Higgs Bozonu'nun Bulunamadığına Yönelik Şüpheler Asılsız!

Higgs Bozonu'nun Bulunamadığına Yönelik Şüpheler Asılsız!
2 dakika
1,964 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Kasım 2014'te Higgs Bozonu'nun bulunmadığına veya bulunanın Higgs Bozonu olup olmadığından emin olunamadığına yönelik, özellikle popüler medyada bazı haberler yapıldı. Tıpkı BICEP2 aracılığıyla tespit edilen kütleçekim dalgalarıyla ilgili iddialarda olduğu gibi, Higgs Bozonu'nun da aslında bulunmamış olabileceği iddia edildi.

BICEP2'de gerçekten de bazı soru işaretleri var; ancak Higgs Bozonu'yla ilgili iddiaların tamamı temelsiz argümanlardan oluşuyor. Evet, buluntularla ilgili bazı ilgi çekici araştırmalar var; fakat bu araştırmaların hiçbiri, Peter Higgs'in evini basıp, muhteşem öngörüsünün doğrulanmasından ötürü verilen Nobel Fizik Ödülü'nü elinden almayı gerektirecek içerikte değil.

Konuyla ilgili gürültünün büyük bir kısmı, Physical Review D dergisinde yayımlanan bir makalede, araştırmacıların CERN'de bulunan şeyin, herhangi bir diğer parçacık değil de, Higgs Bozonu olduğuna dair yeterli verinin bulunmadığını iddia etmelerinden kaynaklanıyor. Tıpkı BICEP2 verilerinin, kütleçekim dalgaları mı, yoksa sıradan bir başka gözlem mi olduğunun ayırt edilememesinden kaynaklı tartışmalarda olduğu gibi... Ancak Higgs Bozonu vakasında, böyle bir durum söz konusu değil. Makalenin ileri sürdüğü "alternatif parçacıklar", bilindik Standart Model'in "teknikolor" adı verilen bir uzantısından geliyor. Bu isim, parçacık fiziğinin standart modeli dahilinde, proton ve nötronları oluşturan kuarkların güçlü çekirdek "renkleri" ile etkileşmelerinden ötürü verilen bir isim. Teknikolor modelleri, bilindik renk modellerinin geliştirilmiş versiyonları. Bu yüzden "teknikolor" deniyor.

Teknikolor modelleri, standart modeldeki bazı sorunları halletmek için geliştirildi. Örneğin zayıf çekirdek kuvveti altında simetrinin bozulması gibi... Standart model içerisinde Higgs Alanı, bir "kütle mekanizması" olarak görev almaktadır. Fakat teknikolor modelleri içerisinde cisimlere kütle kazandıran şey, Higgs Alanı değil, "teknikolor ölçü parçacıkları" adı verilen parçacıklardır. Tüm bunlar oldukça karmaşık konulardır; ancak bilmeniz gereken, teknikolor modelleri içerisinde Higgs bozonuna yer olmamasıdır ve cisimlerin kütlelerinin başka şekillerle açıklandığıdır.

Reklamı Kapat

Fakat Higgs bozonunu bulduğumuzu söylüyor olmamız ve hatta buna bir Nobel Ödülü veriyor olmamız, teknikolor modellerinin hatalı olduğu anlamına mı gelir? Tabii ki böyle olmak zorunda değil, ki işte söz konusu makalenin ele aldığı konu da bu. Teknikolor modelleri içerisinde Higgs bozonu temel bir parçacık olarak yer almasa da, teknikolorların Higgs'e benzer bileşik parçacıklar oluşturabilmeleri için bazı yollar mevcut. İşte yazarlar buna "tekni-Higgs" adını veriyorlar. Tıpkı bir proton, kuarklardan oluştuğu gibi; tekni-Higgs de tekni-kuarklardan oluşuyor.

Makale yazarlarının ileri sürdükleri nokta, elimizdeki bulguların Higgs ile tekni-Higgs'i birbirinden ayırmamıza yetmeyecek olduğudur. Evet, bu doğrudur. Ancak bunun, Higgs parçacığının gerçekten var olduğu üzerine şüphe düşüren hiçbir tarafı yoktur. Bunun iki sebebi var: ilki, eğer ki makalenin iddia ettiği geçerli olsaydı bile, tekni-Higgs'in varlığı da, Higgs'in varlığını doğrulardı. İkincisiyse, teknikolor modelleriyle ilgili teorik bir altyapı bulunsa da, bugüne kadar pratik olarak ispatlanmış modeller değildir.

Bu tür araştırmalar elbette faydalıdır; bu sayede göremediğimiz şeyleri görmemiz sağlanır, elimizdeki verileri tek yönlü yorumlamamızın önüne geçilmiş olur. Ancak konuyu tam olarak bilmeden büyük iddialar ileri sürmek, insanların aklını karıştırıyor olması bakımından doğru değildir. Şu ana kadar elimizdeki bulguların Higgs bozonunu keşfetmediğimizi düşündürecek hiçbir tarafı yoktur.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 4
  • Muhteşem! 2
  • Bilim Budur! 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Umut Verici! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Brian Koberlein | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 15/05/2021 11:58:46 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2996

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Deney
Anatomi
Modern
Canlı
Mitler
Ağız
Entropi
Evrim Ağacı Duyurusu
Savaş
Bebek
Pandemik
Mantar
Cinsiyet Araştırmaları
Taklit
Nasa
Obstetrik
Algı
Doğa Gözlemleri
Enerji
Böcekler
Mikrobiyoloji
Tarih
Sinirbilim
Lipit
Arı
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın