Malvales (Malvales)
/old/content_media/a1f809385949631ebc2a9e06fb7f4fab.jpg)
- Taksonomi
- Bitki Taksonomisi
Bu Makalede Neler Öğreneceksin?
Bu bölümü yapay zekâ hazırlar.- Malvales takımı, yaklaşık 6.000 türü ve 10 ailesiyle odunsu bitkilerden oluşan, tropik ve yarı tropik bölgelerde yaygın olan bir bitki grubudur.
- Bu takımın bitkileri palmat damar yapılı yapraklara, lifli floem dokusuna ve kalınlaşmış palisade hücre katmanına sahip tohum zarfına sahiptir.
- Malvales üyeleri arasında kakao, pamuk, baobab ve balsa gibi ekonomik değeri yüksek bitkiler bulunur ve çeşitli endüstrilerde kullanılırlar.
Orta büyüklükte bir takım olan Malvales, hatmi ya da ebegümeci takımı olarak da bilinir. Genelikle odunsu bitkilerden oluşan takım; 10 aile, 338 cins ve yaklaşık 6,000 tür bitki bulunur. Bitkiler dünyanın hemen her yerinde pek çok farklı habitatta yetişirler ve bir kısmı ticari olarak önem taşır.
APG II botanik sınıflandırma sistemine göre, Malvales takımında yer alan bitkiler tipik olarak dört gruba ayrılırlar:
- Malvaceae, Cistaceae, ve Muntingiaceae (kardeş ailesi Cytinaceae ile birlikte)
- Bixaceae
- Neuradaceae, Thymelaeaceae, ve Sphaerosepalaceae
- Sarcolaenaceae ve Dipterocarpaceae
Malvales takımında yer alan bitkiler genellikle çalılar ve ağaçlardır.
Evrimsel Tarih ve Taksonomi
Takım, Brassicales, Huerteales ve Sapindales ile birlikte öz ödikotların altındaki Roisd sınıfının bir parçasıdır. Daha önceki botanik sınıflandırma sistemlerine göre Elaeocarpaceae genellikle Malvales’in içerisinde veya yakınında sınıflandırılmaktaydı ancak APG II'ye göre bu aile Oxalidales takımına yerleştirilmiştir.. Muntingiaceae yakın zamanda (APG II) tanımlanmış bir ailedir ve bu ailede yer alan cinsler daha önce bazı botanikçiler tarafından Flacourtiaceae ailesine dahil edilmişti; bu aile yeni sistemlerde yer almaz ve üyelerinin büyük çoğunluğu artık Malpighales takımına dahil edilmiştir.
Ekolojik Dağılım ve Habitat
Bu takım altında yer alan ailelerin genellikle tropik ve yarı tropiklerde kozmopolit bir dağılımı vardır; ılıman iklimlerde yayılımı sınırlıdır.
Davranış ve Etoloji
Malvales takımının üyeleri yapraklarından kolaylıkla tanımlanabilirler; genellikle palmat damar yapılıdırlar ve yaprak sapları şişkindir. Floemlerinde yani odunsu gövdenin dışındaki dokuda sıklıkla lifler bulunur; dolayısıyla bu yapı bitkilerin dış kabuklarını kılçıklı ya da lifli ve sert hale getirir. Malvales takımı üyesi bitkilerin büyük çoğunluğunda siklopropan yağ asitleri bulunur; müsilaj hücreleri sıklıkla görülür. Ayrıca bu bitkilerin büyük bir kısmında stipul bulunur.
Çiçeklerinin çok sayıda stameni vardır; bez doku bulunmaz. Yumurtalığın her bölümünde genellikle birkaç ovül yer alır. Mavales takımı bitkileri, tohum anatomisiyle ayırt edilebilir; tohum zarfının iç kısmında oldukça kalınlaşmış palisade hücrelerinden bir katman yer alır.
Tohum kapsülü dikenlidir; tohumlar ya da kapsülün iç kısmı tüylüdür. Tüyler gruplar halinde, yıldız biçiminde ya da pullu gibidir.
İnsanlarla Etkileşim ve Kültürel Referanslar
Malvales takımında yer alan Malvaceae ailesi daha çok ahşaplarıyla bilinir; örneğin Ochroma (Balsa ağacı) hafifliğiyle tercih edilen bir ahşaptır; Tillia (ıhlamur ağacı) oyma için tercih edilen ahşaplar arasındadır. Kakao ağacının meyveleri (Theobroma cacao) çikolata yapımında hammadde olarak kullanılır. Kola cevizi (Cola) yüksek kafein içeriğiyle bilinir ve geçmişte kola içeceklerinin yapımında kullanılmaktaydı. APG II sistemine göre Malvales takımında yer alan diğer çok bilinen bitkiler ise defne, japon gülü, gülhatmi, bamya, mühliye, baobab ağaçları, pamuk, kapok ve durian ağaçlarıdır.
Bu makale üzerine konuşmaya devam et
Topluluk sohbetine katıl, yorum bırak veya ayrıntılı bir soru sor.
- Muhteşem!3

- Tebrikler!3

- Mmm... Çok sapyoseksüel!1

- Merak Uyandırıcı!1

- Bilim Budur!0

- Güldürdü0

- İnanılmaz0

- Umut Verici!0

- Üzücü!0

- Grrr... *@$#0

- İğrenç!0

- Korkutucu!0

- Elsevier BV. Plant Systematics. (8 Mayıs 2020). Alındığı Tarih: 21 Temmuz 2022. Alındığı Yer: Elsevier BV doi: 10.1016/C2015-0-04664-0. | Arşiv Bağlantısı
- Encyclopedia Britannica. Malvales | Plant Order. Alındığı Tarih: 21 Temmuz 2022. Alındığı Yer: Encyclopedia Britannica | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?
Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 01.11.2026 12:02:57 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/12069
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.