- Yangın ekolojisi
Ateşin doğadaki rolünü, orman yangınlarının oluşumunu, yayılmasını ve ekosistemler üzerindeki etkilerini inceleyen bilim dalı; yangınların tarihsel olarak hangi ekosistemlerde nasıl bir döngü oluşturduğunu, bitki ve hayvan topluluklarının yangına yönelik adaptasyonlarını ve yangınların gelecekteki davranışını öngörmeyi kapsar.
- Yangına bağımlı ekosistemler
Yangına sadece toleranslı olmayan, aynı zamanda gelişmek ve döngüsünü sürdürmek için yangına ihtiyaç duyan ekosistemler; örnekleri arasında Akdeniz ormanları, Kaliforniya, Orta Şili, Güney Afrika'nın Ümit Burnu çevresi ve Güneydoğu/Güney Avustralya ormanları sayılabilir.
- Ateş üçgeni
Bir yangının sürmesi için gerekli üç kritik unsurun birleşimi: yakıt, oksijen ve kıvılcım (ısı/ateşleme kaynağı). Bu üçü bir arada olduğu sürece yangın kendi kendine sürebilir ve büyümeye devam eder.
- Yangın dinamiği
Bir yangının büyüyüp büyümeyeceğini ve nasıl davranacağını belirleyen faktörleri inceleyen saha; bu faktörler arasında yakıt kuruluğu (ormanların ne kadar kuru olduğu), ortam sıcaklığı, atmosferik nem, yangının yayıldığı koridorlar, söndürme araçları (ör. uçaklar) ve ekosistemin biyolojik çeşitliliği yer alır.
- Yıldırım
Doğal kaynaklı yangınların başlıca sebeplerinden biri olan elektrik boşalması olayı; tek bir yıldırımda ~300 milyon volt gerilim, ~30.000 amper akım saniyenin ufacık bir kısmında tek bir noktaya boşalabilir ve çaktığı yerde anlık sıcaklık yaklaşık 30.000 santigrat dereceye (Güneş yüzeyinin yaklaşık 6 katı) ulaşabilir. Dünyaya her saniye ortalama 100 kadar düşer (günlük ~8 milyon).
- Lensleme etkisi
Çevreye atılan cam parçalarının güneş ışığını mercek gibi toplayıp odaklayarak yerel ısı artışı yaratması ve bunun sonucunda yangın başlatabilmesi olgusu.
- Yakıt kuruluğu
Ormanların ve bitki örtüsünün ne kadar kuru olduğu durumu; ortamdaki kuruluk arttıkça yangının enerjisi ısıya daha fazla dönüşür ve yangın şiddetlenir, oysa yüzeyde nem varsa yangının bir kısmı buharlaşmaya giden enerjiye harcanır ve yangın daha az şiddetli olur.
- Atmosferik nem / Nem
Ortamdaki su buharı miktarı; yangın sırasında mevcut nemin buharlaşması için enerji gerektiğinden nemli ortamlar yangının enerjisinin bir kısmını suyun buharlaşmasına harcayarak yangın şiddetini azaltır. Bu durum insanın terlemesiyle soğumasına benzeyen bir etki yaratır.
- Alev şahinleri (yangını taşıyan yırtıcı kuşlar)
Bazı yırtıcı kuşların, yanmakta olan çerçöp veya kıvılcımı gagalarında/pençelerinde taşıyarak ateşi başka yerlere taşıdıkları ve böylece yangınların yeni bölgelerde başlamasına katkıda bulunabildikleri davranış; bu kuşlar aynı zamanda kaçan memelileri avlayabilirler.
- Piro-terörizm / Ateş terörü
Terör örgütleri veya art niyetli kişilerin, bir insana, aileye, bölgeye veya ülkeye zarar vermek amacıyla kasten ormanları ateşe verme eylemi; bu tür saldırılar doğaya, insanlara ve toplumsal güven ilişkilerine zarar verir ve bazen 'sahte üstlenme' gibi sosyolojik olgularla karışır.
- Açma (orman açma)
Ormanlık alanların, turistik yapılaşma, tarım arazisi genişletme veya benzeri amaçlarla yakılarak temizlenmesi uygulaması; arazinin yanmasıyla orman 'açılır' ve bu, birçok yerde yasal düzenlemeler ve sıkı uygulama gerektiren kasıtlı bir yangın nedenidir.
- Spontane yanma (spontane tutuşma)
Kimyasal veya fiziksel süreçler sonucu dışarıdan bir alev kaynağı olmaksızın malzemenin kendi kendine ısınması ve alev alarak yangın başlatması durumu; volkanik faaliyetler, meteoroit çarpması veya çeşitli kimyasal tepkimeler gibi doğal veya fiziksel süreçler de yangın başlatabilir.
- Korozyon
Metal yüzeylerin çevresel etkenlerle (ör. nem, kimyasal etkiler) bozulup aşınması; iletken hatlarda korozyon bakım yapılmadığında yalıtım zayıflığına ve kıvılcım üretimine yol açarak yangın başlatabilir.
- Yangın sezonu
Yıl içindeki yangınların daha olası olduğu dönem; iklim krizinin etkisiyle bu sezonlar uzamakta (örneğin eskiden 1 ay olan sezonun şimdi 2 aya çıkması gibi) ve dolayısıyla yangın riski arttırılmaktadır.
- Maki (makiler)
Akdeniz iklimine özgü, yangın sonrası hızlıca kaplama eğiliminde olan çalı ve bodur ağaç topluluğu; yangına uğramış araziler insan müdahalesi olmasa bile genellikle 1-2 yıl içinde makilerle kaplanır ve 10-15 yıl içinde tekrar yemyeşil olabilir.