Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
6

Canlılarda kromozom sayısı nasıl değişiyor? 48 kromozomlu atalarımızdan 46 kromozomlu olarak nasıl evrimleştik?

1,567 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
8 Cevap
Murat Gök
Murat Gök
1,999 UP
Lise Öğrencisi
Orijinal Soru: 48 Kromozomlu Atalardan 46 Kromozomlu İnsan Nasıl Evrimleşti?

Bu olay kromozomların kaynaşmasına yol açan bir tür mutasyon (Robertsonian translokasyon)1 ile açıklanır.

Şempanzelerde bulunan 2A ve 2B adlı iki kromozom biz insanlarda kaynaşarak tek bir kromozom haline gelmiştir. Bu da insandaki “2. Kromozom”dur.

Nasıl evrimleştiği konusundaki ihtimallerin incelendiği konuyla ilgili Evrim Ağacı yazısına göz atmanızı tavsiye ederim.

Tüm Reklamları Kapat

224 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Vikipedi'De Translokasyon. (24 Nisan 2020). Alındığı Tarih: 24 Nisan 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  2. Yazar Yok. İnsan Ve Maymunlarda 2. Kromozom: Diğer Maymun Türleriyle Akrabalığa Yönelik Tartışmaya Yer Bırakmayan Kanıt!. (24 Nisan 2020). Alındığı Tarih: 24 Nisan 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  3. Yazar Yok. 48 Kromozomlu Atalardan 46 Kromozomlu İnsan Nasıl Evrimleşti?. (24 Nisan 2020). Alındığı Tarih: 24 Nisan 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
1
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Ufuk Derin
Öğrenci-Okur
Orijinal Soru: Evrim aşamasında kromozom sayısı nasıl değişiyor?

Kromozom bazında olan mutasyonlar ile kromozom sayısı değişebiliyor. Örneğin insanda 46 kromozom varken atalarında 48 kromozom vardır. Robertson Tipi Yer Değiştirme Mutasyonu ile kaynaşma gerçekleşebilir veya Kromozom çoklanması denilen olayla artabilir.

408 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Evrim Ağacı. (17 Temmuz 2020). Alındığı Tarih: 17 Temmuz 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
3
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Ufuk Derin
Öğrenci-Okur
Orijinal Soru: Evrim aşamasında kromozom sayısı nasıl değişiyor?

Kromozom bazında olan mutasyonlar ile sayı artabilir veya azalabilir. Örneğin 48 kromozomlu atalardan 46 kromozomlu insan evrimleşti. Kromozom çoklanması ya da kromozom kaynaşması buna sebep olabilir.

173 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Kaynak. (12 Mayıs 2020). Alındığı Tarih: 12 Mayıs 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
1
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Hamdi Gülle
11. Sınıf Öğrencisiyim
Orijinal Soru: Evrim aşamasında kromozom sayısı nasıl değişiyor?

Merhaba Emir, kromozom sayısı artışıyla -kromozom çoklanmasıyla- birlikte kromozom sayısı azalmasını -kromozom kaynaşmasını- evrimsel süreçte görmek mümkün Kromozom kaynaşması olayını açmak gerekirse kromozom kaynaşmasından dolayı en yakın kuzenlerimiz 48 kromozoma sahip iken biz 46 kromozoma sahibiz.

Şempanzelerde, gorillerde ve orangutanlarda 2A ve 2B olarak isimlendirilen iki ayrı kromozom, insanda birbirine kaynamıştır ve tek bir kromozomdur. Bizdeki bu kromozom, "2. Kromozom" olarak bilinir.

Hem de şempanze, goril ve orangutanlardaki 2A ve 2B kromozomları daha yakından incelendiğinde, gerçekten de bunların üzerinde bulunan genlerin görevlerinin, bizim 2. kromozomumuzdakiyle tıpatıp aynı olduğu görülmüştür.

Tüm Reklamları Kapat

48'den 46'ya Düşmesi İçin 2 Kromozomun Kaynaşması Gerekmez mi?

Bu, kromozomların ne olduğuyla ilgili yaygın düşülen hatalardan birisidir.

Kısaca özet geçecek olursak:

Kromozomlardan söz ederken çift halinde bulundukları durumdan değil, tekil hallerinden söz ederiz. Yani insanlar için 22 otozomal kromozom ve 1 cinsiyet kromozomu (veya şempanzelerde 23 otozomal kromozom ve 1 cinsiyet kromozomu) üzerinden sayarız. Çünkü kromozom denen şey budur. Kromozomlar, bölünme sırasında kendilerini kopyaladıklarında birer çifte dönüşürler (ve o zaman 46 veya 48 kromozomdan söz ederiz).

Yani sözünü ettiğimiz 2. kromozomdan vücudunuzda 1 çift (2 adet) vardır. Kaynaşmayı 46 kromozom üzerinden düşünecekseniz, 2 çiftin kaynaştığını düşünebilirsiniz; ancak gerçekte olan, tek bir kromozomun kopyalanma öncesinde kaynaşması, sonrasında kopyalanmasıdır.

