • Evrim teorisi

    Evrim olgusunu mekanizmalarıyla açıklayan bilimsel kuramsal çerçevedir.

  • Evrimsel algoritma

    Doğal seçilim ve varyasyon gibi evrimsel süreçlerden esinlenen optimizasyon yöntemidir.

  • Evrimsel mühendislik

    Evrimsel ilkelerin mühendislik tasarımı ve optimizasyonunda kullanıldığı yaklaşımdır.

  • Price denklemi

    Evrimsel değişimi seçilim ve aktarım bileşenleriyle matematiksel olarak ifade eden denklemdir.

  • Kolmogorov denklemleri

    Olasılıksal süreçlerin zaman içindeki değişimini tanımlamakta kullanılan matematiksel denklemlerdir.

  • Standart Model

    Parçacık fiziğinde temel parçacıkları ve kütleçekim dışındaki temel etkileşimleri açıklayan kuramdır.

  • Kütle çekimi

    Kütleli cisimlerin birbirini çekmesine yol açan temel etkileşimdir.

  • Her şeyin teorisi

    Doğadaki tüm temel etkileşimleri tek bir tutarlı kuramsal çerçevede açıklamayı amaçlayan fizik arayışıdır.

  • Astrofizik

    Gök cisimlerinin ve evrenin fiziksel özelliklerini inceleyen bilim dalıdır.

  • Büyük Patlama

    Evrenin çok sıcak ve yoğun erken bir durumdan genişleyerek evrimleştiğini açıklayan kozmolojik modeldir.

  • Biyokimya

    Canlı sistemlerdeki kimyasal süreçleri inceleyen bilim dalıdır.

  • Kuantum enformasyon

    Bilginin kuantum durumları kullanılarak saklanması, işlenmesi ve aktarılmasıyla ilgilenen alandır.

  • Nano boyutta sensör

    Çok küçük ölçeklerde fiziksel veya kimyasal değişimleri ölçebilen algılayıcı sistemdir.

  • Kuantum ağı

    Kuantum durumlarının ve dolanıklığın farklı düğümler arasında paylaşılmasına dayalı iletişim ağıdır.

  • Kuantum mekaniği

    Atom ve atom altı ölçeklerde madde ve enerjinin davranışını açıklayan fizik kuramıdır.

  • Kuantum sensör

    Kuantum etkilerini kullanarak çok hassas ölçüm yapabilen sensördür.

  • Elmas kusuru

    Elmas kristal örgüsündeki optik veya spin özellikleri kullanılabilen atomik ölçekli bozukluktur.

  • Kuantum bit

    Kuantum bilgisinde 0 ve 1 durumlarının süperpozisyonlarını taşıyabilen temel bilgi birimidir.

  • Kuantum dolanıklık

    Birden fazla kuantum sisteminin ayrı ayrı değil, tek bir ortak kuantum durumuyla tanımlanmasıdır.

  • Yarı iletken

    Elektriksel iletkenliği iletkenler ve yalıtkanlar arasında olan, elektronik ve optik teknolojilerde kullanılan malzemedir.

  • Kuantum noktası

    Elektronları üç boyutta sınırlayan ve atom benzeri kuantum özellikler gösteren nano ölçekli yarı iletken yapıdır.

  • Galyum arsenik

    Optoelektronik ve yarı iletken kuantum sistemlerinde kullanılan bir bileşik yarı iletkendir.

  • Silikon

    Elektronik ve yarı iletken teknolojilerinin temel malzemelerinden biridir.

  • Elektron

    Negatif elektrik yüküne sahip temel parçacıktır.

  • Deşik

    Yarı iletkenlerde elektron eksikliğinin pozitif yük taşıyıcısı gibi davranan etkin parçacık olarak tanımlanmasıdır.

  • Foton

    Elektromanyetik ışınımın kuantumudur.

  • Lazer

    Tutarlı, dar frekans aralıklı ve yönlü ışık üreten optik kaynaktır.

