Kertenkele Yiyen Denizler Hakimi: Thalattoarchon saurophagis

Görselde, sağ tarafta gördüğünüz tür olan Thalattoarchon saurophagis, yani "kertenkele yiyici deniz hakimi", Ichtyosaura olarak bilinen denizel sürüngenlerden ilkin bir örnektir. Yani karada yaşayan sürüngenlerin denizlerde yaşayacak şekilde evrimleşmesiyle ortaya çıkan türlerden birisidir. Günümüzde ne yazık ki hiçbir denizel sürüngen yaşamamaktadır; ancak bu eski canlılara ait çok sayıda ve iyi korunmuş fosile sahibiz. 

Bu türün ön ve arka ayakları yüzgeç işlevini kısmen görebilecek şekilde evrimleştiyse de; halen atalarına ait ayak formunu korumaktadır. Bu açıdan sudan karaya geçişi, sürüngenlerde de olsa, harika bir şekilde temsil etmektedir. 8.6 metre uzunluğa ulaşan bu türün fosillerine 2010 yılında ilk defa ulaşılmış, 7 Ocak 2013 tarihinde ise ilk defa tüm analizleri tamamlanmış bir biçimde bilgileri yayınlanmıştır.

Günümüzden 244 milyon yıl önce yaşadığı tespit edilen tür, o dönemde var olan tüm türlerin yüzde 80-96 arasının yok olduğu Permiyan Yok Oluşu'ndan yaklaşık 8 milyon yıl sonra evrimleşmiştir. Yani muhtemelen, bu yok oluştan açılan boşlukta devasa hale gelmiş bir deniz sürüngenidir. Bilim insanlarının "denizlerin T. Rex'i" demesi de bu yüzdendir. Ayrıca tür, kendisi boyutlarındaki canlıları tüketebilen ilk dev avcıdır. Çünkü çoğu zaman avcılar, kendilerinden küçük avları yerler. Buna çok nadiren istisnalar çıkar. Örneğin günümüzdeki nadir istisnalardan biri, "katil balina" olarak bilinen orkalardır. Tıpkı orkalar gibi, denizlerin antik efendilerinden olan T. saurophagis türü de kendi boyutundaki avları tüketebilir.

Yapılan canlandırmanın sol tarafta gördüğünüz ise, denizel sürüngenlerden en meşhuru olan Ichtyosaurus cinsine ait bir üyedir. Günümüzden 160 milyon yıl önce evrimleşmiş bu cins, 90 milyon yıl kadar önce, dinozorların yok oluşundan yaklaşık 25 milyon yıl önce tarih sahnesinden silinmiştir. Birçok denizel hayvanın korkulu rüyası ve usta avcılar olan Ichtyosaurus, T. saurophagis türü için tabiri yerindeyse "çıtır çerez" gibidir.