Bir Dehanın Yorgunluğu: Charles Darwin’in "Nefret" Dolu Mektupları ✉️
- Blog Yazısı
Bilim tarihinin en etkili isimlerinden biri olan Charles Darwin, çoğu zaman sakin, sabırlı ve titiz bir doğa bilimci olarak anlatılır. Ancak özel mektuplarına baktığımızda çok daha insani, kırılgan ve zaman zaman fazlasıyla bunalmış bir Darwin görürüz.
Darwin, yakın dostlarına yazdığı mektuplarda sık sık "I hate…" (Nefret ediyorum…) ifadesini kullanır. Bu sözler ilk bakışta sert görünse de, aslında çoğu sağlık sorunları, zihinsel yorgunluk ve bilimsel baskı altında yazılmıştır.
1- ✉️
I hate every wave of the ocean.
(Okyanusun her dalgasından nefret ediyorum.)
— Charles Darwin to W. D. Fox, 15 February 1836
Bu söz, Darwin’in HMS Beagle yolculuğu sırasında şiddetli deniz tutması yaşadığı döneme aittir. Genç Darwin aylar süren deniz yolculuğunda ciddi mide problemleri çekmiştir.
2- ✉️
Oh my God how I do hate species & varieties!
(Aman Tanrım, türlerden ve çeşitlerden ne kadar nefret ediyorum!)
— Charles Darwin to J. D. Hooker, 11 March 1858
Evrim Ağacı'ndan MesajAslında maddi destek istememizin nedeni çok basit: Çünkü Evrim Ağacı, bizim tek mesleğimiz, tek gelir kaynağımız. Birçoklarının aksine bizler, sosyal medyada gördüğünüz makale ve videolarımızı hobi olarak, mesleğimizden arta kalan zamanlarda yapmıyoruz. Dolayısıyla bu işi sürdürebilmek için gelir elde etmemiz gerekiyor.
Bunda elbette ki hiçbir sakınca yok; kimin, ne şartlar altında yayın yapmayı seçtiği büyük oranda bir tercih meselesi. Ne var ki biz, eğer ana mesleklerimizi icra edecek olursak (yani kendi mesleğimiz doğrultusunda bir iş sahibi olursak) Evrim Ağacı'na zaman ayıramayacağımızı, ayakta tutamayacağımızı biliyoruz. Çünkü az sonra detaylarını vereceğimiz üzere, Evrim Ağacı sosyal medyada denk geldiğiniz makale ve videolardan çok daha büyük, kapsamlı ve aşırı zaman alan bir bilim platformu projesi. Bu nedenle bizler, meslek olarak Evrim Ağacı'nı seçtik.
Eğer hem Evrim Ağacı'ndan hayatımızı idame ettirecek, mesleklerimizi bırakmayı en azından kısmen meşrulaştıracak ve mantıklı kılacak kadar bir gelir kaynağı elde edemezsek, mecburen Evrim Ağacı'nı bırakıp, kendi mesleklerimize döneceğiz. Ama bunu istemiyoruz ve bu nedenle didiniyoruz.
Tür ve varyete ayrımları üzerine çalışırken yaşadığı zihinsel karmaşayı yansıtır. Evrim kuramını inşa ederken karşılaştığı kavramsal zorluklar onu zaman zaman bezdirmiştir.
3- ✉️
I am very tired, very stomachy & hate nearly the whole world.
(Çok yorgunum, midem çok ağrıyor ve neredeyse tüm dünyadan nefret ediyorum.)
— Charles Darwin to Thomas Huxley, 10 September 1860
Türlerin Kökeni yayımlandıktan sonra başlayan yoğun tartışmalar ve eleştiriler Darwin’i hem fiziksel hem zihinsel olarak yıpratmıştır.
4- ✉️
I am very poorly today & very stupid & hate everybody & everything.
(Bugün çok hastayım, çok aptalım ve herkesten ve her şeyden nefret ediyorum.)
Tüm Reklamları Kapat— Charles Darwin to Charles Lyell, 1 October 1861
Bu satırlar Darwin’in kronik hastalığının ağırlaştığı bir döneme aittir. Hayatı boyunca mide ve sinir sistemi sorunlarıyla mücadele etmiştir.
5- ✉️
I hate myself, I hate clover, and I hate bees.
Tüm Reklamları KapatAgora Bilim PazarıKolektif Tarih Seti (6 Kitap)₺1.887,00![]()
(Kendimden nefret ediyorum, yoncalardan nefret ediyorum ve arılardan nefret ediyorum.)
— Charles Darwin to John Lubbock, 3 September 1862
Yonca ve arıların tozlaşma deneyleri sırasında yaşadığı bilimsel hayal kırıklığını mizahi bir dille ifade etmiştir.
6- ✉️
I am languid & bedeviled & hate writing & hate everybody.
(Ben uyuşuk, mutsuz, yazmaktan nefret eden ve herkesten nefret eden biriyim.)
— Charles Darwin to J. D. Hooker, 23 June 1863
Yazma sürecindeki zihinsel tükenmişliği ve fiziksel rahatsızlığını yansıtır.
*Not: Bu sözler Darwin’in özel mektuplarından alınmıştır ve o günkü sağlık durumu ile ruh hâlini yansıtır; bilimsel görüşlerinin özeti değildir. ✉️
Büyük bilim insanları da yorulur...
...Bunalır...
...Şikâyet eder.
Belki de Darwin’i daha büyük yapan şey, tüm bu yorgunluğa rağmen çalışmaya devam etmiş olmasıdır.
- 2
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 04/04/2026 20:39:19 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/22309
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.