Oyuncaklar da Tarih Yazabilir mi? Kulmbach, Plassenburg ve Dünyanın En Büyük Kurşun Asker Müzesi

Almanya'nın Yukarı Frankonya (Oberfranken) bölgesindeki Kulmbach, çoğu ziyaretçinin aklına önce birası ve görkemli Plassenburg Kalesi ile gelir. Ancak bu Orta Çağ kenti, yalnızca tarihî mimarisiyle değil, dünyanın başka hiçbir yerinde benzeri bulunmayan iki olağanüstü koleksiyonuyla da tanınır.

Birisi, Guinness Dünya Rekorları'na girmiş dünyanın en büyük kurşun asker (tin figures) koleksiyonu.

Diğeri ise Almanya'nın en kapsamlı Şirinler (Die Schlümpfe / The Smurfs) koleksiyonlarından biri.

İlk bakışta biri savaşın, diğeri çocukluğun simgesi gibi görünür.

Oysa ikisi de aynı soruya cevap arar:

İnsan neden hikâyeleri nesneler aracılığıyla anlatmayı sever?

Plassenburg: Bir Kalenin Hafızası

Kulmbach'ın üzerinde yükselen Plassenburg Kalesi, yaklaşık sekiz yüz yıldır Frankonya'nın en önemli simgelerinden biridir.

Orta Çağ'da Hohenzollern markgraflarının yönetim merkezi olan kale, savaşlar, kuşatmalar ve yeniden inşa süreçleri yaşamış; bugün ise askerî bir yapıdan çok, kültürel bir hafıza mekânına dönüşmüştür.

Kaleyi gezerken yalnızca taş duvarları değil, geçmişin farklı katmanlarını da görürsünüz.

Dünyanın En Büyük Kurşun Asker Müzesi

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Neden Desteğe İhtiyacımız Var?

Aslında maddi destek istememizin nedeni çok basit: Çünkü Evrim Ağacı, bizim tek mesleğimiz, tek gelir kaynağımız. Birçoklarının aksine bizler, sosyal medyada gördüğünüz makale ve videolarımızı hobi olarak, mesleğimizden arta kalan zamanlarda yapmıyoruz. Dolayısıyla bu işi sürdürebilmek için gelir elde etmemiz gerekiyor.

Bunda elbette ki hiçbir sakınca yok; kimin, ne şartlar altında yayın yapmayı seçtiği büyük oranda bir tercih meselesi. Ne var ki biz, eğer ana mesleklerimizi icra edecek olursak (yani kendi mesleğimiz doğrultusunda bir iş sahibi olursak) Evrim Ağacı'na zaman ayıramayacağımızı, ayakta tutamayacağımızı biliyoruz. Çünkü az sonra detaylarını vereceğimiz üzere, Evrim Ağacı sosyal medyada denk geldiğiniz makale ve videolardan çok daha büyük, kapsamlı ve aşırı zaman alan bir bilim platformu projesi. Bu nedenle bizler, meslek olarak Evrim Ağacı'nı seçtik.

Eğer hem Evrim Ağacı'ndan hayatımızı idame ettirecek, mesleklerimizi bırakmayı en azından kısmen meşrulaştıracak ve mantıklı kılacak kadar bir gelir kaynağı elde edemezsek, mecburen Evrim Ağacı'nı bırakıp, kendi mesleklerimize döneceğiz. Ama bunu istemiyoruz ve bu nedenle didiniyoruz.

Destek Ol

Plassenburg'un en şaşırtıcı bölümü hiç kuşkusuz Deutsches Zinnfigurenmuseum'dur.

Burası yalnızca Almanya'nın değil, dünyanın en büyük kurşun asker müzesidir ve koleksiyon büyüklüğüyle Guinness Dünya Rekorları'na girmiştir.

Müzede yüz binlerce figür bulunur.

Ancak burası sıradan bir oyuncak müzesi değildir.

Kurşun askerler yalnızca askerleri temsil etmez.

Onlar tarih anlatır.

Tarih Minyatürleşince

Müzenin en etkileyici bölümlerinden biri dev dioramalardır.

