Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
6

Coğrafya kader midir?

Sürekli duyduğum coğrafya kaderdir sözü tam olarak neyi anlatıyor?
5,271 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
2 Cevap
Ahmet Özkaya
Coğrafya Öğretmeni - Yazar

Wikipedi'ye göre kader "Bütün olayların önceden ve değişmeyecek biçimde düzenlediğine inanılan ezeli takdir. Alın yazısı, Yazgı veya Mukadderat olarak da anılır. "

Sürekli duyduğunuz o söz, sizin tüm eylemlerinizin, toplumunuzun ve yaşanan felaketlerin hepsinin kader olduğunu söylüyor. Irak savaşında ölen 1 milyon insan, coğrafyaları sebebiyle öldüler. Çünkü bu onların kaderiydi. Çevresel determinizm de insan pasif bir canlıdır. Hiç bir seçim olanağı yoktur. Tıpkı insan tarafından yönlendirilen bir robot gibidir. Yani "başımıza ne gelirse kaderimizdir" denilen yanlış bir görüştür.

Tüm Reklamları Kapat

Avcı ve toplayıcılık döneminde yaşayan insanların çevreye bağımlılığı günümüzden onlarca kat daha yüksekti. Ancak kültürel evrimin yarattığı olanakları göz önüne aldığımızda kaderdir gibi determinist bir bakış açısı sığ kalacaktır. Bizler ellerimizde yontulmuş bir çakmaktaşı ile avcılığa çıkan ve hangi hayvanın saldırısına uğrayacağımızdan habersiz yaşamıyoruz; evlerimiz mağarada değil. Belki gece uyurken zehirli bir yılan sokar mı? sorusunu da sormamaktayız. Tarım devriminden özelde ise sanayi devriminden sonra bu sözü tekrar düşünmek gerekir.

Çevresel determinizm Antik Yunan'a kadar gitmekle birlikte daha kuramsal halini Darwin'in o meşhur "Türlerin Kökeni" kitabıyla hız kazanır. Niçin? Çünkü Darwin, uyum sağlayanın hayatta kalacağını söylüyordu. Maalesef Darwin'in bu sözünü anlamadan "hadi gidelim sömürelim; biz güçlü ve uyum sağlıyoruz. Afrika'dan başlayalım çünkü bu onların kaderi" diyerek çevresel determinizmi kuramsal haline getirerek safsatalar ortaya çıkardılar. Toplum bilimleri ve coğrafyada etkili olan bu paradigma, 1920'li yıllardan sonra tarihe karışmıştır.

Tüm Reklamları Kapat

Kültürel evrimi iyi kavramadığımız sürece insanı eski çağlardan itibaren sıradan, çevresine uyum sağlayan bir hayvana indirgediğimizde bu çok tehlikeli ve günümüz gerçekçiliğinden uzak kalacaktır.

Ellen Churchill Semple, Ellsworth Huntington, Edmond Demolins ve Friedrich Ratzel gibi coğrafyacıların, Darwin'den sonra bu işi hızlandırmaları, sömürgecilere büyük fırsatlar vermiştir. Batılı sömürgecilerin işine gelen bu görüşü halen dillendirmek bulunduğu çağının gerçeklerini görmezden gelmek olacaktır.

Coğrafya belirlemez (deterministik değildir) ama etkiler sözü daha gerçekçi gözükmektedir.

1,159 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Evrim Ağacı. (11 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 11 Ekim 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  2. Yazar Yok. Evrim Ağacı. (11 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 11 Ekim 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  3. Yazar Yok. Çevresel Determinizmden Politik Ekolojiye: Son 100 Yilda Dünya’da Ve Türkiye’de İnsan-Çevre Coğrafyasindaki Yaklaşimlar. (11 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 11 Ekim 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  4. Yazar Yok. Geoced. (11 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 11 Ekim 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  5. Yazar Yok. Frant Fanon Yeryüzünün Lanetlileri. (11 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 11 Ekim 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
8
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Ersals Krononot
Ersals Krononot
238K UP
Krononot

Sorunun cevabı, koşula bağlı olarak değişken. Nasıl?

Coğrafya demek, kişinin içinde bulunduğu şartlara göre uyumlanarak yetişmesi, kültür gelenek düşünce yapısını oluşturması anlamına da gelmekte. Bu açılardan, beynin gelişiminde ilk yılların önemini düşünürsek, coğrafyanın nasıl bir kader izleği çizdiğini anlamak zor olmaz.

Tüm Reklamları Kapat

Ancak, bunun geçerliliği, bireye göre değişir. Neden..

Her birey içinde bulunduğu inanç-düşünce yapısını detaylı bir şekilde analiz etmek, farklı bakış açılarıyla derinleştirmeye çalışmak zorunda. Farklı inanış biçimleri eşzamanlı olarak yaşanabiliyorsa, hepsinin aynı anda aynı nitelikte ve doğrulukta olmaları mümkün olamayacağı için, etrafından aldığı düşünce yapısının mutlak doğru olduğunu asla iddia edemez. İşte bir çok insan psikolojik nedenlerle çevresine benzeyerek kabul görmeyi öncüller ve farklı inanış düşünce yapılarını dışlamayı seçer. Bunun dışına çıkabilen, kendini geliştirmeyi merkeze koyabilenler de, farklı bakış açılarını da ele alıp değerlendirmeyi seçebilir. Bu açıdan, kendisine yazılmış olan kader olan coğrafyayı aşabilir.

Yani coğrafya kaderdir, ancak onu yazacak olan bireydir.

687 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Http://Hertaraf.com/Koseyazisi-Doc-Dr-Mehmet-Saglam-Cografya-Kader-Midir-505. (11 Ekim 2019). Alındığı Tarih: 11 Ekim 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
5
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Süper Askerler: İnsanlar, Diğer Maymunlar ile Çiftleşebilir mi?
Süper Askerler: İnsanlar, Diğer Maymunlar ile Çiftleşebilir mi?
Bir Beyin Cerrahının Gözünden BEYNİN İÇİ! | Mehmet Çağlar Berk (Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi)
Bir Beyin Cerrahının Gözünden BEYNİN İÇİ! | Mehmet Çağlar Berk (Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi)
Hastalıklar Ne Zaman Bitecek?
Hastalıklar Ne Zaman Bitecek?
Interstellar'daki Karadelik, Neden Gerçeğine Benzemiyor?
Interstellar'daki Karadelik, Neden Gerçeğine Benzemiyor?
*Dıştan* Yanmalı Sterling Motoru Nasıl Çalışıyor?
*Dıştan* Yanmalı Sterling Motoru Nasıl Çalışıyor?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close