Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Kültürlerde Renk İsimleri, 7 Basamaktan Geçerek Evrimleşiyor!

Kültürlerde Renk İsimleri, 7 Basamaktan Geçerek Evrimleşiyor! Design Hill
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, Science Daily isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Renklerin adlandırılması, uzun zamandır algılama, dil ve doğal dünyanın kategorizasyonu arasındaki bağlantıyı açığa çıkarma, insan kültürü ve biliş çalışmalarında ilgi konusu olmuştur. Hem antropoloji hem de bilişsel bilim çalışmalarındaki önemli sorulardan biri, dünya dillerinin renk adlandırmasında niçin tekrarlanan benzerlikler gösterdiğidir. Yale'deki dil uzmanları, bu sistemlerin geçmişini izlemek için Avustralya'daki geniş bir dil ağacında renk terimlerinin evrimini incelediler.

Araştırmanın ortak yazarları Yale'de dilbilim yardımcı doçenti Claire Bowern ve eski Yale araştırmacı doçenti Hannah J. Haynie, Pama-Nyungan dilindeki renk sistemlerini incelemek için evrimsel bir çerçeve kullandılar. Araştırmacılar, geçmişi (6.000 yıl öncesine dayanıyor) ve boyutu (Avustralya anakarasının yaklaşık %90'ında kullanılıyor) nedeniyle seçilen Pama-Nyungan dil ailesindeki 189 dilin renk sistemlerini analiz ettiler. Bowern şunları söylüyor:

Yeterli bir örnek hacmi ve renk çeşitliliği elde etmek için çok sayıda dile ihtiyacımız var. Ayrıca Pama-Nyungan toplumları, maddi kültür açısından ve renklerin adlandırması için kaynakları kullanım çeşitliliği bakımından nispeten benzer. İki veya üç bariz hipotezi test ederek birkaç farklı sistemi yeniden üretebildik.

Araştırmacılara göre, renk adlandırma evrim süreci yedi farklı aşamaya sahiptir. Bu aşamalardan en basit olanı siyah-beyaz renkleri için adların geliştirilmesidir. Bir sonraki aşamada, kırmızı ile ilişkili bir renk için terimler eklendikten sonra sarı veya yeşil, daha sonra mavi ve kahverengi için isimler bulunur. Son aşama pembe, mor, turuncu ve/veya gri için adların eklenmesini içeriyor.

Yale araştırmasının sonuçları, araştırmacıların söylediği üzere, geniş bir dil örneğinde renk terimlerinin detaylı bir geçmişini sunuyor ve Berlin ve Kay teorisi tarafından tanımlanan renk terimlerini geniş çapta desteklediğini gösteriyor. Berlin ve Kay teorisine göre dünyadaki diller, ortak bir renk adları grubunun tamamını veya bir kısmını paylaşır ve bu kavramlar için terimler belirli bir düzende gelişir.

Araştırmacılar, aynı zamanda, renk terimlerinin oluşması gibi kaybolmasına dair kapsamlı kanıtlar buldular. Bowern şöyle diyor:

Standart teorilerde düşünülenden farklı olarak, renk terimleri evriminin alternatif yollarını bulduk.

Bowern'in antropologlar, psikologlar ve dilbilimcilerle alakalı olduğunu söylediği çalışma Proceedings of the National Academy of Sciences’ta yayınlandı.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 3
  • Grrr... *@$# 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Science Daily | Arşiv Bağlantısı
  • H. J. Haynie, et al. (2016). Phylogenetic Approach To The Evolution Of Color Term Systems. PNAS, sf: 13666-13671. | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 13/08/2020 17:31:39 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/4994

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Agora
Instagram
Kromozom
Nörobiyoloji
Wuhan
Hayvanlar Alemi
Yağ
Skeptisizm
Robot
Etoloji
Metabolizma
Türleşme
Obstetrik
Balıklar
Lhc (Büyük Hadron Çarpıştırıcısı)
Vaka
Şempanze
Viral Enfeksiyon
Su
Sars Virüsü
Göğüs Hastalığı
Aşı
Doğa Gözlemleri
Normal Doğum
Etimoloji
Ölüm
Adaptasyon
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“İnsan beyni tek seferde sadece bir güçlü duyguyu barındırabilir. İşte o yüzden eğer bilimsel arzu veya merak ile dolu bir beyinde korkuya yer yoktur.”
Arthur Conan Doyle
Geri Bildirim Gönder