Kolesterolü Düşürmekte Kullanılan Lipofilik Statin, Bunama (Demans) Riskini Artırıyor Olabilir!

Hafif bilişsel bozukluğu olan hastalarda, lipofilik statin almak, statin almayanlara kıyasla demans geliştirme riskini iki katından fazla artırıyor. Nükleer Tıp ve Moleküler Görüntüleme Derneği 2021 Yıllık Toplantısı'nda sunulan araştırmaya göre, lipofilik statin kullanıcılarının pozitron emisyon tomografisi (PET) taramaları, beynin Alzheimer hastalığından ilk etkilenen bölgesinde metabolizmada oldukça önemli bir düşüş olduğunu ortaya çıkardı.

Statinler, kolesterolü düşürmek ve kalp krizi veya felç riskini azaltmak için kullanılan ilaçlardır. Gelişmiş ülkelerde en yaygın kullanılan ilaçlardır ve 75 yaşın üzerindeki Amerikalıların yaklaşık %50'si statin kullanır. Karaciğere odaklanan hidrofilik statinler ve vücuttaki dokulara dağılan lipofilik statinler dahil, hastanın sağlık ihtiyaçlarına göre kullanılabilecek farklı statin türleri mevcuttur. Los Angeles'taki Kaliforniya Üniversitesi'nde moleküler ve tıbbi farmakoloji öğrenci araştırma programında proje başkanı olan Prasanna Padmanabham şöyle diyor:

Statin ilaçlarının biliş üzerindeki etkileri hakkında birçok çelişkili çalışma var. Bazıları satenlerin kullanıcıları bunamaya karşı koruduğunu iddia ederken, diğerleri demans gelişimini hızlandırdığını iddia ediyor. Çalışmamız, statin kullanımı ile deneğin uzun vadeli bilişsel yörüngesi arasındaki ilişkiyi netleştirmeyi amaçladı.

Araştırmacılar, çalışma katılımcılarını üç parametreye göre gruplara ayırdı: temel bilişsel durum, başlangıç kolesterol düzeyleri ve kullanılan statin türü. Katılımcılara, her statin grubu içinde azalan serebral metabolizma bölgelerini belirlemek için 18F-FDG PET görüntüleme uygulandı. Sekiz yıllık denek klinik verileri analiz edildi.

Lipofilik statinler kullanan hafif bilişsel bozukluğu veya normal bilişi olan hastaların, statin kullanmayanlara kıyasla bunama gelişme riskinin iki katından fazla olduğu bulundu. Zamanla, lipofilik statin kullanıcılarının PET görüntülemesi, Alzheimer hastalığının en erken evrelerinde en belirgin şekilde azaldığı bilinen beyin bölgesi olan posterior singulat korteks metabolizmasında önemli bir düşüş gösterdi. Buna karşılık, diğer statin kullanıcıları veya daha yüksek bazal serum kolesterol düzeyleri olan statin kullanıcıları için hiçbir klinik veya metabolik düşüş bulunmadı. Padmanabham şöyle diyor:

Statin kullanımıyla ilişkili metabolik etkileri karakterize ederek, en yaygın kullanılan ilaç sınıflarından biri ile yaşlanan beynin en yaygın rahatsızlıklarından biri arasındaki ilişkiyi daha iyi anlamak için yeni bir PET uygulaması sunuyoruz. Bu taramalardan elde edilen bulgular, hastaların bilişlerinin korunması ve bağımsız olarak işlev görme yetenekleri açısından hangi statinin kullanılmasının en uygun olacağına ilişkin kararlarını bildirmek için kullanılabilir.