Sorulara Dön
0
Fizik & Kuantum

Genel görelilik kuramını en basit şekilde anlatır mısınız?

1
143 görüntülenme
Teşekkür (1)
Hatırla (2)
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

"Evren" adını verdiğimiz şeyin fiziksel karşılığı olan "uzay-zaman dokusu", bir sahne gibi değildir. Yani bir sahne var da madde ve enerji, bu sahne üzerinde hareket ediyor, birbirleriyle etkileşiyor, birbirine dönüşüyor, vs. değildir. Daha ziyade sahnenin kendisi ile içinde hareket eder, birbiriyle etkileşir, birbirine dönüşür. Yani bütün mekanları kapsayan uzay ile o mekanlar (ve içindeki her şeyin) entropi artışına bağlı olarak değişmesi (zaman), bir bütünü temsil eder.

Buna bağlı olarak, Evren'in kendisini oluşturan uzay-zaman, içinde olup bitenden bağımsız değildir. İçinde olup bitenler uzay-zamanı değiştirir, uzay-zamandaki değişimler içinde olup bitenleri değiştirir. Örneğin kara delikler (veya siz), uzay-zamandan bağımsız şeyler değillerdir.

Bunların varlığı, uzay-zamanın kendisini değiştirir: Örneğin büyük kütleli cisimler, uzay-zaman dokusunu büker, dolayısıyla o uzay-zaman içinde hareket etmek isteyen her şey, bu değiştirilmiş doku içinde hareket etmek zorunda kalır. İşte bu yüzden ışık, ışık hızında gidiyor olmasına rağmen kara deliklerden kaçamaz. Olay, hızda değildir. Kara delik, ışığın kat etmek zorunda olduğu yolu değiştirir (uzay-zaman dokusunu büker). İsterse ışık, ışık hızının 75 katı hızda gitsin, sonuç değişmezdi.

Benzer şekilde, uzak kara deliklerin birbiriyle birleşmesi sırasında bu uzay-zaman dokusu adeta suya atılan bir taşın sebep olduğu gibi her yöne doğru dalgalar oluşturur. Bu dalgalar, ulaştığı çok uzak yerlerde (mesela Dünya üzerinde) cisimlerin hareketini etkiler (tabii aşırı hassas sensörlerle algılayabileceğimiz düzeyde).

İşte Genel Görelilik Teorisi, en basit haliyle bu uzay-zaman dokusunun davranışını tanımlar. O meşhur kelimeler bunu harika bir şekilde özetliyor: "Uzay-zaman dokusu maddeye nasıl hareket etmesi gerektiğini söyler, madde de uzay-zamana nasıl kıvrılması gerektiğini söyler."

420 görüntülenme
Kabul Edilen Cevap
10
Teşekkür (13)
Paylaş
10
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın