Albino - Albinizm

16 Nisan 2026

2 dakika

570

Evrim Ağacı'ndan bir yeni mesajın var.

Bilimi Yaymamıza Yardım Edin! 😍

Her ay milyonlarca bilimsever Evrim Ağacı'na uğruyor ve karmaşık bilimsel konuları basit bir dille anlattığımız içeriklerimizden faydalanıyor. Ne yazık ki bu okurlarımızın %0.1'inden azı bize destek olmayı seçiyor. Halbuki okurlarımızın sadece %1'i bile Evrim Ağacı'na ayda 39₺ gibi erişilebilir bir miktarla destek olsaydı, bilimi Türkiye geneline yaymamız önünde hiçbir maddi engel kalmazdı! Siz de destekçilerimiz arasına şimdi katılarak, bilimin gücüne güç katın! Daha Fazla...

Ayrıca Maddi Destekçi rozetine sahip olacaksın!

Bilime Destek Ol!

Blog Yazısı

Evrim Ağacı Blog, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Her Evrim Ağacı üyesi, Evrim Ağacı Blog üzerinden kendi köşe yazılarını, denemelerini ve makalelerini özgürce yayınlayabilir. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, Evrim Ağacı Blog üzerinden yayınlanan blog yazılarının içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan blog yazılarını herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz bilgiler içeren blog yazılarını, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha isabetli ve bilimsel değeri yüksek blog yazılarını kendiniz kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.

Çok genel bir anlama sahip olan pigment, doğadaki tüm makro nesnelerin renklerinin oluşmasını sağlayan moleküllere verilen addır. Bu işlevlerini yerine getirebilmeleri için gereken enerji kaynağı da ışıktır. Elektromanyetik spektrumun görünür bölgesindeki renklere karşılık gelen dalga boyları pigmentleri harekete geçirerek nesnelerin görünen renklerini oluşturur. Pigmentlerin büyük bir grubu olan biyolojik pigmentler veya biyokromlar ise bunun canlı maddelerdeki karşılığıdır. Organizmalar tarafından üretilip, ışığı seçici bir şekilde soğurmaları ile renk gösterirler.

Şekil 1. Endüstriyel pigmentler.

Örneğin melanin çoğu organizmada bulunan doğal pigmentlerdendir. Teknik olarak tirosin aminoasitinin oksidasyonu ile oluşan bu pigment, öncelikle deri, saç ve göz renklerinden sorumludur. Ayrıca bitkilere yeşil rengi veren klorofil ve turuncu rengi veren karoten de pigment tipleridir. Canlının rengi, diğer bir deyişle gelen ışığı görünür bölgenin hangi dalga boyunda yansıttığı işte bu pigmentlerin miktarlarına bağlıdır.

Şekil 2. Klorofil, karoten ve melanin pigmentlerinin farklı miktarlarına göre olası sonuçları.

Albino - Albinizm

Genetik deformasyon ve anormallikler bir canlıda, her şeyi olduğu gibi biyolojik pigmentleri de etkileyebilir (örneğin melanin için tirosinaz enzimini veren tirosinaz geninin mutasyonu). Pigmentler doğal olarak canlının genetiğine bağlı şekilde değişik miktarda, dolayısıyla renklerde olabilir. Ancak miktarının çok az veya tamamen yok olması da albinizm problemini oluşturur. Albinizme sahip bireyler, albino veya akşın olarak adlandırılmaktadır. Tabii bu noktada pigmentlerin eksikliği sadece beyaz ten, beyaz tüy veya beyaz yaprak olarak görülmemelidir, çünkü organizmanın ışık ile etkileşen yerlerinin bütününe yayılmış (gözün iris bölgesi gibi tüm dış bölgeler) bir eksiklik söz konusudur.

Albinizm aynı zamanda kalıtsal bir genetik bozukluktur. Nesilden nesile aktarılabilir. Kendi türümüzün istatistiği olarak, dünyada her 17000 insanda bir görülen bu durumun sadece bir cilt hastalığı olmadığı anlaşılmıştır. Pigment eksikliğinin bazı sonuçları olarak; Albino bireyler zamanla görme kaybı da yaşamaktadırlar ve elektromanyetik radyasyona karşı daha savunmasızdırlar. Albinizm bazı bireylerde kısmi olarak da görülebilir. Kısmi albinolara vitiligo denilmektedir.

Şekil 5. İnsanda bazı yetişkin ve çocuk albinolar.

Pigmentasyon (organizmanın pigment oluşturması) doğal seleksiyonun bir sonucu olarak morötesi radyasyona karşı geliştirilmiş bir mekanizmadır. İnsanların ten renklerinin, coğrafi olarak güneşten gelen kozmik ışınlara göre şekillendiğine dair düşünceler de vardır. Halen araştırmalar devam etmektedir.

Hazırlayan:Emir Haliki

Referanslar

RA King, CG Summers - Dermatologic clinics, 1988, Europe PMC
http://www.cnchemicals.com/Page/Industry/101-Pigment.html
http://www.wisegeek.com/what-is-medium-skin.htm
http://www.dementiadiet.com/Glossary.html
http://lifeforaforest.com/2016/01/11/albino-plants/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3024016/

Okundu Olarak İşaretle

Paylaş

Sonra Oku

Notlarım

Yazdır / PDF Olarak Kaydet

Raporla

Mantık Hatası Bildir

Yukarı Zıpla

Rastgele Yazıya Git

Bu Blog Yazısı Sana Ne Hissettirdi?

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 17/04/2026 00:24:38 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/12668

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Yazarın Diğer Yazıları