İçerikler - Sayfa 76

Yeni Gine adasında, en az 6.000 yıl önce neslinin tükendiği düşünülen iki keseli türü canlı olarak bulundu. Bu keşif hiç de çabuk gerçekleşmedi; keselilere dair ilk ipuçları 1999 yılında ortaya çıkmıştı ancak varlıklarını doğrulamak için yeterli fotoğrafik kanıtın toplanması uzun zaman aldı. Aradan geçen 27 yılın ardından bilim insanları artık halka kuyruklu planör (Tous ayamaruensis) ve cüce uzun parmaklı keseli sıçanın (Dactylonax kambuayai) Endonezya'nın Papua bölgesindeki Vogelkop Yarımadası'nın uzak yağmur ormanlarında yaşadığından eminler.

Araştırmaya liderlik eden Melbourne Sürdürülebilir Toplum Enstitüsü profesörü ve Avustralya Müzesi'nin seçkin konuk araştırmacısı Tim Flannery, yaptığı açıklamada bölgenin önemini şöyle vurguluyor:

Kertenkeleler, kuşlar ve balıklar genellikle neon pembelerden derin morlara kadar canlı renkler sergiler; ancak memelilerin çoğu oldukça soluk renklidir. Peki memeliler neden diğer hayvanların canlı tonlarına uyum sağlamaz?

Memelilerin kürklerini oluşturan kahverengi, siyah ve beyazların hakimiyetine yol açan bir dizi faktör bulunmaktadır. Bunlardan ilki, renk ifadesiyle ilgilidir. Belçika'daki Ghent Üniversitesi'nden evrimsel biyolog Matthew Shawkey, hayvanların rengi genellikle iki temel yolla ifade ettiğini açıklamaktadır: pigmentler ve yapılar aracılığıyla. Pigmentler, hayvanın derisinde ve kürkünün içinde bulunur; belirli renkleri oluşturmak için ışığı yansıtır ve soğururlar. Öte yandan yapısal renklenme (İng: "structural coloration"), parlak ve yanardöner renkler üretmek için ışığı bükebilen deri, tüy veya pulların üzerindeki nano ölçekli şekilleri ve desenleri içerir.

Bu hafta bilim haberleri, tuhaf ve şaşırtıcı hayvan davranışlarıyla doluydu. Rusya'da bir sahile vuran çiğnenmiş katil balina (İng: "orca") yüzgeçlerine dair haberler, bu tepe yırtıcılar arasında yamyamlık olabileceğine işaret ediyor.

Birkaç farklı katil balina alt türü bulunuyor ve bilim insanları başlarda bu grupların genellikle kendi içlerinde yaşadıklarını düşünüyorlardı. Ancak belirgin diş izlerinin yanı sıra elde edilen genetik kanıtlar, bir grubun zaman zaman diğerini avlayabildiğini güçlü bir şekilde gösteriyor. Bu durum, avlanan katil balinaların neden büyük ve birbirine sıkı sıkıya bağlı gruplar hâlinde yaşadığını da açıklayabilir.

1950'lerde İngiltere'de bir otobüs şoförünün kasasına atılan ilgi çekici bir madeni paranın antik kökenlere sahip olduğu ortaya çıktı. Antik paranın yaklaşık 2000 yıl önce, günümüzde İspanya'nın güneyinde kalan bir bölgede basıldığını görüyoruz. Eski ulaşım veznedarının torunu, aradan geçen 70 yılı aşkın sürenin ardından, gizemli bir şekilde ellerine geçen bu madeni parayı bir müzeye bağışladı.

Veznedar James Edwards, Leeds Şehri Taşımacılık (İng: "Leeds City Transport") bünyesinde çalışıyordu ve otobüs ile tramvay şoförlerinden gelen ücretleri toplayıp saymakla görevliydi. Sahte veya yabancı madeni paralar bulduğunda, bunları torunu Peter için eve getiriyordu.

Yaklaşık 1000 yıl önce, İnka öncesi bir kültür, Amazon yağmur ormanlarından yüzlerce kilometre öteden yaban papağanları getirdi ve bu kuşları günümüzde Peru kıyıları olarak bilinen bölgede esaret altında tuttu. Yeni bir çalışmaya göre tüm bu çabanın ardındaki tek neden, prestijli birer statü sembolü olan canlı renklere sahip papağan tüylerine ulaşmaktı.

Araştırmacılar, bu tüylerin bazılarını yaklaşık 20 yıl önce 1000 yıllık bir mezarda keşfettiler. Şimdi ise yeni bir analiz, tüylerin tam yolculuğunu gözler önüne seriyor. Bu yolculuk; kuşların nereden geldiğini, ne yediğini ve MS 1000 ile 1470 yılları arasında yaşamış İnka öncesi bir toplum olan Ychsma kültürüne takas edilmeden önce canlı kuşların muhtemelen hangi rotalardan taşındığını kapsıyor.