Gökbilimciler, Pamuk Şekerden Daha Hafif Olan Süper Pofuduk Gezegenleri Keşfetti!
Phys.org
- Çeviri
- Yer Bilimleri
- Bilim Haberciliği
Bu Makalede Neler Öğreneceksiniz?
- Gökbilimciler, Jüpiter boyutlarında ancak pamuk şekerden daha hafif yoğunluğa sahip, 1.110 ışık yılı uzaklıktaki iki süper pofuduk ötegezegen keşfettiler.
- Bu gezegenler büyük oranda hidrojen ve helyumdan oluşmakta olup, renkleri bulut durumuna göre beyaz veya mavi olabilir ve kimyasal yapıları Webb Uzay Teleskobu ile incelenecek.
- Süper pofuduk gezegenler nadir görülür ve genç yıldızların gaz ve toz disklerinden oluşup zamanla kütle kaybederken, gezegen oluşumu ve evrenin yapısı hakkında önemli bilgiler sağlar.
Evrenin derinliklerini inceledikçe kozmosun ne kadar tuhaf olabileceğine bir kez daha şahit oluyoruz. Gökbilimciler, pamuk şekerden bile daha hafif olan bir çift dev gezegen keşfetti. Jüpiter boyutlarındaki bu devasa gök cisimleri, süper pofuduk gezegenler olarak adlandırılıyor.
Bizden yaklaşık 1.110 ışık yılı uzaklıktaki bir yıldızın yörüngesinde dolanan bu "tüy sıklet" ikili, pamuk şekerden daha düşük bir yoğunluğa sahip olduğu keşfedilen en büyük ötegezegenler olma özelliğini taşıyor. Oxford Üniversitesinden George Dransfield, bu durumun onları kendi boyutlarındaki bilinen en hafif gezegenler yaptığını belirtiyor. Dransfield, gönderdiği bir e-postada durumu şöyle açıkladı:
Bu iki gezegen, kutusundan yeni sıkılmış güzel bir tıraş köpüğü topağıyla kıyaslanabilecek yoğunluklara sahip.
Araştırma ekibi, elde ettikleri bulguları Monthly Notices of the Royal Astronomical Society dergisinde yayımladı.
Dransfield, bu pofuduk ve ince yapılı dünyaların, gökyüzünün bulutlu olup olmamasına bağlı olarak muhtemelen beyaz veya mavi renkte olduğundan şüpheleniyor (yani gezegenler pamuk şeker pembesi tonlarında değiller). Gezegenlerin büyük ölçüde hidrojen ve helyumdan oluştuğu düşünülüyor ancak kimyasal yapılarını kesin olarak doğrulamak için NASA'nın Webb Uzay Teleskobu ile yapılacak takip gözlemlerine ihtiyaç duyulacak.
NASA'nın TESS uydusu tarafından geçtiğimiz on yıl içinde tespit edilen bu iki son derece pofuduk gezegen, Uçan Balık adındaki güney takımyıldızında bulunan bir yıldızın yörüngesinde yer alıyor. Araştırmacılar, gezegenlerin yoğunluklarını belirlemek amacıyla dünyadaki teleskopları kullanarak 1.110 ışık yılı uzaklıktaki bu gök cisimlerinin yörüngelerini incelediler. Bir ışık yılı, yaklaşık 9,7 trilyon kilometreye eşittir.
Karşılaştırmak gerekirse Jüpiter, bu iki hafif gezegenden 35 kata kadar daha yüksek bir yoğunluğa sahiptir.
Evrende nadir rastlandığı düşünülen süper pofuduk gezegenlerin, yeni doğmuş bir yıldızın etrafında yer alan ve tozdan ziyade gazın daha bol olduğu gaz ve toz disklerinden oluştuğu tahmin ediliyor. Bu gezegenler zamanla barındırdıkları materyallerin büyük bir kısmını uzaya saçarak kütlelerinin önemli bir bölümünü kaybediyorlar.
NASA'nın Güneş Sistemimiz dışındaki doğrulanmış gezegen sayımı şu anda yaklaşık 6.300 civarındadır. Dransfield'a göre, bu gezegenlerin 40'tan azı süper pofuduk sınıfına giriyor. Araştırmacı, sözlerini şöyle tamamlıyor:
Nihayetinde, nadir gezegen türleri barındıran egzotik sistemleri inceleyerek gezegen oluşumu bulmacasına yeni parçalar ekliyor ve kozmostaki yerimiz hakkında daha fazla bilgi ediniyoruz.
Evrim Ağacı'nda tek bir hedefimiz var: Bilimsel gerçekleri en doğru, tarafsız ve kolay anlaşılır şekilde Türkiye'ye ulaştırmak. Ancak tahmin edebileceğiniz gibi Türkiye'de bilim anlatmak hiç kolay bir iş değil; hele ki bir yandan ekonomik bir hayatta kalma mücadelesi verirken...
O nedenle sizin desteklerinize ihtiyacımız var. Eğer yazılarımızı okuyanların %1'i bize bütçesinin elverdiği kadar destek olmayı seçseydi, bir daha tek bir reklam göstermeden Evrim Ağacı'nın bütün bilim iletişimi faaliyetlerini sürdürebilirdik. Bir düşünün: sadece %1'i...
O %1'i inşa etmemize yardım eder misiniz? Evrim Ağacı Premium üyesi olarak, ekibimizin size ve Türkiye'ye bilimi daha etkili ve profesyonel bir şekilde ulaştırmamızı mümkün kılmış olacaksınız. Ayrıca size olan minnetimizin bir ifadesi olarak, çok sayıda ayrıcalığa erişim sağlayacaksınız.
Makalelerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!
Bu makalemizle ilgili merak ettiğin bir şey mi var? Buraya tıklayarak sorabilirsin.
Soru & Cevap Platformuna Git- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- Çeviri Kaynağı: Phys.org | Arşiv Bağlantısı
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 09/07/2026 00:06:11 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/23374
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.
This work is an exact translation of the article originally published in Phys.org. Evrim Ağacı is a popular science organization which seeks to increase scientific awareness and knowledge in Turkey, and this translation is a part of those efforts. If you are the author/owner of this article and if you choose it to be taken down, please contact us and we will immediately remove your content. Thank you for your cooperation and understanding.