Aşk, Yalnızlık ve Üstinsan: Friedrich Nietzsche’nin Sıra Dışı Hayatı

Hayatı hem büyük bir deha hem de derin bir trajediyle örülü olan Friedrich Nietzsche, 1844 yılında Almanya’nın ufak bir kasabasında, dindar bir rahip ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Küçük yaşta babasını kaybedince evdeki kadınların arasında, biraz çekingen ve yalnız büyüdü. Ama zekası o kadar parlaktı ki, daha gencecik bir üniversite öğrencisiyken hocalarını büyüledi ve 24 yaşında doktorası bile yokken profesör oldu. Yine de onun gözü ders anlatmakta değil; insanın, düşüncenin ve hayatın gizemli derinliklerini çözmekteydi.

Üretken geçen yıllarında çağının tüm kalıplaşmış kurallarına karşı çıktı. İnsanların sürü psikolojisine kapılıp ezbere yaşamasını sertçe eleştirdi; ünlü "Tanrı öldü" tespitiyle de toplumun sığındığı eski değerlerin artık çöktüğünü söylüyordu. Nietzsche'ye göre insan acıdan kaçmamalıydı. "Beni öldürmeyen şey güçlendirir" diyerek zorluklarla pişmeli ve kendi hayatının kahramanı olan üstinsana dönüşmeliydi.

Lou Salome adındaki özgür ruhlu ve zeki kadına aşık olması ise Nietzsche’nin hayatını tamamen altüst etti. Kronik hastalıkları yüzünden profesörlüğü bırakıp dağ kasabalarında tek başına yaşarken tanıştığı bu kadına büyük bir tutkuyla aşık oldu. Ancak evlilik teklifleri sürekli olarak reddedildi. Kalbi kırılan Nietzsche çok daha büyük bir yalnızlığa sürüklendi; fakat ilginçtir ki  şaheseri sayılan Böyle Buyurdu Zerdüşt  bu aşk acısının içinden çıktı.

Yıllar boyu bitmek bilmeyen şiddetli migren krizleri, göz ağrıları ve yalnızlık, zamanla Nietzsche'yi yıpratmaya başladı. 1889’da Torino sokaklarında yürürken sahibinin acımasızca kırbaçladığı bir atı gördü; gözyaşları içinde koşup atın boynuna sarıldı ve orada tamamen hayattan koptu. Hayatının son 11 yılını akıl sağlığını kaybetmiş şekilde, annesinin ve kız kardeşinin himayesinde geçirdi.

Ağustos 1900'de Weimar’da öldüğünde geride dünyayı sarsan büyük bir düşünce mirası bıraktı. Kendi acı dolu öyküsünü felsefesinin odağına koyan bu aykırı düşünür, bugün bile okuduğumuzda o cesur fikirleriyle bizi etkilemeye devam ediyor.