  • Kuantum optik

    Işığın ve maddeyle etkileşiminin kuantum özelliklerini inceleyen fizik alanıdır.

  • Gürültü

    Bir ölçümde veya sinyalde istenen bilgiye eşlik eden rastlantısal dalgalanmalardır.

  • Sinyal gürültüsü

    Tanımlanan sinyalin kuantum veya teknik nedenlerle taşıdığı dalgalanma bileşenidir.

  • Vakum dalgalanması

    Boşlukta bile kuantum alanlarının tamamen sıfır olmamasından kaynaklanan geçici dalgalanmalardır.

  • Vakum

    Klasik anlamda boşluk, kuantum anlamda ise alanların en düşük enerjili durumudur.

  • Heterodin ölçüm

    Bir ışık sinyalinin yakın frekanstaki referans ışığıyla karıştırılarak frekans farkı üzerinden ölçülmesi tekniğidir.

  • Frekans

    Bir dalga veya salınımın birim zamanda kaç kez tekrarlandığını gösteren niceliktir.

  • Referans ışığı

    Bir ölçümde karşılaştırma veya karıştırma için kullanılan bilinen özellikteki ışık kaynağıdır.

  • Dedektör

    Işık, parçacık veya başka fiziksel sinyalleri algılayıp ölçülebilir çıktıya dönüştüren cihazdır.

  • Kilohertz

    Saniyede bin salınıma karşılık gelen frekans birimidir.

  • Korelasyon

    İki veya daha fazla değişken, olay ya da sinyal arasındaki ilişki derecesidir.

  • Sinestezi

    Bir duyusal uyaranın başka bir duyusal deneyimi de tetiklediği nörolojik algı durumudur.

  • Dalga fonksiyonu

    Bir kuantum sisteminin olası durumlarını ve ölçüm olasılıklarını tanımlayan matematiksel nesnedir.

  • Ölçüm

    Bir fiziksel sistemin belirli bir özelliği hakkında bilgi edinme işlemidir ve kuantum ölçümünde sistemin durumunu değiştirebilir.

  • Yerel gerçekçilik

    Nesnelerin gözlemden bağımsız belirli özelliklere sahip olduğunu ve etkilerin ışık hızını aşmadan yerel olarak yayıldığını varsayan görüştür.

  • Heisenberg belirsizlik ilkesi

    Konum ve momentum gibi bazı eşlenik niceliklerin aynı anda sınırsız hassasiyetle bilinemeyeceğini söyleyen kuantum ilkesidir.

  • Konum

    Bir parçacığın veya cismin uzaydaki yeriyle ilgili fiziksel niceliktir.

  • Hız

    Bir cismin konumunun zamana göre değişme oranıdır.

  • Kuantum bilgisayar

    Bilgiyi kuantum bitler ve kuantum işlemlerle işleyen bilgisayar türüdür.

  • Kuantum paralelliği

    Kuantum sistemlerin birçok olasılığı tek bir birleşik durumda temsil ederek hesaplamada avantaj sağlayabilmesi fikridir.

  • Bit

    Klasik bilgisayarda 0 veya 1 değerlerinden birini alan temel bilgi birimidir.

  • Elektromanyetik alan

    Elektrik ve manyetik etkilerin uzayda birlikte tanımlandığı fiziksel alandır.

  • Maxwell denklemleri

    Elektrik ve manyetik alanların davranışını ve elektromanyetik dalgaları tanımlayan temel denklemler bütünüdür.

  • Fourier dönüşümü

    Bir sinyali veya fonksiyonu farklı frekans bileşenlerine ayıran matematiksel yöntemdir.

  • İklim değişimi

    Dünya iklim sisteminde uzun vadeli ve ölçülebilir değişimleri ifade eden bilimsel olgudur.

  • Açık erişim

    Bilimsel yayınlara herkesin ücretsiz ve engelsiz erişebilmesini savunan yayıncılık yaklaşımıdır.

