Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
2
Puan Ver

Uzay-zaman kavramı nedir?

1
Teşekkür (2)
Hatırla (1)
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

uzay zaman düzleminin birçok tanımı var. uzay bir lokasyonken, o lokasyondan başka bir lokasyona giderkenki süreç; zamandır. yani uzay ve zaman birbiriyle iç içedir.

kuantum alanından bakarsak uzay komple boş değildir. bu açıdan uzay-zamanın bir dokusu olduğunu, özellikle kara delikler gözlemlendiğinde anlayabiliriz. çünkü kara deliklerin etrafında bir elastiklik olduğunu etrafındaki ışığın bir eğri çizmesinden anlarız. bu elastiklik ise adeta bir doku gibi varolan uzay-zamanın bükülmesidir. böylece kütlesi olan cisimlerin uzay-zamanda bükülme yarattığını einstein genel görelilik teorisi ile açıklamıştır.

uzay-zamanın bir dokusu olduğundan bahsettik. işte bu yüzden karanlık madde , karanlık enerji, higgs bozonu, graviton gibi kavramlar ortaya çıkmıştır. yani kuantum alanında uzay-zamanın, algılanamayan ve ışık fotonlarının etkileşime geçemediği parçacıklardan oluştuğu düşünülmekte. bu yüzden cern’de büyük hadron çarpıştırıcısı ile bu parçacıkların varlığına dair kanıtlar aranıyor.

uzay-zaman dokusunun içerisindeki bütün bu algılanamayan parçacıklar (şeyler desek daha doğru olur) ve enerjiler, kütleyi oluşturmakta (higgs bozonu), kütleçekim dalgası denilen uzay-zaman eğikliğini oluşturmakta (graviton). yani bizi var etmekte ve gerçekliğimizi belirlemekte. dünyanın güneş etrafında dönmesini sağlamakta.

einstein genel görelilik teorisinde uzay-zamanı düz bir çarşaf gibi hayal ediyor ama uzay-zaman her yerde ve hepimizin atom altı alanından, yani içimizden geçmekte. maddenin yoğunlaştığı yerde uzay-zaman da bu yoğunluğun yarattığı sıkışmadan dolayı gerginleşir. yani maddenin etrafından maddeye doğru küçülen küresel bir dalga gibi düşünün olayı. kütleçekim de budur.

son olarak etrafınızda gördüğünüz her materyal uzayzamanı bükmektedir. diş fırçanız, cımbızınız ve hatta kıl taneleriniz bile. ancak madde yoğunluğunun az olmasından dolayı bunu fark etmek imkansızdır. tabi diş fırçanız bir kara delik yaratmaya karar verirse o başka :)

Puan Ver
1
Puan Ver
Teşekkür (1)
Paylaş
1

Kaynaklar

Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Bilimin güzel tarafı, ona inansanız da inanmasanız da gerçek olmasıdır.”
Neil deGrasse Tyson