Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
1
Puan Ver

Hareket halinde olan nesne içerisine havada asılı kalabilen bir madde koyarsak hareket halindeki cismi ivmesini artırırsak madde hızlanır mı?

Duran hızlı tren içerisindeki sabit bir nokta uçan drone tren harekete geçince ne olur? Dünyanın içerisindeki cisim havada asılı kalırsa bir müddet sonra dünyanın verdiği ivmeyi yitirip hızı azalır mı? Bu fiziğin hangi yasası tarafından açıklanıyor?

2
Anonim 1
307 görüntülenme
Teşekkür (1)
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
2 Cevap

Duran hızlı tren içinde olduğu yerde sabit şekilde uçan drone trenin hareket etmesi sonucu trenle birlikte hareket etmeye devam eder ve trenin içinde durduğu yerde durmaya devam eder. Dünyanın içinde asılı kalan cisim dünyanın verdiği ivmeyi yitirmez ve hızı azalmaz. Yani bir nesne istanbulda havaya kalkıp dünyanın dönmesi sonucu başka bir ülke veya şehirde iniş yapmaz. İstanbulda havaya kalktığı yere geri iner.

Bu durum Newton kanunlarının birinci yasası eylemsizlik kanunu ve ikinci yasası dinamiğin temel prensipleriyle açıklanır. Eğer bu durum ışık hızında gerçekleşmiş olsaydı bu sefer newton kanunları değil Einstein'ın görelilik yasası devreye girerdi.

Newton'un birinci yasası eylemsizlik kanununa göre bir dış kuvvet etki etmedikçe cisim hareket durumunu korur. Yani duruyorsa durmaya devam eder, hareket halindeyse hareketini sürdürür.

Newton'un ikinci yasasına göre hareket halindeki bir cismin içindeki başka bir cisim, içinde bulunduğu ana cismin etkisi altındadır. Yani hareket halindeki otobüste uçan bir sinek, söz konusu otobüs saatte 120km hızla gittiği zaman bile otobüsün içerisinde normal şekilde hareketini gerçekleştirir. Otobüsün içinde kalmak veya otobüsün arkasına yapışmamak için sineğin 120km hız yapması gerekmez ki zaten bir sineğin bu kadar hız yapması mümkün değildir.

Sorduğun sorudaki örnek şartlara geri dönecek olursak havada duran drone, içinde bulunduğu trenin etkisi altındadır. Trenin bütün camları açılıp yoğun bir hava akışıyla içerideki faktörlerin bozulmaması şartıyla tren hareket ettiğinde drone da trenle birlikte hareket edecektir. Yani Ankara-istanbul treninde bulunan bir drone, trenin içinde asılı durarak ankaradan istanbula gidebilir.

Dünyayla ilgili soruda da aynı şekilde. İstanbulda havaya kalkan bir balon hala dünya atmosferinin ve  yerçekiminin etkisindedir. Dolayısıyla motor, rüzgar ve benzeri güçlerle kendi üreteceği bir enerji yardımıyla harekete geçmedikçe aynı yere inecektir. Dünya dönecek o orda kalacak ve başka yere inecek gibi bir durum söz konsusu değildir.

Aşağıdaki videoda 60km/sa ile giden bir kamyonetten zıt yöne doğru 60km/sa ile bir top fırlatılmaktadır. Ve top olduğu yere düşmektedir. Çünkü kamyonetin etkisi altındaki topun ivmesi 60 km/sa dir. Top bir makine yordamıyla zıt yöne doğru 60km/sa ile fırlatıldığı zaman ivmesi 0 a düşmekte ve olduğu yere sanki bırakılmış düşmektedir. Oysa ki sabit bir kamyonetten fırlatılsaydı bu top 60km/sa ile fırlatıldığı yöne doğru gidecekti.

https://www.youtube.com/watch?v=BLuI118nhzc

219 görüntülenme
Puan Ver
2
Puan Ver
Teşekkür (1)
Paylaş
2

Kaynaklar

  1. Mythbusters Hareket halindeki arabadan top fırlatmak
  2. Isaac Newton Hareket Kanunları

Tren ivme ile hızlanırsa, asılı olan cisme de ters yönde kuvvet etkir gibi görünür. Bu eylemsizlikle ilgilidir. Yani cisim, durumunu korumaya çalışır. İvmeye ayak uyduramaz. Elbette hava kütlesi cisme bir kuvvet uygulayacaktır ama bu yeterli olmaz. Ancak tren sabit hızlı ise asılı olan cisim trene göre sabit kalacaktır. İvemli durum, arabanın içinde fren yaptığımızda camdan fırlamamızın ana nedenidir. Ya da aniden gaza bastığımızca oturduğumuz koltuğa geriye doğru bastırılıyor gibi hissetmemizin.

Puan Ver
0
Puan Ver
Teşekkür
Paylaş
0
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Bir şeyin adını bilmekle, o şeyi bilmek arasında devasa bir fark vardır. Bunun farkına erken varmak gerekir.”
Richard Feynman