  • Hakem değerlendirmesi

    Bilimsel makalelerin yayımlanmadan önce alan uzmanları tarafından eleştirel olarak incelenmesi sürecidir.

  • arXiv

    Araştırmacıların makale ön baskılarını açık erişimli olarak paylaşabildiği çevrim içi bilimsel arşivdir.

  • Sci-Hub

    Ücretli bilimsel makalelere ücretsiz erişim sağlayan tartışmalı çevrim içi platformdur.

  • Temel bilim

    Doğayı anlamaya yönelik, kısa vadeli uygulama zorunluluğu taşımayan bilimsel araştırma alanıdır.

  • Uygulamalı bilim

    Bilimsel bilgiyi belirli pratik sorunları çözmek veya teknoloji üretmek için kullanan alandır.

  • Fotovoltaik

    Işığın elektrik enerjisine dönüştürülmesiyle ilgili fiziksel ve teknolojik süreçtir.

  • Higgs bozonu

    Higgs alanıyla ilişkili olan ve parçacıkların kütle kazanma mekanizmasında rol oynayan parçacıktır.

  • Çift yarık deneyi

    Işık ve parçacıkların dalga-parçacık ikiliğini gösteren temel kuantum deneyidir.

  • Kopenhag yorumu

    Kuantum mekaniğinde ölçüm, olasılık ve dalga fonksiyonunun çökmesi üzerine klasikleşmiş yorumlardan biridir.

  • Pilot dalga

    Kuantum parçacıklarının bir dalga tarafından yönlendirildiğini öne süren alternatif kuantum yorumudur.

  • Sicim teorisi

    Temel parçacıkları noktasal nesneler yerine titreşen sicimler olarak modelleyen teorik fizik yaklaşımıdır.

  • LIGO

    Kütleçekim dalgalarını lazer interferometreleriyle gözlemlemek için tasarlanmış deney düzeneğidir.

  • Graviton

    Kütleçekim etkileşiminin varsayımsal kuantum taşıyıcı parçacığıdır.

  • Baryon

    Üç kuarktan oluşan proton ve nötron gibi bileşik parçacıkların genel adıdır.

  • Proton spini

    Protonun kuark ve gluon bileşenlerinden kaynaklanan açısal momentum yapısını ifade eder.

  • Işık hızı

    Işığın vakumdaki yayılma hızı olup modern fizikte temel sabitlerden biridir.

Doğru Bilinen Yanlışlar

  • Bilim insanlarının asık suratlı, ruhsuz ve insanlarla etkileşime kapalı olduğu düşüncesi düzeltilir.
  • Bilim insanlarının gündelik insani ihtiyaçları ve duyguları olmadığı yanılgısı düzeltilir.
  • Fizik, biyoloji ve kimya bölümlerinin yalnızca doğrudan istihdam için okunması gerektiği fikri eleştirilir.
  • Temel bilim okuyanların mutlaka aynı alanda çalışması gerektiği düşüncesi düzeltilir.
  • Fizik öğrenmenin yalnızca formül ezberlemekten ibaret olduğu yanılgısı düzeltilir.
  • Ezberin tamamen gereksiz olduğu düşüncesi de düzeltilir; içselleştirilmiş bilginin yararlı olduğu vurgulanır.
  • Bilimin kesin ve değişmez cevaplardan oluştuğu yanılgısı düzeltilir.
  • Bilimsel teorinin kanıtlanmamış tahmin anlamına geldiği yanlış anlaşılması düzeltilir.
  • Evrimin varlığının hâlâ bilimsel olarak tartışmalı olduğu yanılgısı düzeltilir.
  • Evrimin yalnızca insanın maymundan gelip gelmediği sorusuyla ilgili olduğu yanılgısı düzeltilir.
  • İklim değişiminin yeterli kanıta sahip olmadığı düşüncesi eleştirilir.
  • Işığın gürültüsünün gündelik anlamda duyulan ses olduğu yanılgısı düzeltilir.
  • Uzayda sesin klasik anlamda yayılabileceği yanılgısı düzeltilir.
  • Satürn'ün yaydığı ses gibi örneklerin doğrudan uzaydaki akustik ses olduğu yanılgısı düzeltilir.
  • Temel bilimin kısa vadede işe yaramıyorsa değersiz olduğu yanılgısı düzeltilir.
  • Bilimin halkın veya hükümetlerin anlık taleplerine göre yönlendirilmesi gerektiği düşüncesi eleştirilir.
  • Bilimsel dergilerin makale emeğinin asıl sahibi olduğu algısı düzeltilir.
  • Sci-Hub kullanmanın doğrudan makale yazarının gelirini çaldığı düşüncesi açıklığa kavuşturulur.
  • Çok sayıda düşük kaliteli yayın yapmanın iyi bilim anlamına geldiği yanılgısı eleştirilir.
  • Kuantum dolanıklığın iki ayrı nesne arasında klasik bilgi transferi gibi düşünülmesi düzeltilir.
  • Dolanık parçacıklardan birini ölçünce diğerinin önceden var olan özelliğini öğrenmiş olduğumuz yanılgısı düzeltilir.
  • Kuantum ölçümünün sistemi hiç etkilemeden bilgi verdiği yanılgısı düzeltilir.
  • Konum ve hızın aynı anda sınırsız hassasiyetle bilinebileceği düşüncesi Heisenberg belirsizlik ilkesiyle düzeltilir.
  • Kuantum bilgisayarların yalnızca klasik bilgisayarların daha hızlı versiyonu olduğu yanılgısı düzeltilir.
  • LIGO'nun gravitonları doğrudan gördüğü gibi bir yanılgı başlık düzeyinde ele alınır.
  • Işık hızının sabit olmasıyla ışığın ortamlarda yavaşlamasının çeliştiği düşüncesi açıklığa kavuşturulur.
  • Astrofizik ve kuantum fiziğinin aynı şey olduğu veya her kuantum konusunun kozmolojiyle doğrudan aynı ölçekte çalıştığı yanılgısı düzeltilir.

Sorular

  • Mete Atatüre kimdir?
  • Mete Atatüre hangi üniversitelerde eğitim aldı?
  • Mete Atatüre Cambridge Üniversitesi'nde ne çalışıyor?
  • Cavendish Laboratuvarı neden önemlidir?
  • Mete Atatüre neden fiziği seçti?
  • Bir lise öğretmeni bilimsel kariyeri nasıl etkileyebilir?
  • Fizik okumak isteyen öğrenciler neye dikkat etmeli?
  • Temel bilim okumak meslek sahibi olmak açısından ne anlama gelir?
  • Fizik, biyoloji ve kimya neden yalnızca meslek olarak görülmemelidir?
  • Fizik eğitimi insana hangi aktarılabilir becerileri kazandırır?
  • Nobel Ödülü modern bilimde ne kadar anlamlıdır?
  • Bilimde büyük ödüller bireylere mi yoksa ekiplere mi verilmelidir?
  • Atatüre soyadı ne anlama geliyor olabilir?
  • Fizikte formül ezberlemek gerekli midir?
  • Ezber ile kavramsal bilme arasındaki fark nedir?
  • Bilim cevaplarla mı yoksa sorularla mı ilerler?
  • Evrim teorisi hakkında bilimsel olarak ne söylenebilir?
  • Teori kelimesi bilimde ne anlama gelir?
  • Evrim ve iklim değişimi neden politik tartışmalara konu edilir?
  • Organizmalar algoritma gibi düşünülebilir mi?
  • Canlılık kimyasal süreçlere indirgenebilir mi?
  • Protein katlanması neden önemlidir?
  • Biyoenformatik bilimde nasıl kullanılır?
  • Yaşam inorganik moleküllerden nasıl başlamış olabilir?
  • Evrimsel algoritmalar mühendislikte ne işe yarar?
  • Mete Atatüre'nin ışığın gürültüsü ölçümü çalışması neyi gösterdi?
  • Işığın gürültüsü ne demektir?
  • Vakum dalgalanması nedir?
  • Karanlıkta bile kuantum dalgalanmaları var mıdır?
  • Heterodin ölçüm nasıl çalışır?
  • Işığın sesi var mıdır?
  • Uzayda ses var mıdır?
  • Satürn'ün sesi gibi kayıtlar gerçekte neyi temsil eder?
  • Denklemler sese dönüştürülebilir mi?
  • Kulak korelasyonları nasıl algılar?
  • Sinestezi nedir?
  • Beyin dinamik bir devre olarak düşünülebilir mi?
  • Bilimsel makaleler nasıl yayımlanır?
  • Science dergisinde yayımlanan bir makalenin hakem süreci nasıl işler?
  • arXiv neden önemlidir?
  • Açık erişim bilim için neden önemlidir?
  • Sci-Hub makale yazarlarının emeğine saygısızlık mıdır?
  • Akademik teşvik sistemi nasıl suistimal edilebilir?
  • Temel bilim neden gereklidir?
  • Bugün işe yaramıyor görünen araştırmalar gelecekte teknolojiye nasıl dönüşebilir?
  • Kuantum dolanıklık nasıl anlaşılmalıdır?
  • Dolanık parçacıklar arasında bilgi transferi var mıdır?
  • Kuantum ölçümü önceden var olan özellikleri mi ortaya çıkarır?
  • Yerel gerçekçilik neden kuantum fiziğiyle çatışır?
  • Heisenberg belirsizlik ilkesi ne söyler?
  • Elektronun konumu ve hızı aynı anda kesin olarak bilinebilir mi?
  • Kuantum bilgisayarlar neden klasik bilgisayarlardan farklıdır?
  • Kuantum paralelliği nedir?
  • Kuantum bilgisayar tüm olasılıkları aynı anda mı işler?
  • Çift yarık deneyi kuantum fiziği açısından neden önemlidir?
  • Kopenhag yorumu neyi savunur?
  • Pilot dalga yorumu nedir?
  • Astrofizik ile kuantum fiziği neden karıştırılır?
  • LIGO deneyi neyi ölçer?
  • LIGO gravitonun varlığını gösterir mi?
  • Işık hızı sabitse neden farklı ortamlarda azalır?
  • Dünya bir simülasyon olabilir mi?
  • Sicim teorisi bilimsel olarak nerede durur?
  • Bilim ile felsefe arasındaki ilişki nedir?
  • Fizik teorileri nasıl çürütülür?
  • Bilimde şüpheci olmak ne demektir?
  • Bilim kurgu filmleri fiziği nasıl kullanır?
  • Interstellar bilimsel açıdan nasıl değerlendirilebilir?

Ön Bilgiler

  • Temel fizik bilgisi
  • Atom, elektron ve foton kavramlarına aşinalık
  • Dalga ve parçacık kavramlarını bilmek
  • Elektromanyetizma hakkında temel bilgi
  • Frekans, sinyal ve gürültü kavramlarını bilmek
  • Temel kuantum mekaniği bilgisi
  • Olasılık kavramını anlamak
  • Ölçümün bilimdeki rolünü bilmek
  • Kuantum dolanıklık ve süperpozisyon hakkında ön fikir
  • Bilgisayarda bit kavramını bilmek
  • Temel biyoloji bilgisi
  • Evrim teorisinin temel mekanizmalarını bilmek
  • Temel kimya ve kimyasal tepkime bilgisi
  • Proteinlerin biyolojideki rolünü bilmek
  • Bilimsel yöntem ve teori kavramını anlamak
  • Grafik ve fonksiyon okuma becerisi
  • Matematiksel modellerin bilimde nasıl kullanıldığını bilmek
  • Akademik yayın, makale ve hakem değerlendirmesi süreçlerine aşinalık
  • Temel astronomi ve kozmoloji bilgisi
  • Bilim felsefesi ve yanlışlanabilirlik hakkında temel farkındalık
  • İngilizce bilimsel literatüre erişim fikrine aşinalık