346 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Ç. M. Bakırcı. İnsan Ve Maymunlarda 2. Kromozom. (8 Ekim 2014). Alındığı Tarih: 4 Haziran 2021. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
  2. Ç. M. Bakırcı. Temel Genetik Kavramlar: Nükleotit, Dna, Gen, Kromozom Nedir?. (16 Ocak 2019). Alındığı Tarih: 4 Haziran 2021. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
1
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Efe Kılıç
Efe Kılıç
2,652 UP
Bilimsever

İnsan sıradan bir hayvan türüdür.İnsan da bütün canlılar gibi diğer canlılarla bir evrimsel süreç paylaşmaktadır.Biz insanların en yakın akrabası şempanzeler ve bonobolardır.Ondan sonra ise goriller ardından ise orangutanlar gelir.Bütün yakın kuzenlerimiz 24 çift ya da 48 adet kromozom bulunur.Bizde ise 23 çift 46 kromozom bulunmaktadır.Şimdi baktığımızda atalarımız 48 kromozoma sahipken neden bizler 46 kromozoma sahibiz ? 

Öncelikle bilmelisiniz ki kromozomun artması veya azalması "anormal" bir olay değildir.Doğaya baktığımızda ise bu olayları rahatlıkla görebiliriz.

Eksilmenin sebebi bir mutasyondur.Mutasyonun ismi ise Robertson Tipi Yer Değiştirme Mutasyonu'dur.

Tüm Reklamları Kapat

Bu mutasyon tipinde, iki kromozom birbirine kaynar veya yapışır. Bu kaynama, çok farklı noktalarda meydana gelebilir. Şaşırtıcı olabilir; ancak bu mutasyon, canlılık tarihinde gördüğümüz en yaygın mutasyonlardan birisidir. İnsanlarda şu anda her 1000 doğumdan 1 tanesinde bu tarz bir mutasyon görülmektedir! Yani insanların evrimsel tarihindeki 48 kromozomun 46 kromozoma inmesi o kadar da sıradışı bir olay değildir. Öyle ki, insanlarda günümüzde 13, 14, 15, 21 ve 22 numaralı kromozomlarda bu tarz bir mutasyona sıklıkla rastlamaktayız! Ancak diğer canlılarda da bu oldukça yaygındır. Örneğin bu mutasyonu ilk tespit eden William Rees Brebner Robertson bunu 1916 yılında çekirge kromozomları üzerinde çalışmaktaydı.

Bu mutasyon genellikle akrosentrik sentromerlere sahip olan kromozomlarda görülmektedir. Bu tarz sentromerler, kromozomun tam ortasında değil de, bir ucuna daha yakın bir noktada oluşan düğüm noktalarıdır. Buna bağlı olarak kromozom upuzun bir kol ile çok daha kısa bir kola ayrılır. İşte çoğu geni üzerinde bulunduran uzun kollar, kimi zaman kaynaşarak tek bir kromozoma dönüşebilirler. Kısa kollar da birleşip bir diğer kromozom yaratabilirler; ancak bu daha kısa kromozomlarda daha az sayıda gen bulunduğu için genellikle elenirler.

Sorduğunuz sorunun cevabı budur.Daha detaylı bilgi için hali hazırda sorduğunuz soru hakkında Evrim Ağacı'nda yazı yazılmış.Kaynaklarda görebilirsiniz.

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Evrim Ağacı Kaynak. (30 Haziran 2019). Alındığı Tarih: 30 Haziran 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
1
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Emre P.
Emre P.
1,231 UP
Evrim Ağacı Okuru-Tıp Öğrencisi
Orijinal Soru: 48 Kromozomlu Atalardan 46 Kromozomlu İnsan Nasıl Evrimleşti?

Aslında bakıldığında 48 kromozomlu atadan evrimleşmemizden daha karmaşık olanı hikayenin daha da öncesi. Her neyse, bu konuda çok fazla bilgi sahibi olmamamla birlikte biraz olan genetik bilgimle kendimce olabilecek ihtimalleri anlatacağım.

Down sendromu gibi kromozomal sayı anomalileri: Atalarımızda da illaki böyle anomaliler(mutasyon) görülmüş ve bunlar içerisinde başarılı olanlar yani üreme ve neslini devam ettirme şansı bulabilenler olduysa ve bu söz konusu mutasyon kendini nesiller boyu biriktirip doğal seçilimde kazanan taraf olmayı başarabildiyse bizim gibi 46 kromozomlu canlıların oluşmaması için bir sebep yok gibi.

Peki bu nasıl olmuş olabilir

Tüm Reklamları Kapat

1- Gamet oluşumu sırasında eşit dağılmama(fakat bunda gen kayıpları gözlenir, yani muhtemelen böyle olmadı)

2-Robertsonian tipi translokasyon (bunu biraz araştırmanzı tavsiye ederim ama kısaca iki kromozomun uç uca tutunması şeklinde özetleyebiliriz.)(bu ihtimal daha kuvvetli çünkü gen kaybı gözlenmez)

167 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Yazar Yok. Vikipedi. (23 Nisan 2020). Alındığı Tarih: 23 Nisan 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
  2. Yazar Yok. Evrim Ağacı. (23 Nisan 2020). Alındığı Tarih: 23 Nisan 2020. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
0
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close