Kayıp Maya Şehri Sac Balam Bulunmuş Olabilir mi?

Meksika ormanlarının ücra bir köşesinde çalışmalar yürüten bir arkeolog ekibi, heyecan verici bir keşfe imza attı. Bulunan yeni kanıtlar, bu alanın İspanyol fethinin ardından Mayaların son kalesi olarak hizmet veren ve uzun zamandır kayıp olan Sac Balam şehri olabileceğini gösteriyor.

Amerikan Arkeoloji Derneği'nin (İng: "Society for American Archaeology") yakın tarihli bir toplantısında sunulan bu keşif, Maya uygarlığının son günleri hakkında bizlere önemli bilgiler sunabilir.

Çalışmaya liderlik eden, Japonya'daki Rissho Üniversitesi'nden arkeolog Dr. Yuko Shiratori, bölgedeki yaşamı şu sözlerle ifade etti:

Sac Balam'da hayatın pek de kolay olmadığını tahmin edebiliyorum. Tarihi belgeler, 1694 yılında bölgede yüzden fazla evin bulunduğunu söylüyor.

Maya dilinde "beyaz jaguar" anlamına gelen Sac Balam, 1586 yılında Lakandon Chʼol halkı tarafından kuruldu. Bu şehir, bölgesel başkentleri olan Lakam Tun'un İspanyollar tarafından yağmalanmasının ardından onlar için bir sığınak işlevi görüyordu.

Bölgedeki Maya yaşamı, şehrin nihayet 1695 yılında İspanyollara yenik düşmesine kadar yüz yılı aşkın bir süre devam etti. 1712 yılına gelindiğinde ise şehir tamamen terk edilmişti.

Bu alanın gerçekten de kayıp yerleşim yeri olduğuna dair en ikna edici kanıtlardan biri, 16 metre uzunluğunda ve 1 metre yüksekliğinde bir duvarın keşfedilmesi oldu.

Bu devasa duvar, Sac Balam'ın kamusal işlevler ve toplanmalar için kullanılan büyük binalarına dair İspanyol kayıtlarında yer alan boyutlarla birebir eşleşiyor.

Duvarın yanı sıra ekip, Sac Balam'da yerleşimin olduğu dönemle aynı tarihlere ait olması muhtemel seramik parçaları ve bir maymun figürini de buldu.

Yine de bu alanın gerçekten de o kayıp sığınak olup olmadığına dair bazı sorular güncelliğini koruyor. Dr. Shiratori, bundan sonraki adımlarını şöyle özetledi:

On altı metrelik duvarın bir binaya ait temel olup olmadığını anlamam gerekiyor. Bunu yapabilmek için, tütsülük (İsp: "incensarios") içeren seramikler ve AMS karbon tarihlemesi ile yaşını belirleyebileceğimiz odun kömürü gibi bağlantılı buluntulara ulaşmayı umuyorum.

İspanyol belgeleri, Sac Balam'ın fetih sırasında yakıldığını kaydediyor. Bu durum, toprağın altında bulunabilecek olası bir kül tabakasının, alanın gerçekten de bu kayıp şehir olup olmadığını doğrulayabileceği anlamına geliyor.