Tarihsel Bağlam

  • Mete Atatüre'nin 2007'de Cambridge Üniversitesi'ne gelmesi
  • Mete Atatüre'nin Cavendish Laboratuvarı'nda yardımcı doçent, doçent ve profesör olarak devam etmesi
  • Mete Atatüre'nin Mississippi'de fizik öğretmeniyle yaşadığı kırılma noktası
  • Mete Atatüre'nin çocukken Stephen Hawking'in kitaplarını okuyarak büyümesi
  • Mete Atatüre'nin Cambridge'de Stephen Hawking ile selamlaşması
  • Mete Atatüre'nin Cambridge'de Brian Josephson'ı görmesi
  • Mete Atatüre'nin Bilkent'te lisans yapması
  • Mete Atatüre'nin Boston Üniversitesi'nde doktora yapması
  • Mete Atatüre'nin Ataç İmamoğlu ile Stuttgart ve Zürih'te çalışması
  • Mete Atatüre ve ekibinin ışığın gürültüsünü ölçen Science makalesini yayımlaması
  • Higgs bozonunun bulunmasında binlerce kişinin katkısının olması
  • Aziz Sancar'ın Nobel Ödülü'nün Türkiye'de bilim insanlarına ilgiyi artırması
  • Manhattan Projesi'nin fizik ve bilim insanlarının hikâyeleri bağlamında anılması
  • Önceki canlı yayında Jüpiter ve Ay gözlemi yapılması
  • Mehmet adlı amatör astronomun Güneş fotoğraflarının övülmesi
  • Evrim Ağacı'nın Android ve iOS uygulamalarının çıkması
  • Türkiye'de evrim ve iklim değişimi politikalarının tartışılması
  • Türkiye'de akademik teşvik sisteminin yayın sayısı üzerinden suistimal edilebilmesi
  • Bilimsel dergi yayıncılığının açık erişim karşısında eleştirilmesi
  • LIGO'nun kütleçekim dalgaları bağlamında tartışılması
  • Türkiye'de referandum, demokrasi ve oy verme konularının konuşulması
  • 19. yüzyılın sonu
  • 20. yüzyılın başı
  • 21. yüzyıl
  • 1960'lar
  • Mete Atatüre'nin Mississippi'deki lise yılları
  • Mete Atatüre'nin Bilkent lisans dönemi
  • Mete Atatüre'nin Boston Üniversitesi doktora dönemi
  • Mete Atatüre'nin Stuttgart ve Zürih postdoktora dönemi
  • 2007'den itibaren Cambridge Üniversitesi dönemi
  • 2015-2016 ışığın gürültüsü makalesi dönemi
  • Aziz Sancar'ın Nobel'i sonrası Türkiye'de bilim ilgisinin arttığı dönem
  • Paskalya tatili sırasında yapılan canlı yayın

Kişiler

  • Mete Atatüre

    Yayının ana konuğu olarak kuantum fiziği, ışığın gürültüsü ölçümü, temel bilimler ve akademik yaşam üzerine konuşur.

  • Burak Çaya

    Canlı yayını açar, soruları yöneltir ve sohbeti yönetir.

  • Çağrı Mert Bakırcı

    Evrimsel algoritmalar, evrimsel mühendislik, temel bilimler ve biyoloji-fizik bağlantıları üzerine katkı sunar.

  • Stephen Hawking

    Mete Atatüre'nin Cambridge'de karşılaştığı ve çocukken kitaplarını okuyarak büyüdüğünü söylediği bilim insanı olarak anılır.

