Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
3
Puan Ver

Birlikte-uyarlanım tam olarak nedir?

Örnek vererek açıklarsanız çok sevinirim.

1
Teşekkür
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Birlikte uyarlanım (ing. coevolution) iki veya daha fazla türün birbirinin evrimsel yolunu etkilemesidir.

Buna çok ilginç bir örnek incir ve incir eşek arısının birlikte evrimidir. Yediğimiz incir meyvesi aslında olgunlaşmadan önce birçok küçük çiçeğe ev sahipliği yapan kapalı bir yapı gibidir. Yalnızca küçük bir açıklığa sahiptir ve bu açıklık da kendi türüne has eşek arısının hem yumurtalarını hem de taşıdığı polenleri bırakması içindir. Bıraktıktan sonra da ölür. Böylece incir, eşek arısı yardımıyla tozlaşmış olacaktır ki onun için tek yol da budur; ve eşek arısı da yumurtlamış olacaktır ki onun için de tek yol budur. İşte doğal seçilim bu iki türü artık birbirine böyle sıkıca kenetlemiştir (simbiyotik ve mutualistik bir ilişki içindedirler) ve bu türler de uzunca bir süredir birbirlerini etkileyerek birlikte evrilmiş bir ikili haline gelmiştir. Başka bir seçilim baskısı veya tesadüfi olaylar serisi olmadıkça da evrimsel yollarına devam edeceklermiş gibi gözüküyor.

Buna benzer örnekler çiçek ve böcekler veya meyve ve diğer hayvanlar arasında tipik olarak çok bulunur. Zira çiçek, böceği çekmek ve sonucunda tozlaşabilmek için renklenir ve böcek de nektar (gıda) için çiçek çiçek gezinir ve polen taşır. Benzer şekilde tohumu barındıran meyve, hayvanları çekmek için tatlanır ve hayvanlar da gıda için meyveyi yedikten sonra tohumu gittikleri yerlere yayarlar.

Elbette bunların hepsinin bir amaç uğruna değil yalnızca işlerin böyle yürümesine yol açan seçilim sonucuyla meydana geldiği unutulmamalıdır. Birlikte evrim de nihayetinde bir evrimdir ve tek farkı iki (ya da daha fazla) türün (hatta bazen bireyler arası) birbirini etkilemesiyle oluşmasıdır.

156 görüntülenme
Puan Ver
3
Puan Ver
Teşekkür (1)
Paylaş
3

Kaynaklar

  1. Coevolution - Wikipedia Birlikte evrimin detaylı açıklaması ve daha fazla örnek için.
  2. İncirlerin içinde ölü eşek arıları mı vardır? İncir-incir eşek arısı ilişkisini anlatan bu video gerçekten iç içe geçmiş ve oldukça ilginç bir üreme "hikayesini" güzelce açıklıyor.
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Düşünmeden harekete geçmek ölümcüldür; harekete geçmeden düşünmekse boşuna...”
Mary Beard