İnsan Neden Konuşabilen Tek Türdür?

Journal of the Royal Society Interface’te yayınlanan yeni bir araştırmaya göre, insan dili belirli psikolojik yeteneklerin evrimleşmesiyle mümkün hale geldi.

Durham Üniversitesi’nden araştırmacılar, insan dilinin eşsiz ifade gücünün, insanların işaretler oluşturmaları ve bu işaretleri yaratıcı bir şekilde kullanmaları gerektirdiğini söylüyorlar. Araştırmacılar, bunun ancak belirli psikolojik becerilerin evrimiyle mümkün hale geldiğini iddia ediyorlar.

Dr. Thomas Scott-Phillips ve meslektaşları, matematiksel bir model kullanarak, iki ve daha fazla işaretin birlikte kullanıldığı ve insan dilinin ifade gücü için önem arz eden tümleşik işaretlerin evriminin, belirli psikolojik mekanizmaları olmayan türlerde genellikle çok ender ortaya çıktığını gösteriyorlar. İnsanın, muhtemelen başka hiçbir türde olmayan bu mekanizmaya sahip olması, neden dilin yalnız insanlara has olduğuna bir açıklama olabilir.

Tümleşik iletişim sisteminde, birtakım işaretler, diğer işaretlerin kombinasyonundan oluşur. Bu tür sistemler, tümleşik olmayan benzer sistemlere göre daha etkili, ancak doğada daha enderdirler. Önceki araştırmalar bunun neden böyle olduğunu açıklamada yetersizdi. Yeni model, işaretlerin ve tepkilerin karşılıklı bağımlılığının, tümleşik işaretlerin ortaya çıkmasında önemli bir engel oluşturduğunu ve bu nedenle, tümleşik iletişimin en basit şeklinden başka herhangi bir iletişim şeklinin muhtemel olmadığını gösteriyor.

Bilim insanları, bu kısıtlamaların ancak bireylerin gösterimsel iletişim kurmalarını sağlayacak yeterli sosyo-bilişsel kapasiteye sahip olmaları halinde aşılabileceğini öne sürüyorlar. Bu yetenek, türler arasında yalnız insanda bulunuyor. Bu durum, büyük oranda tümleşik olan dilin neden doğada bu kadar uç bir istisna olduğuna bir açıklama olabilir.