  • Brian Josephson

    Mete Atatüre'nin Cambridge'deki ilk döneminde bisiklet üzerinde gördüğü Nobel ödüllü fizikçi olarak anılır.

  • Ataç İmamoğlu

    Mete Atatüre'nin postdoktora döneminde çalışmak istediği ve Stuttgart ile Zürih sürecinde birlikte çalıştığı hoca olarak anılır.

  • Aziz Sancar

    Nobel ödülü sonrasında Türkiye'de bilim insanlarına yönelik ilginin artması bağlamında anılır.

  • Canan Dağdeviren

    Türkiye'den çıkan ve çalışmaları kamuoyunda paylaşılan bilim insanlarından biri olarak anılır.

  • Celal Şengör

    Gelecekte yayına konuk edilmek istenen bilim insanı olarak anılır.

  • Mehmet

    Frankfurt'tan katılan, Güneş fotoğrafları ve önceki yayındaki Jüpiter-Ay gözlemi bağlamında anılan kişi olarak geçer.

  • Adam Fawer

    Empati kitabı sinestezi bağlamında örnek olarak anılır.

  • Charlie Bennett

    Evrenin tek bir kuantum durumu olarak düşünülebileceği fikri aktarılırken anılır.

  • Albert Einstein

    Yerel gerçekçilik ve kuantum dolanıklık karşısındaki sezgisel itirazlar bağlamında anılır.

  • Werner Heisenberg

    Belirsizlik ilkesi bağlamında anılır.

  • James Clerk Maxwell

    Maxwell denklemleri, elektromanyetizma ve fiziksel bilgiyi içselleştirme örneği olarak anılır.

  • Joseph Fourier

    Fourier dönüşümü görselleştirmesi üzerinden kavramsal öğrenme bağlamında dolaylı olarak anılır.

  • George Price

    Price denklemi evrim teorisinin matematiksel altyapısı bağlamında anılır.

  • Andrey Kolmogorov

    Kolmogorov denklemleri evrimsel algoritmaların ve olasılıksal süreçlerin matematiksel altyapısı bağlamında anılır.

  • Mustafa Kemal Atatürk

    Atatüre soyadı ile Atatürk soyadının yasal olarak alınamaması bağlamında anılır.

  • Thomas Young

    Çift yarık, yani Young deneyi başlığında anılır.

  • Neil deGrasse Tyson

    Bilim ile felsefenin ilişkisi başlığında anılır.

  • Faruk Eczanesi

    Protonun spinindeki dengesizliğin baryonlarda neden oluşmadığına dair soru başlığında anılır.

  • Peter Higgs

    Higgs bozonu ve modern bilimde büyük ekiplerin katkısı tartışması bağlamında adı bozon üzerinden dolaylı olarak geçer.

Kaynaklar

  • Cambridge Scientific Minds
  • Stephen Hawking'in kitapları
  • Manhattan Projesi ile ilgili kitap
  • Adam Fawer - Empati
  • Mete Atatüre ve ekibinin Science dergisinde yayımlanan ışığın gürültüsü ölçümü makalesi
  • Mete Atatüre'nin ekibinin arXiv'de erişime açtığı makaleler
  • Kaplumbağa yumurtasının kabuğundaki molekül üzerine yapılan ve kanser araştırmalarına dolaylı olarak bağlanan temel bilim çalışması
  • Örnek olarak anılan Nature makalesi
Bu Videodaki Sözler

Bu videoda verilenler

Celal Şengör ile yapılması planlanan gelecek canlı yayın veya konuklu bilim sohbeti

Celal Şengör’le ilgili de şunu söyleyeyim: Celal Hoca’ya bir mektup yazdım. Bir abimiz ona iletecek. Olumlu döneceğine inanıyorum. Biraz tatlı bir mektup oldu; dedeme benzettiğimi de söyledim. Gerçekten benziyor. Celal Hoca’yı getireceğim, söz veriyorum.