Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

İnce kertenkele (Ablepharus kitaibelii)

İnce kertenkele (Ablepharus kitaibelii)
Akşam üstü güneşinin tadını çıkartan bir İnce Kertenkele bireyi.
Yiğit As
Reklamı Kapat

Bu içerik, Evrim Ağacı'nın Yaşam Ağacı projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır. Yaşam Ağacı projesinin amacı, başta Türkiye'de bulunan türleri, Türkiye'deki doğa gözlemcilerimizin özgün fotoğraf ve video içerikleri ışığında, evrimsel akrabalık ilişkilerine uygun bir şekilde filogenetik bir ağaç üzerinde kategorize etmek, nihayetinde ise Dünya'daki tüm türleri yavaş yavaş Yaşam Ağacı'na eklemektir.

Bu yazı, Evrim Ağacı'nın tür gözlemleri ve türlere dair bilgileri barındıran Yaşam Ağacı projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.

Gözlem Bilgileri

Akşam üstü güneş batarken Manisa'nın Muradiye mahallesinde gözlemlenen bu ince kertenkele (Ablepharus kitaibelii), gün boyu güneş tarafından ısıtılan kaldırım taşlarının üzerinde güneşten olabildiği kadar faydalanmaya çalışıyordu.

Tanım ve Genel Bilgiler

Bir ince kertenkele gördüğünüzde, diğer kertenkelelerde görmeye alışkın olduğumuz vücut özelliklerine sahip olmadığını hemen fark edebilirsiniz. Hatta ilk bakışta onu küçük bir yılan bile zannedebilirsiniz. Bu nispeten tuhaf görünüşlü canlı insanlar için tamamen zararsızdır. İnce kertenkeleler 15 cm'e kadar büyüyebilirler. Küçük bacakları nedeni ile tam bir yürüme hareketi yapamazlar. Hareket etme davranışları sürünme ile yürüme karışımı biçimindedir. Bu hareket şeklinin düz zeminde diğer kertenkele türlerine nazaran daha yavaş kıldığını söyleyebiliriz. Vücutları düz ve aynı tipte pullarla kaplıdır. Bu pulların rengi üst taraflarında bakır alt taraflarında ise mavimsi siyahtır. Vücudun yanlarından, gözlerinden başlayıp gövde boyunca devam eden 2 adet siyah şerit uzanır. Narin yapılı ince kertenkeleler gözlerini koruyan bir çift saydam tabakaya sahiptir.

İnce kertenkele (Ablepharus kitaibelii), yetişkin birey.
İnce kertenkele (Ablepharus kitaibelii), yetişkin birey.
Yiğit As

Evrimsel Tarih ve Taksonomi

Yukarıda bahsettiğimiz sürünme ve yürüme karışımı hareket tarzından yola çıkarak, ince kertenkelelerin küçük bacaklar ve uzun bir gövdeye sahip olmanın avantaj sağladığı bir seçilim baskısına tabi olduğu söylenebilir. Bu hareket tarzının sağladığı kıvraklıkla kısa otlar ve çalılar içerisinde kafa karıştırıcı hareketleri ile hızlı bir şekilde gözden kaybolabilirler. Otlar arasında hızlı ve kafa karıştırıcı bir şekilde ortadan kaybolmanın sağladığı avantaj, düz bir zeminde koşmanın sağladığı avantaja üstün gelmiştir. Bu durum güzel bir evrim ekonomisi örneği olarak gösterilebilir.

Ekolojik Dağılım ve Habitat

Türkiye'de haritanın batı ve güney kesimlerinde özellikle Trakya bölgesinde yoğun bir dağılışa sahiplerdir. Dünya'daki ince kertenkele nüfusu ise Romanya, Bulgaristan, Macaristan, Arnavutluk, Slovakya, Kafkasya, Suriye ve İsrail'de yoğunluk gösterir. Deniz seviyesinin 2000 m üzerine kadar, çalılık, ağaçlık, makilik ve yapraklı zeminlerde yaşayabilirler.

Akşam üzeri gözlemlediğimiz bir yetişkin.
Akşam üzeri gözlemlediğimiz bir yetişkin.
Yiğit As

Popülasyon ve Koruma Statüsü

IUCN Kırmızı Listesine göre Asgari Endişe, yani Least Concern (LC) bir popülasyona sahiplerdir.

Davranış ve Etoloji

Dişilerin tek seferde 2-5 adet yumurta bıraktığı bilinmektedir.

Diyet ve Metabolizma

Küçük eklembacaklılar ve yumuşakçalar ile beslenirler.

Akşama doğru gözlemlediğimiz bir yetişkin.
Akşama doğru gözlemlediğimiz bir yetişkin.
Yiğit As

Etimoloji

Halk arasındaki ince kertenkele adını ince/uzun görünüşü nedeniyle almıştır. Taksonomik tür adı olan kitaibelii ise Macar botanikçi Paul Kitaibel'den gelmektedir. İngilizce European copper skink ve snake-eyed skink olarak bilinir.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • Wikipedia. Ablepharus Kitaibelii. (07 Kasım 2019). Alındığı Tarih: 07 Kasım 2019.
  • Bayram GÖÇMEN M. Ablepharus Kitaibellii. (07 Kasım 2019). Alındığı Tarih: 07 Kasım 2019. Alındığı Yer: Türk Herptil | Arşiv Bağlantısı
  • İbrahim Baran, et al. (2019). Türkiye Amfibi Ve Sürüngenleri. ISBN: 978-975-403-703-6. Yayınevi: Tübitak.

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/09/2020 04:42:28 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8030

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Epigenetik
Dünya Sağlık Örgütü
Akciğer
Mitler
Yüz
Maymun
Parçacık
Kimya
İklim Değişikliği
Enfeksiyon
Viroloji
Hastalık Yayılımı
Tür
Ay Görevleri
Sars Virüsü
Kromozom
Yaşam
Tarih
İnfografik
Neandertal
Kamuflaj
Süpernova
Toplum
Diş
Işık
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Kadınlar erkeklerden daha iyi midir bilemem. Ancak daha kötü olmadıklarından eminim.”
Golda Meir
Geri Bildirim Gönder