Napolyon Savaşları…

Otuz Yıl Savaşları…

Roma lejyonları…

Orta Çağ şövalyeleri…

Büyük meydan savaşları…

Binlerce figür tek tek boyanmış ve tarihsel doğruluğa uygun biçimde yerleştirilmiştir.

Agora Bilim Pazarı

Ermenrich Seek DS20 Dijital Ses Seviyesi Ölçer

Ermenrich Seek DS20, iç ve dış mekanlarda gürültü seviyelerini, nemi ve sıcaklığı ölçmenizi sağlayan çok işlevli bir cihazdır. Konut, ofis veya endüstriyel alan…

Devamını Göster

₺3.398,96

Satın Al Tüm Ürünler

Yukarıdan baktığınızda bir savaş alanını izlersiniz.

Yaklaştığınızdaysa her askerin farklı bir yüz ifadesi, farklı bir üniforması ve farklı bir hikâyesi olduğunu fark edersiniz.

Tarih burada kitaplardan çıkıp üç boyutlu bir anlatıya dönüşür.

Oyuncak mı, Eğitim Aracı mı?

19. yüzyılda kurşun askerler yalnızca çocukların oyuncağı değildi.

Tarih öğretiminde kullanılıyorlardı.

Askerî stratejiler bu figürlerle anlatılıyor,

kralların orduları tanıtılıyor,

çocuklara geçmiş öğretiliyordu.

Bugün dijital simülasyonların yaptığı işi, bir zamanlar bu küçük figürler üstleniyordu.

Belki de bu nedenle müze yalnızca koleksiyon meraklılarını değil, tarihçileri, sanat tarihçilerini ve eğitim bilimcileri de kendine çekiyor.

Şirinler Aynı Kalede Ne Arıyor?

Plassenburg'un sürprizlerinden biri de Şirinler koleksiyonudur.

İlk bakışta savaş tarihinin anlatıldığı bir kalede mavi çizgi film karakterlerini görmek tuhaf gelebilir.

Oysa bu bölüm, koleksiyonculuğun yalnızca geçmişi değil, popüler kültürü de nasıl koruduğunu gösterir.

Almanya'nın en büyük Şirinler koleksiyonlarından birinde, farklı dönemlere ait yüzlerce figür, özel üretimler, sınırlı seri modeller ve koleksiyon parçaları sergilenmektedir.

Çocuklar için eğlenceli olan bu bölüm, yetişkinlere de koleksiyon kültürünün toplumsal hafızadaki yerini düşündürür.

Koleksiyon Yapmak Neden Hoşumuza Gider?

Psikoloji ve nörobilim bu soruya ilginç cevaplar veriyor.

İnsan beyni düzen kurmayı sever.

Eksik parçaları tamamlamaktan hoşlanır.

Bir koleksiyona yeni bir parça eklediğimizde beynimizin ödül sistemi etkinleşir ve dopamin salınımı artar.

Bu nedenle koleksiyonculuk yalnızca nesne biriktirmek değildir.

Anlam biriktirmektir.

Hatıra biriktirmektir.

Hikâye biriktirmektir.

Bir Kalenin Öğrettikleri

Plassenburg'dan ayrılırken aklımda yalnızca surlar kalmadı.

Bir yanda tarihin en büyük savaşlarını anlatan küçücük kurşun askerler…

Diğer yanda milyonlarca çocuğun hayal dünyasını süsleyen Şirinler…

İkisi de aslında aynı şeyi söylüyordu.

İnsan yalnızca yaşadığı tarihi değil, anlatabildiği tarihi geleceğe taşır.

Sonuç

Kulmbach çoğu zaman birasıyla tanınır.

Oysa Plassenburg Kalesi, bu küçük Frankonya kentini Avrupa'nın en ilginç kültür duraklarından birine dönüştürür.

Burada tarih yalnızca okunmaz.

Minyatürleşir.

Canlanır.

Ve bazen küçücük bir kurşun askerin ya da mavi bir Şirin figürünün içinde yaşamaya devam eder.

Belki de uygarlığın en güzel yanı budur.

Geçmişimizi yalnızca anıtlarla değil, oyuncaklarla da koruyabilmemiz.