Curiosity Uzay Aracının Mars'ta Bulduğu Metan, Uzayda Yaşam Arayışı İçin Ne Anlama Geliyor?

NASA'nın Curiosity Uzay Aracı, Mars üzerinde geride bıraktığımız yıllarda bulduğunun 2 katı miktarda ve normalde Mars'ta bulunan ortalamanın 10 katı yoğunlukta metan izine rastladı. Bu metanın nereden geldiği kesin değil. Hatta bu metanın Mars'ta mı oluştuğu, yoksa bir meteor ile mi taşındığı bile belli değil!

Ancak gezegenin antik geçmişinde yaşam olduğuna dair bugüne kadar elde edilen en güçlü kanıtlardan birisi bu. CalTech'te Curiosity görevinin başındaki araştırmacı olan John Grotzinger, 16 Aralık 2014'te yaptığı açıklamasında şöyle diyor:

Mars'ın atmosferinde metan olduğundan tamamiyle eminiz. Mars'taki bu metanı oluşturan olası kaynaklardan bir tanesi de, yaşamdır.

Mars'ta bulunan bu metanın gelebileceği 3 olası kaynak var: birincisi, Mars'ta geçmişte yaşayan canlılardan arta kalan yüzeydeki organik bileşiklerin Güneş'in radyoaktif etkisiyle bozunması sonucu oluşması. İkincisi, Mars'ın yüzey altı kayaçlarındaki minerallerin suyla tepkimeye girerek olivin mineralinden metanın oluşmasına neden olması. Üçüncüsü ise, Güneş Sistemi içerisindeki herhangi bir yerden kozmik tozlar veya meteorlar ile bu gezegene taşınmış olması ihtimali...

Her nasıl oluşmuş olursa olsun, bir defa oluştuktan sonra, klatrathidrat adı verilen buz benzeri gaz kristalleri içerisine hapsolmuş halde depolandığı görülüyor. Ayrıca yapılan analizlere göre bu metan periyodik olarak dengesizleşti ve atmosfere kaçtı. Ayrıca yüzey rüzgarları sayesinde gezegenin dört bir tarafına yayıldı. Sonrasındaysa fotokimya olarak da bilinen ışık tepkimeleri nedeniyle, Mars atmosferinin büyük bir kısmını oluşturan karbondioksite dönüştü. NASA uzmanlarının belirttiğine göre Mars'taki metanın kaynağı oldukça yerel ve ufak bir alana sıkışmış halde. Bu durum, Mars'ın şu anda da aktif olduğuna dair önemli ipuçları veriyor.

Peki şimdi ne olacak? Yapılacak çok fazla şey var; ancak henüz bunların hiçbiri halk açısından "işe yarar" sonuçlar verecek şeyler değil. Öncelikle, yüzey sürekli olarak gözlenmeye devam edilecek ve yaşam kaynaklı metan üretimi olduğuna dair izler aranacak. Çünkü NASA'daki uzmanlar, bu metanın gerçekten milyarlarca yıl önce yaşamış canlılardan kaynaklandığını düşünüyorlar (en azından umuyorlar).

Bu umut, boş bir umut da sayılmaz: Mars'taki Gale Krateri'ne Curiosity tarafından açılan delikten alınan örnek içerisinde aynı zamanda klorobenzin kimyasalına da rastlandı. MIT'den Roger Summons'un belirttiğine göre bu, örnek içerisinde daha karmaşık organik bileşiklerin de olması gerektiğine dair önemli bir iz. Bu da, yaşamın varlığına dair daha önemli bilgiler edinmemizi sağlayabilir.