Lanetli Ekmek Olayı Nedir ve İnsanlar Bu Olaydan Nasıl Etkilenmiştir?

Lanetli Ekmek Olayı Nedir ve İnsanlar Bu Olaydan Nasıl Etkilenmiştir?
Gıda zehirlenmesine uğrayan insanlar ciddi halüsinasyonlar görüyorlardı. Bunun nedeninin cadılar olduğunu düşünülüp, cadı olarak nitelenen insanlar yargılanıyordu.
Vox
Meltem Çetin Sever Editör Meltem Çetin Sever
3 dakika
22,637 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Lanetli ekmek olayı ya da Fransızca tabiriyle ''l'affaire du pain maudit'', 15 Ağustos 1951 tarihinde Fransa'nın güneyinde yer alan Pont-Saint-Esprit kasabasında gerçekleşen kitlesel bir gıda zehirlenmesi olayıdır.

Lanetli Ekmek Olayı İnsanları Nasıl Etkiledi?

Pont-Saint-Esprit kasabasının fırınında üretilen ekmekleri tüketen insanlar, beyinlerini etkileyen kimyasal bir maddeden kaynaklı çok geçmeden gerçeklik algılarını yitirdiler. Halüsinasyonlar görmeye başlayan insanlar, gıda zehirlenmesinin belirtilerini (kusma, düşük kan basıncı, halsizlik vb.) en şiddetli şekilde göstermeye başladılar.

Öyle ki bazı insanlar derilerinin yandığını düşünerek kendilerini pencerelerden aşağı atmış, peşinde insan yiyen bir kaplan olduğunu söyleyen birisi bilinçsizce etrafta koştururken bir diğeri ise beyninin kırmızı yılanlar tarafından ele geçirileceğini düşünerek iki bacağı kırık olmasına rağmen sürünerek kaçmaya çalışmıştı.

Reklamı Kapat

İnsanların garip davranışlarının nedeni uzun süre araştırılmaya devam edilmiştir.
İnsanların garip davranışlarının nedeni uzun süre araştırılmaya devam edilmiştir.
Onedio

Lanetli ekmekler, sadece insanları etkilememişti; ekmekleri yiyen köpekler taşları yemeye çalışırken dişleri kırılmış, ördekler penguen gibi yürüyerek penguen sesleri çıkarmışlardı. New York Times'taki habere göre bazı insanlar ilahi sesler duyduklarını ve parlak renkler gördüklerini söylüyordu. Lanetli ekmek olayı sonucunda 5 kişi gördüğü halüsinasyonlar nedeni ile yaşamını yitirdi, 300'den fazla kişide ise çeşitli hastalıklar gelişti ve yaklaşık 50 kişi akıl hastanelerine kapatıldı.

Olayın yenilen ekmeklerden kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Olayın yenilen ekmeklerden kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Sick Chirpse

Lanetli Ekmek Olayının Nedeni Neydi?

Olaydan kısa bir süre sonra, Kasım 1951'de bilim insanları British Medical Journal'a ''Zehirlenmenin Çıkışı'' isimli bir yazı yazarak, olayın ekmek yapımında kullanılan çavdardaki ergot mantarının kontaminasyonu yüzünden yaşandığını deklare ettiler. Ancak bu iddia kesin olarak kanıtlanamadı ve yeni iddialar türedi.

Başka bir iddiaya göre kullanılan çavdar değil, su kontamine olmuştu ve bunun sorumlusu cıvaydı. Bir diğer iddia ise kullanılan hiçbir malzemenin kontamine olmadığı ve CIA'nin (Central Intelligence Agency) beyin yönetimini konu edindiği bir deney için ekmeklere bilerek oldukça halüsinojen bir madde olan LSD (Liserjik asit dietilamid) eklendiği yönünde olmuştu. LSD hakkında ayrıtılı bilgiye Evrim Ağacı'ndaki bu yazıdan ulaşabilirsiniz.

İşlenmiş haldeki ergot alkoloidlerinin bu kadar güçlü bir etkisi olamayacağı düşünüldüğünde bu iddia giderek kuvvetlendi ama CIA hiçbir zaman bu iddiayı kabul etmedi. Bugün hala gizemini koruyan olayla ilgili daha detaylı bilgi için ''Hikayesi ne?'' isimli Youtube kanalında hazırlanan aşağıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Ergot Mantarı Nedir?

Ergot alkoloidleri, Claviseps üst sınıfına ait mantarların (fungus) ürettiği ve tüketildiği zaman yoğun kas kramplarına, kusmaya ve halüsinasyonlara neden olan bileşiklerin genel adıdır. Claviseps sınıfına ait olan bu mantarlar buğday, arpa, yulaf ve çavdar gibi pek çok tahıl ve ot türüne saldırarak onların üzerlerinde yaşayabilir ve alkoloidlerini bulaştırabilirler.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

En yaygın görülen ergot mantarı türü Claviseps purpurea'dır. Bu mantarın veya alkoloidlerinin tüketilmesi halinde, yukarıda yazılan belirtilerin görüldüğü çavdar mahmuzu zehirlenmesi de denilen ergotizm hastalığına yol açabilir. Bu hastalık ''St. Anthony'nin ateşi'' ya da ''şeytanın laneti'' gibi isimlerle de anılmaktadır.

Ergot mantarı, koyu rengi ile bitkiden kolayca ayırt edilebilir.
Ergot mantarı, koyu rengi ile bitkiden kolayca ayırt edilebilir.
Aokin

Sonuç

Ergot alkoloidleri tarihte birçok olaya ve hatta can kayıplarına sebebiyet vermiştir. Milattan sonra 900 ile 1300 yılları arası gerçekleşen 20.000 ile 50.000 arası ölüm vakası ergot alkoloidleri ile ilişkilendirilmektedir.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 17
  • Merak Uyandırıcı! 12
  • Korkutucu! 12
  • İnanılmaz 10
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 5
  • Güldürdü 4
  • Muhteşem! 3
  • Bilim Budur! 2
  • Umut Verici! 2
  • Üzücü! 2
  • Grrr... *@$# 1
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 23/10/2021 12:18:10 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8131

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Lipit
Mikrop
Mikoloji
Biliş
Kuşlar
Evrim Kuramı
Karadelik
Irk
Sıvı
Yağ
Diş Sorunları
Antik
Koruma
Tekillik
Astrofotoğrafçılık
Uyku
Antropoloji
Uçak
Kamuflaj
Sağlık Örgütü
Beslenme Davranışları
Sahtebilim
Kadın Doğum
Yörünge
Ses
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın