Popülasyona Giren Mutasyonlar ve Sabitlenme/Elenme Olasılıkları Üzerine...
Popülasyona Giren Mutasyonlar ve Sabitlenme/Elenme Olasılıkları Üzerine...

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Görselde gördüğünüz grafik, Popülasyon Genetiği alanındaki tartışmaların geldiği noktayı tek başına özetleyebilecek niteliktedir. 

Popülasyon genetiği camiasında yaklaşık nötralciler ve adaptif evrimciler arasında elli yılı aşkın süredir devam eden kıyasıya bir kavga bulunmaktadır. Yaklaşık nötral teorinin ilk haline göre türler arasındaki farkları oluşturan sabitlenmiş mutasyonların büyük çoğunluğu hafif zararlı mutasyonlardı, 90'larda yenilenen versiyonunda ise bir kısım hafif yararlı mutasyonların da var olduğu kabul edilmişti. Seleksiyonistlere (seçilimcilere) göre ise, türler arasındaki farkların büyük çoğunluğunu sabitlenmiş faydalı ve hafif faydalı mutasyonlar oluşturuyordu. Elbette ki bu tartışmalar protein sekansları hakkında, yoksa iki taraf da yalancı genler gibi işlevsiz alanların neredeyse tamamen nötral olarak evrimleştiğini kabul ediyor. 

Popülasyon genetiği oldukça zor bir konu aslında, popüler bilim yayınlarında resmedilen evrim anlayışından son derece farklı. Popüler bilim yayınlarında bütün faydalı mutasyonlar hemen sabitlenirken, bütün zararlılar hemen elenirler, oysa gerçek evrim teorisine göre popülasyona giriş yapan mutasyonlar kuantum fiziğindekine benzeyen olasılıksal bir evrene adım atarlar. Kattıkları zararlar ve faydalar, mutlak kaderleri hakkında bir şey söyleyemez, sadece sabitlenme olasılıklarına dair tahminlerde bulunmamızı mümkün kılarlar. 

Görseldeki grafik, mutasyonların yeni ortaya çıkışlarındaki zarar-yarar dağılımını ve göreli sabitlenme sıklıklarını resmediyor. Herkesin bildiği gibi ani etkili olan yeni mutasyonların ezici çoğunluğu zararlı. Ancak, sabitlenenler herkesin anlamlandırmaya çalıştığı noktaydı. Drosophila üzerinde yapılan çalışmalar, sabitlenen protein mutasyonlarınından büyük kısmının faydalı olduğunu ama oldukça ufak etkilere sahip olduğunu gösteriyor. Drosophila'nın bazı genleri üzerinde yapılan çalışmalar ''sabitlenen'' aminoasit değiştirici mutasyonların %95'inin faydalı olduğunu ortaya koyuyor. Ancak, sabitlenen mutasyonların bir kısmının hafif zararlı oluşu ve sabitlenen mutasyonların ortalama seleksiyon katsayısının milyonda birlik değerlerde oluşu da nötrale yakın teoriyi destekleyenlerin yüzünü güldürüyor. 

Kırmızı Şarap ve Siyah Üzümün Gizli Tehlikesi!

Türkiye'de Akademisyen Olmak...

Yazar

Katkı Sağlayanlar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Editör

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler
  • Anasayfa
  • Gece Modu

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim