İlkin Ağızlılar (Protostomia)
/old/content_media/aec406cb511ce5ed94c8a7a6f4e1b22b.jpg)
- Taksonomi
- Taksonomi
Bu Makalede Neler Öğreneceksiniz?
AI ile Özet Oluşturabilirsiniz.- İlkin ağızlılar, embriyolojik gelişimlerinde blastopor yarığı ilk olarak ağızı, sonra anüsü oluşturur ve bu özellik onları ikincil ağızlılardan ayırır.
- Birincil ağızlılar ve ikincil ağızlılar yaklaşık 600 milyon yıl önce ortak bir atadan ayrılmış olup, birincil ağızlılar 1 milyondan fazla türe evrimleşmiştir.
- İlkin ağızlılar terimi, Yunanca 'birinci' anlamındaki 'proto-' ve 'ağız' anlamındaki 'stoma' kelimelerinin birleşiminden oluşan taksonomik bir isimdir.
Tanım ve Genel Bilgiler
İlkin (Birincil) Ağızlılar, embriyolojik gelişimleri sırasında genellikle ağızları anüslerinden önce oluşan hayvanların bulunduğu taksonomik gruptur. Toprak solucanları kadar gelişmiş olan canlıların embriyolojik gelişiminin blastopor evresinde, hücre yığınının bir kenarında bir yarık oluşur ve bu yarık büyüyerek arkenteron denen yapıya dönüşür. Bu, sindirim kanalının oluşumunun başlangıcıdır. İkincil ağızlılarda bu yarık ilk olarak anüsü, sonrasında ağzı oluştururken; ilkin ağızlılarda bu yarık ilk olarak ağzı, sonra anüsü oluşturur.
Evrimsel Tarih ve Taksonomi
Birincil ağızlılar ile ikincil ağızlıların ortak atası, solucan-benzeri bir sucul canlıydı. Bu iki klad birbirinden 600 milyon yıl kadar önce ayrılmıştır. İlkin ağızlılar, aradan geçen süreden sonra, bugün halen yaşamakta olan 1 milyondan fazla türe evrimleşmiştir. Buna karşılık sadece 60.000 civarında ikincil ağızlı tür bulunmaktadır.
Etimoloji
Taksonun adı Yunancadaki πρωτο- (proto-), yani "birinci" öneki ile στόμα (stoma), yani "ağız" sözcüklerinin birleşiminden gelmektedir.
Bu makale üzerine konuşmaya devam et
Topluluk sohbetine katıl, yorum bırak veya ayrıntılı bir soru sor.
- Muhteşem!6

- Mmm... Çok sapyoseksüel!2

- Tebrikler!1

- İnanılmaz1

- Merak Uyandırıcı!1

- Bilim Budur!0

- Güldürdü0

- Umut Verici!0

- Üzücü!0

- Grrr... *@$#0

- İğrenç!0

- Korkutucu!0

- Wikipedia. Protostome. (1 Temmuz 2018). Alındığı Tarih: 15 Temmuz 2018. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 05.09.2026 20:14:12 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: evrimagaci.org/s/7301
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.