Evrim Ağacı LogoEvrim Ağacı
  • Keşfet
  • Aktif Kullanıcılar
  • Uygulamayı İndir
  • Videolar

  • Güncel Makaleler
  • Bilimdeki Son Gelişmeler
  • EA Akademi
  • Kategoriler
  • Rastgele Makale
  • Bilim Sözlüğü

  • Size Özel
  • EA Sosyal & Gönderiler
  • Soru & Cevap
  • Argümanlar
  • Münazara
  • Podcast
  • Etkinlik & İlan
  • Eser
  • Söz
  • Blog
  • Quiz & Anket
  • Oyun
  • Keşif Kulübü

  • Yaşam Ağacı
  • NASA APOD
  • Sismik Harita
  • Periodum
  • Agora Bilim Pazarı
  • Bilim Turları
  • Premium
  • Darvin
  • Apex Notepad
  • Notopod

©2010-2026 Evrim Ağacı
©2010-2026 Evrim Ağacı
Premium
Sorulara Dön
Ege X
Ege X
ÜyeBiyoloji & Genetik
Kaynak İstiyor Kellik genetik mi? Yani ailede saç dökülmesi varsa, çocuklarda da saç dökülmesi olur mu?
Anne tarafında tüm dayılarımda saç dökülmesi var baba tarafında babam ve amcamın ön tarafta yanlardan saç dökülmesi var saç dökülmesi kesin bende de olurmu
1,694 görüntülenme
Cevap Ver
1
Paylaş
2 Cevap Bulundu.
Çağrı Mert Bakırcı
Çağrı Mert Bakırcı
Üye CevabıSen de Cevap Ver

Bu, kelliğin tipine ve sebebine bağlı.

"Kellik" denince akla ilk gelen "erkek tipi kellik" veya "erkek kelliği" (İng: "Male Androgenetic Alopecia"), %80 oranında genetik bir problem.[1] Erkek tipi kellik ile X kromozomu üzerindeki androjen reseptör geninin polimorfizmi arasında da bir ilişki olduğu biliniyor.[2][3] "Androjen reseptör geni kısıtlama parça uzunluğu polimorfizmi" veya kısaca "RFLP", neredeyse tüm genç kel erkeklerde (%98,1), yaşlı kel erkeklerde (%92,3) bulunuyor; ancak kel olmayan erkeklerin sadece %77'sinde bulunuyor. Bu polimorfizm, erkek tipi kellik gelişimi için gerekli gibi görünüyor, ancak kel olmayan erkeklerde de bulunması, bunun kelliğe neden olmak için "yeterli" olmadığını gösteriyor. Ayrıca, kel erkeklerde birkaç kısa üçlü tekrar haplotipi de kel olmayanlara göre daha yüksek sıklıkta bulunuyor. Bu RFLP'ler androjen reseptör (AR) geninin işlevsel bir varyantı ile ilişkili görünüyor. Androjen reseptör geni, anneden erkek çocuğa geçen X kromozomu üzerinde yer alıyor ve belki de "kellik anne tarafından gelir" miti de buradan kaynaklanıyor. Bununla birlikte, aile çalışmaları babalar ve oğullar arasında saç dökülmesinin benzerlik gösterdiğini ve bunun tek başına AR gen mutasyonları ile açıklanamayacağını gösteriyor.

Alopesi areata gibi otoimmün hastalıklardan kaynaklı kellikte durum farklı: Bu hastalığı olan çocukların çoğunun ebeveynleri bu hastalığa sahip değil ve alopesi areatalı ebeveynlerin çoğu da bu hastalığı çocuklarına aktarmıyor. Alopesi areata bazı ailelerde daha yaygın görülmekle birlikte, hastalığın ortaya çıkıp çıkmamasında hem genetik hem de tam olarak anlaşılamayan çevresel faktörlerin rol oynadığı düşünülüyor. Aynı genleri paylaşan tek yumurta ikizlerinde bile, ikizlerden birinde hastalık varsa, diğer ikizde de görülme olasılığı yalnızca %55.[4]

Tüm Reklamları Kapat

Özetle, ailenizde kellik var diye sizde de kesinlikle olacak diye bir şey yok; ama bu, olma riskini arttırıyor. Ve maalesef bu riskin tam olarak ne olduğunu bir gen testi yapmaksızın ve çok sayıda araştırmanın sonuçlarını bir arada değerlendirmeksizin bilmek çok zor. Dolayısıyla şu anda bunu, sadece ailevi kellik durumuna dışarıdan bakarak tespit etmenin kesin bir yolunun olmadığını söyleyebiliriz.

Kaynaklar

  1. L. Asfour, et al. (2023). Male Androgenetic Alopecia. Endotext [Internet]. | Arşiv Bağlantısı
  2. J. A. Ellis, et al. (2003). Genetic Analysis Of Male Pattern Baldness And The 5Α-Reductase Genes. Elsevier BV, sf: 849-853. doi: 10.1046/j.1523-1747.1998.00224.x. | Arşiv Bağlantısı
  3. J. A. Ellis, et al. (2003). Polymorphism Of The Androgen Receptor Gene Is Associated With Male Pattern Baldness. Elsevier BV, sf: 452-455. doi: 10.1046/j.1523-1747.2001.01261.x. | Arşiv Bağlantısı
  4. National Alopecia Areata Foundation. Faqs. (10 Ağustos 2023). Alındığı Tarih: 27 Eylül 2024. Alındığı Yer: National Alopecia Areata Foundation | Arşiv Bağlantısı
444 görüntülenme
Bu cevabın içeriği ve doğruluğu, Evrim Ağacı editörleri tarafından kontrol edilmiş ve onaylanmıştır.
25
0
Paylaş
Skrik Munch
Skrik Munch
Üye CevabıSen de Cevap Ver

Merhabalar, genetik faktörler hayal ettiğimizin çok ötesinde bir işleyişe sahiptir. Aile de hiç saç dökülmemesine rağmen bundan binlerce yıl önce yaşamış bir atanızın size aktardığı gen sayesinde 40'lı yaşlarınızda saçınızdan olabilirsiniz. Aynısının tam tersi de geçerli olabilmektedir. Dolayısıyla bu tarz konularda genetiğimizi düşünmektense kontrol edebileceğimiz "çevresel faktörlere" yönelmeliyiz. Beslenmemize özen göstermeli, spor ve egzersizi kesmemeli, stresten uzak kalmalıyız. Tabii bunların dışında -şahsi fikrim- her nasıl olursa olsun görünüşümüzle gurur duymalıyız. İyi günler dilerim :))[1][2]

Kaynaklar

  1. I. Altınkaya. Kellik (Androjenik Alopesi) Nedir? Kel İnsanlar Evrimsel Süreçte Neden Elenmedi?. (7 Nisan 2016). Alındığı Tarih: 30 Ağustos 2022. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
  2. Ç. M. Bakırcı. Genetik. (30 Aralık 2012). Alındığı Tarih: 30 Ağustos 2022. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
223 görüntülenme
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
4
0
Paylaş
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.